(2918 S. K. m. 96) (Yargıtay 11 HD 1981/1861E 1981/2242K 7/5/1981)
Dava: Davacı, trafik iş kazasında ölen sigortalı işçinin hak sahiplerine yapılan harcamalar üzerine uğranılan Kurum zararının rücuan ödetilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteği hüküm altına almıştır. Hükmün, davacı ve davalılardan A... Türk Sigorta Şirketi avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: 1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, Sosyal Sigortalar Kurumunun temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Dava, 15.11.1996 tarihinde meydana gelen trafik-iş kazası sonucu vefat eden sigortalı işçi Şefika'nın hak sahiplerine Kurumca yapılan Sosyal Sigorta yardımlarının, zararlandırıcı sigorta olayına karışan 35 ... 03 plakalı aracı sigortalayan A... Anonim Türk Sigorta Şirketi ve A...A.Ş.'den poliçelerindeki limitlerle sınırlı şekilde rücuan ödetilmesi istemine ilişkin olup mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kaza tarihi itibariyle T... ve Orman Ürünleri İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına kayıtlı bulunan 35 ... 03 plakalı aracın; A... Sigorta A.Ş. tarafından, ölüm ve sakatlanma durumunda kişi başına 400.000.000 lira, kaza başına 2.000.000.000 liralık limitle zorunla mali mesuliyet sigortasına, A.... A.Ş. tarafından da kişi başına 50.000.000 lira, kaza başına 150.000.000 liralık ihtiyari mali mesuliyet sigortasına tabi tutulduğu ve olay günü F... A.Ş. işyerinde çalışan İşçileri mezkur araçla evlerine götürmekte iken meydana gelen ve araçta bulunan 11 kişinin ölümü ile sonuçlanan kazada, kendisi de olay sırasında vefat eden araç sürücüsü İsmail'in %100 kusurlu olduğu dava dosyasındaki bilgi ve belgelerden açıkça anlaşılmaktadır.
Sigorta şirketleri, sigortaladığı aracın sürücüsü ile şayet tespit edilmişse araç malikinin kusurlarıyla ve poliçe limitleriyle sınırlı biçimde zarardan sorumlu tutulabilirler. Zorunlu Mali Mesuliyet sigortası veya ihtiyari Mali Mesuliyet Sigortası ile teminat altına alınan sorumluluk miktarları, kişi başına ve kaza başına olmak üzere iki yönlü sınırlamaya tabi tutulmuştur. Zararlandırıcı sigorta olayında bir kişi yaralanmış veya ölmüşse; sigorta şirketi, sigortalıya veya onun ölümü halinde hak sahiplerine poliçede gösterilen kişi başına belirlenen limitle sınırlı biçimde ödemede bulunmak suretiyle sorumluluktan kurtulmuş olacaktır. Aynı kazada birden fazla kişinin yaralanması veya ölmesi durumunda ise; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 96. maddesi uyarınca, zarar görenlerin tazminat alacakları; sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi sigorta tutarının teminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulması gerekir. Başka bir anlatımla, poliçede öngörülen en yüksek güvence limitinin, kazadan zarar görenler arasında sayı ve zararları da gözetilerek garemeten bölüştürülmesi gerekmektedir. Yargıtay Onbirinci Hukuk Dairesinin 7.5.1981 gün ve 1981/1861-2242 ve 1.5.1997 gün ve 1997/2379-3095 sayılı Kararları ile Ondokuzuncu Hukuk Dairesinin 5.2.1996 gün ve 6601-937 sayılı Kararları da bu doğrultudadır (Bkz. Işıl Ulaş, Uygulamalı Sigorta Hukuku Sh. 594 vd, 693 vd.).
Dava konusu somut olayda hükmü temyiz eden A... Sigorta Anonim Şirketi, dava tarihinden önce hak sahiplerine limitleri dahilinde ödeme yaptığını savunduğu halde yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda gerekli araştırma ve inceleme yapılmaksızın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davalı A... Sigorta A.Ş.'nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 22.10.2001 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy