(506 S. K. Geç. m. 20)
Dava: Davacı, davalı işveren yanında 01.06.1978 tarihinden itibaren geçen ve kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmaların tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme,ilamında belirtildiği şekilde isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün,davacı ve davalılardan A... Karşıyaka Şb. Müd. A... T.A.Ş. Gen. Müd. ile Sosyal Sigortalar Kurumu Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan temyiz konusu hükme ilişkin dava Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hallerden hiçbirine uymadığından Yargıtay incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Dava sonucu itibari ile davacının davalılardan A... T.A.Ş.'ne ait işyerinde 01.06.1988 - 13.12.1999 döneminde hizmet akdi ile çalıştığının tespiti istemine ilişkin olup, davada husumet işveren A... T.A.Ş. yanında Sosyal Sigortalar Kurumu ile A... T.A.Ş.Mensupları Tekaüt Sandığı Vakfı'na yöneltilmiştir.
Mahkemece; davacının davalı A... T.A.Ş.'ne ait banka şubesinde hizmet akdi ile ve Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamında sigortalı olarak çalıştığından bahisle davanın işveren ve Sosyal Sigortalar Kurumu yönünden kısmen kabulüne,diğer davalı A... T.A.Ş.Mensupları Tekaüt Sandığı Vakfı yönünde ise husumetten reddine karar verilmiştir.
Öncelikle davalı A... T.A.Ş. Mensupları Tekaüt Sandığı Vakfı; 506 Sayılı Kanunun Geçici 20.maddesi kapsamındaki emekli sandıklarındandır.
Geçici 20.madde kapsamındaki emekli sandıkları ise;bağlı bulundukları Banka, Sigorta Şirketi,Ticaret ve Sanayi Odası gibi kuruluşların personeli hakkında yasanın düzenleme alanı içinde Sosyal Sigortalar Kurumunun yüklendiği görevleri,sağladığı hakları o düzey altına düşmemek üzere yüklenmiş; bu alanda Sosyal Sigortalar Kurumu yerine geçen özel türde,kanunla kurulu sosyal güvenlik kuruluşları niteliğindedir. ( 09.03.1983 tarih, 1983/1 Esas -1 Karar Sayılı YIBHBGKK )
Hal böyle olunca; Bankalar,Sigorta Şirketleri,Ticaret ve Sanayi Odaları gibi kuruluşlarla burada çalışanlar arasındaki hukuki ilişki temelde hizmet akdine dayansa bile bu kişiler; 506 Sayılı Kanun kapsamında sigortalı olarak kabul edilemezler.
Bu yönde; 506 Sayılı Kanunun Geçici 20.maddesi hükmünde öngörüldüğü üzere; yardım kuruluşları veya yasal anlamı ile tesis ya da dernek şeklinde kurulmuş bulunan sandıkların;anılan madde kapsamında, sosyal güvenlik kuruluşu statüsünü kazanabilmeleri için gerekli yasal koşullardan biri de ilgili oldukları kuruluşun tüm personelini kapsama almalarıdır.
Nitekim; A... T. A. Ş.; Mensupları Tekaüt Sandığı Vakıf Senedinin "sandık üyeleri" başlığını taşıyan 3. maddesi hükmünde; Sandıktan, A... T.A.Ş'nde bir hizmet akdine dayanarak çalışan bütün personelin faydalanacağı ve Sandıktan faydanalacak personelin işe alınmakla kendiliğinden Sandık üyesi olacağı öngörülmüş; 103. maddenin ( a ) bendinde de aynı hukuki esas yinelenmiştir.
Somut olayda da;davacı, davalı A... T.A.Ş.'ne ait banka şubesi işyerinde hizmetli olarak çalışmakta olup; Banka ile davacı arasındaki çalışma ilişkisinin hukuki nitelikçe hizmet akdine dayanması bu bağlamda davacının Banka personeli kapsamında bulunması itibariyle; davacı, sosyal güvenliği bakımından Geçici 20. madde kapsamındaki sosyal güvenlik kuruluşlarından olan A... T.A.Ş.Mensupları Tekaüt Sandığı Vakfına tabidir.
Hal böyle olunca; iş bu hizmet davasında yasal hasımın Sosyal Sigortalar Kurumu değil diğer davalı A... T.A.Ş. Mensupları Tekaüt Sandığı Vakfı olduğunun kabulü ile dava konusu istem; Sosyal Sigortalar Kanununun Geçici 20. maddesi ve ilgili Vakıf Senedi hükümleri çevresinde değerlendirilerek sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.
Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde hüküm kurulması giderek davalı sandık yönünden dahil-i dava dilekçesinin yöntemince harçlandırılmaması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,bozmanın niteliğine göre sair hususların incelenmesine şimdilik yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 13.12.2002 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy