(1479 S. K. m. 24, 25)
Dava: Davacı, 1.10.1972 tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve bu sürelerin 114065500 Bağ-Kur numaralı hizmetlerinden sayılması gerektiğinin tespiti ile 1.3.1996 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi İhsan ..... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: Davacı Ahmet Kaya ..... 1.10.1972 tarihinden itibaren vergi mükellefi olduğu tüm dönemlerde Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin ve 1.2.1996 başvuru tarihini takip eden 1.3.1996 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasının tespitini, muarazanın önlenmesini istemiştir.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağı 1479 sayılı Kanunun 24 ve 25. maddeleridir.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden 22.5.1950 doğumlu davacı Ahmet Kaya .....'nın 22.10.1969 da başlayan Kahvehaneciler Derneği kaydına istinaden 24.10.1972'de Bağ-Kur'a tescil olduğu, 4.3.1976 tarihinde Kahvehaneyi kapatıp, dernek kaydını sildirip (İB) formu doldurarak Kuruma verdiği Bağ-Kur kaydını sildirdiği fakat bu arada zorunlu Sosyal Sigortalar Kurumu sigortalısı olarak 13.11.1975-28.2.1977 arasında 468 gün Bağ-Kur hizmet süresi ile çakışacak şekilde Selçuk Ecza Deposu işyerinden primlerinin yatırıldığı, 1.1.1978 tarihinde Lokantacılıktan vergi mükellefiyet kaydının başladığı, Lokantacılar Derneğine ise 29.1.1979 da kayıt ettirdiği, askerliğini 4.3.1970-4.11.1971 tarihleri arasında ifa edip borçlanmak için 15.6.1995 de Bağ-Kur'a başvurup kendisine 11.172.000. TL. borçlanma bedelini 2 yıl içinde yatırması için 27.6.1995 günlü ihtar yazısı tebliğ edildiği halde, yatırdığını ispatlayan hiç bir makbuz veya belge ibraz etmediği, 4.4.1995 tarihli bilgisayar hesap ekstresi muhtevasına göre 31.10.1975-25.1.1985 tarihleri arasında hiç bir prim ödemesinin mevcut olmadığı, 1479 sayılı Kanunun 48-53. maddelerine göre prim borçlarından dolayı Beykoz İcra Müdürlüğünün 1995/779 takip sayılı dosyasına yapılan 29.251.624. TL. ödemenin hangi döneme ait olduğunun açıkça belirtilmediği ve davacının Şubat 1985 de 20.4.1982den geçerli olmak kaydıyla 1479 sayılı Kanunun 2654 sayılı Kanunla değişik 51. maddesine göre yeniden Bağ-Kur'a tescilinin yapıldığı 1.2.1996 da yaşlılık aylığı bağlanması için başvuru dilekçesi vererek 1.3.1996 dan itibaren aylık bağlanmasını talep ettiği Kurumca talebinin reddi neticesinde 23.9.1997 de dava açtığı, noksan tahkikat ve inceleme neticesinde davanın kabul edildiği anlaşılmaktadır.
O halde mahkemece yapılacak iş;
1- İşi terk (vergi mükellefiyetinin son bulduğu tarihe kadar, prim ödenmese de sigortalılığı geçerli olup, primin her zaman tahsili mümkün bulunduğu gözetilmelidir.
2- 1995/779 takip sayılı Beykoz İcra Müdürlüğü takip dosyasında tahsil edilen primlerin hangi yılların hangi aylarına ait olduğu araştırılıp tespit edilmelidir.
3- Askerlik borçlanma süresine ait borçlanma bedelinin yatırılıp yatırılmadığı soruşturulmalı belgesi veya makbuzu istenilmelidir.
4- Lokantacılık işinden 01.01.1978-31.12.1988 devresi vergi mükellefiyeti bu devre için Bağ-Kur üyesi olduğuna karine teşkil eder. Sonraki devre için ise Sarıyer Vergi Dairesinden açıkça sorulması ve şahit dinlenmesi gereklidir. Öte yandan, 20.4.1982 tarihinden sonraki Bağ-Kur'luluk iddialarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin saptanması bakımından tanık listeleri de istenilmek suretiyle taraflardan tüm delilleri sorulup, toplanmalıdır.
5- Davacının Bağ-Kur'la çakışan Sosyal Sigortalar Kurumunda zorunlu çalışmaları bulunduğu da nazara alınmalı, çakışan dönemde baskın ekonomik yaşantının hangi Kurumdan yana olduğu saptanmalıdır.
6- Vergi Dairesinde ve meslek kuruluşlarında davacının kaydı bulunmasa bile kendi nam ve hesabına çalışması bulunduğunu ispat ettiği takdirde davacının Bağ-Kur'luluk talebi kabul edilmelidir.
7- Bilgisayar hesap ekstresinde 1975-85 arasında prim ödememe nedenleri, şayet sonradan ödeme yapmışsa hangi af kanununa göre hangi tarihte ödendiği araştırılmalıdır.
8- Aylık bağlamaya karar verilmişse de, 35. madde gereğince yaşlılık aylığına ilişkin talepte bulunduğu tarihte yasada aranan şartları yerine getirip getirmediği prim ödeme gün sayısının ne olduğu, denetime elverişli biçimde tespit edilmelidir.
9- Bağ-Kur'daki ve Sosyal Sigortalar Kurumundaki şahsi sicil sigorta dosyalarının keza icra takip dosyasının tamamının aslı yada tasdikli suretleri celbedilmeli, toplanan tüm delillerin sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Belirtilen hususların gözardı edilerek noksan tahkikat ve inceleme ile hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 13.04.1999 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy