(506 S. K. Ek m. 24) (4046 S. K. m. 23)
Dava: Davacı, haksız olarak tahsil olunan 1.030.248.572.-TL. nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ilişkin davasının yapılan yargılaması sonunda davanın kabulüne ilişkin hükmün süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davalı Avukatı tarafından da istenilmesi üzerine, dosya incelenerek, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 18.2.1997 salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı adına Avukat geldi. Karşı taraf adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak, hazır bulunan Avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Dava sonucu itibariyle davacı şirketten 1.7.1989 ile 31.12.1990 tarihlerini kapsayan dönem için Sosyal Sigortalar Kurumunca 506 sayılı Kanun Ek 24/L maddesi çevresinde tahsil edilen sosyal yardım zammının istirdadı istemine ilişkindir.
4046 sayılı Kanunun Sosyal yardım zammı başlığını taşıyan 23. maddesi hükmü de; özelleştirme kapsamındaki kuruluşların özelleştirme uygulamaları sonucu bunlardaki kamu payının %15 in altına düşmesinden veya bunların tasfiyesinden yahut tüzel kişilikleri sona erecek şekilde kapatılmasından önce sosyal yardım zammına hak kazanmış olan personele 506 sayılı Kanunun ek 24/L maddesi gereğince ödenen sosyal yardım zamlarının ödemenin yapılmasını müteakip Sosyal Sigortalar Kurumunun yazılı talebi üzerine idare tarafından özelleştirme fonundan karşılanmak üzere en çok 2 ay içinde adı geçen Kuruma ödeneceği özelleştirme fonunun diğer yükümlülükleri de dikkate alınarak, sosyal yardım zamlarının süresinde Sosyal Sigortalar Kurumuna ödenmesinin
mümkün olmadığı hallerde sosyal yardım zamlarının Hazinece karşılanacağı öngörülmüştür.
Dava konusu olayda; Başbakanlık kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığının muhtelif tarihli yazılarında; Afyon Çimento San. T.A.Ş.nin Kamu İktisadi Teşekkülü olan Çitosanın bağlı ortaklığı iken Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı Kurulu'nun 30.4.1987 T. ve 54 Sayılı karar ile % 99.60 oranındaki Kamu payının özelleştirilmek üzere Kamu Ortaklığı İdaresine devredildiği, işbu kamu payından %51 oranındaki hissenin Yüksek Planlama Kurulunun 9.5.1989 tarih ve 89/8 sayılı kararı üzerine 8.9.1989 tarihli sözleşme ile Çiments Franceis'e satılarak devredildiği, kalan %48,60 oranındaki hissenin ise Çitosana devredildiği, kamu ortaklığı idaresinin 16.7.1990 tarih ve 90/4 sayılı kararı ile Çitosan'ın paylarının özelleştirme kapsamına alındığı ve
Yüksek Planlama Kurulunun 26.10.1990 tarih ve 90/17 sayılı kararı ile bu %48,60 hissenin halka arz yoluyla satılmasına karar verildiği ve nihayet İMKB da halka arz suretiyle satıldığı öngörülmüştür. Öte yandan davacı Şirket, kamu payının %15 in altına düşmesinden önce 506 sayılı Kanun madde Ek 24/L de öngörülen koşullarda kendilerine veya hak sahiplerine malullük, yaşlılık veya ölüm aylığı bağlananlara ödenen sosyal yardım zammından, 4046 sayılı Kanun 23. maddesi hükmüne göre ancak kamu payının %15 in altına düşmesinden sonrası için sorumlu değildir. Bu çevrede ve özellikle Başbakanlık Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığının yukarıda öngörülen yazıları içeriği gözönünde tutularak davacı şirketteki kamu payının %15 in altına düştüğü tarih yöntemince araştırılıp saptanarak, buna göre dava konusu istem hakkında hüküm kurulmalıdır. Giderek davacı Şirketin 506 sayılı Kanunun Ek 24/L maddesi hükmü gereğince sosyal yardım zammından sorumluluğunun, her halde ancak en son kuruluş olarak ayrılmak suretiyle kendilerine veya hak sahiplerine 506 sayılı Kanun hükümlerine göre malullük, yaşlılık ya da ölüm aylığı bağlananlara ödenen sosyal yardım zamları ile sınırlı bulunduğu olgusu da gözönünde tutulmalıdır.
Mahkemece belirtilen maddi ve hukuki esaslar gözönünde tutulmadan eksik inceleme ile hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA davalı Avukatı yararına takdir edilen 6.000.000.-lira duruşma avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine 18.02.1997 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy