(506 S. K. m. 24) (4046 S. K. m. 2, 23)
Dava: Davacı, sehven ödenen 38.601.970.149. TL. sosyal yardım zammının yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi olman ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: Davada, davacı şirketin 4046 sayılı Özelleştirme Kanunu'nun 2. maddesi uyarınca davalı Kurum'a fuzulen ödendiği iddia edilen sosyal yardım zammının istirdadına karar verilmesi istenmektedir.
Davacı şirketin kamu iktisadi teşebbüsü olduğu, bu kuruluşun özelleştirme programına alınarak 30.3.1998 tarihinde özelleştirme işleminin tamamlandığı, anılan tarih itibariyle şirketin devredildiği ve şirkette hiçbir kamu payının kalmadığı, Kurumca sigortalılara ödenen sosyal yardım zamlarının 01.04.1995-30.03.1998 tarihleri arasındaki dönemi içerdiği konularında taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık, sözü edilen tarihler arasında Kurumca ödenen sosyal yardım zamlarından davacı kuruluşun sorumlu olup olmadığı, ödemenin yersiz ve yanlış sebebe dayanılarak mı yapıldığı noktasındadır.
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı yasanın 24/L maddesi ile 4046 sayılı özelleştirme yasasının 23. maddesidir. 24/L maddesine göre kurum sigortalılara ödediği sosyal yardım zamlarını ödedikten sonra maddede sayılan koşullar gerçekleştiğinde ilgili kuruluşlardan geri ister. Davacının maddede belirtilen kuruluşlardan olduğu açıktır. O itibarla sosyal yardım zammı yükümlüsü olduğu söz götürmez. Kuruma karşı bu yükümlülüğün ne vakit sona ereceği 4046 sayılı özelleştirme yasasının 23'ncü maddesinde hükme bağlanmıştır. Buna göre üç halin gerçekleşmesiyle sorumluluk sona erer.
1- Kamu payının %15'in altına düşmesi
2- Kuruluşun tasfiye edilmiş olması
3- Tüzel kişiliğin sona ermesi
Demek ki üç halin gerçekleştiği tarihe kadar ödenen sosyal yardım zamlarından ilgili kuruluş sorumlu tutulacaktır. Sözü edilen tarihten sonra ödenen sosyal yardım zamları ise kurumca ya özelleştirme fonundan, olmadığı takdirde hazineden istenecektir.
Somut olayda, davacı kuruluş 30.3.1998 tarihinde tamamen devredildiğinden hiç kamu payı kalmadığı için bu tarihe kadar ödenen sosyal yardım zamlarından davacı sorumlu olup istirdat iddiası haklı sebebe dayanmamaktadır. O itibarla davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı düşüncelerle kabulü yolunda hüküm kurulmuş olması usule ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 14.06.1999 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy