(506 S. K. m. 2, 5, 8)
Dava: Davacı, davalı Kurumun işyerinin 506 sayılı Yasa kapsamında alınma işleminin iptaline, işyerinin kanun kapsamından çıkarılmasına ve dernek üyesi N.M.' nin sigortalı işçi olarak çalıştırılmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar vermiştir.
Hükmün, davacı ve davalılardan Sosyal Sigortalar Kurumu Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi S.C. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: 1 - Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalı Kurumun temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2 - Dava, ... Birliği Derneği'nin; 506 sayılı Kanun kapsamına alınmasına dair Kurum işleminin iptali istemine ilişkin olup, Kurum müfettişlerince düzenlenen 15.10.1997 günlü denetim tutanağına istinaden 1.1.1997 tarihinden itibaren davacı Dernekte işçi olarak çalıştırıldığı ileri sürülen, ancak Noter tasdikli üye kayıt ve karar defterine göre 20.12.1995 tarihinde Dernek üyeliğine kabul edildiği anlaşılan, üyelik formuna göre de; Balıkesir-... ilçesi nüfusuna kayıtlı olup Ankara'da oturan ve güzellik uzmanı olduğunu beyan eden dahili davalı N.M.' nin; 26.5.1999 günlü celsedeki Dernek üyesiyim, bilgisayar kursuna gidiyorum. Boş zamanlarımda gönüllü olarak Dernekte çalışıyorum, ancak bu çalışmam karşısında herhangi bir ücret almam söz konusu değildir. Müfettişlerce düzenlenen belgeyi okumadan imzaladım şeklindeki beyanına ve bunu doğrulayıp tamamlayan Dernek üyesi tanıkların anlatımlarına, karar defterinin incelenmesinden de; Derneğin lokal olarak işletilmeyip, genellikle hafta sonlarında toplanılıp tanışma ve özellikle Dernek dışında gezi, piknik ve yemek gibi sosyal ve kültürel faaliyetler düzenlediğinin anlaşılmasına ve özellikle müfettiş denetimi ve Kurum işlemi ile kendisine 1.1.1997 tarihinden geçerli olmak üzere hizmet kazandırılmak istenilen N.M.' nin; kendi aleyhine beyanda bulunmasının hayatın olağan akışına aykırı bulunmasına göre davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, Üye Ş. Abik'in muhalefetine karşı; Başkan E. Aktekin, Üye R. Aslanköylü, O. H. Mustafaoğlu, M. Z. Erdoğan'ın oylarıyla ve oyçokluğu ile 23.09.1999 gününde karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Taraflar arasındaki uyuşmazlık işçi sigortalı çalıştırdığı iddia olunan davacı Derneğin işyerinin 506 sayılı Yasanın 8'inci maddesi uyarınca işyeri kapsamına alınmasına ilişkindir. Dosya içerisinde bulunan ve Sosyal Sigortalar Kurumu müfettişleri Ç.G. ve M.T. tarafından düzenlenen 15.10.1995 tarihli yerel Denetim tutanağında ... Birliği Derneği'nde N.M.' nin 1.1.1997 tarihinden itibaren işyerinde işçi olarak çalıştığının tespit edildiği ve N.M.' nin bu beyanını imzası ile doğruladığı tespit edilmiştir. Davalı ... Kurumu bu tespite dayanarak işyerini 1.1.1997 tarihi itibari ile yasa kapsamına almış ve işverene bildirmiştir. Davacı dernek bu davayı yasal sürede açmıştır. Duruşmada dinlenen N.M., kendisinin ... Derneği üyesi olduğunu, boş zamanlarında Derneğe geldiğini, gönüllü çalıştığını, ücret almadığını, bilgisayar kursuna gittiğini, belgeyi okumadan imzaladığını beyan etmiştir. Diğer şahitler de Dernekte çalışan olmadığını bildirmişlerdir. Tutanak aksi sabit oluncaya kadar muteber belgelerdendir. N.M. müfettişlere işyerinde 1.01.1997 tarihinden itibaren sürekli çalıştığını belirterek tutanağı imzalamıştır. Duruşmada ise gönüllü çalıştığını, ücret almadığını ve bilgisayar kursuna gittiğini belirtmiştir. Duruşmadaki beyanı tutanağı tamamen geçersiz kılacak nitelikte değildir, yine çalıştığını, ancak gönüllü çalıştığını, ücret almadığını beyan etmiştir. Dernek başkan ve üyelerinin manevi baskısı ile ifadesini değiştirdiği izlenimi açıktır. Diğer taraftan hangi bilgisayar kursuna gittiği ve bu kursa gitmesinin Derneğin açık olduğu saatlerde Dernekte çalışmasına engel olup olmadığının araştırılması gerekir. Genellikle bilgisayar kurslarının, haftanın belirli günleri ve belirli saatlerde olduğu da düşünülürse, böyle bir çalışmaya engel olmayacağı da açıktır. Çok çok bu husus araştırılabilir. Diğer taraftan, Dernekte çay, kahve yapılarak içildiği, meşrubat içildiğine göre, bu işleri yapan bir kimsenin olması ise hayatın olağan akışına uygundur. N.M.' ye sigorta müfettişlerinin baskı yapması ise düşünülemez. N.M. serbest iradesi ile müfettişlere çalıştığını belirtmiştir. Müfettişlerin tutanağının aksi sabit olmamıştır. Kararın onanması gerekirken bozma yönündeki çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy