(506 S. K. m. 85)
Dava: Davacı, davalı Kurum işleminin iptali ile 01.06.1990-30.09.1993 tarihleri arasında Sosyal Sigortalar Kurum'lu olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi :
Karar: Davacının, İzmir Sigorta Müdürlüğünce isteğe bağlı sigortalılığının kabul edildiği 01.04.1990 tarihini takiben 236299.35 sayılı işyerinde 01.06.1990-30.04.1991 tarihleri arasında zorunlu SSK sigortalısı olarak 170 gün çalışmıştır. Ardından 506 Sayılı Kanunun 85. maddesi kapsamında yeniden isteğe bağlı sigortalı olmak yönünde 27.09.1993 tarihinde, Kuruma ikinci kez yazılı başvuruda bulunarak, 01.10.1993 tarihi itibariyle tekrar isteğe bağlı sigortalı olmuştur.
Davada uyuşmazlık konusu olan yön; zorunlu sigortalı olarak yasa kapsamına alındığı 01.06.1990 tarihi ile tekrar isteğe bağlı sigortalı olduğu tarih arasında zorunlu sigortalı olarak geçen devre hariç, isteğe bağlı sigortalı olduğunun kabul edilip edilemeyeceğidir.
İsteğe bağlı sigortalılığı devam ettirebilmenin koşullarından birisi; "her hangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi olarak çalışmamak" tır. Belirtilen nedenle, davacının isteğe bağlı sigortalılığı, hizmet akdi ile çalışmaya başladığı 01.06.1990 tarihinde sona ermiştir. Yeniden sigortalı olabilmek için, Kuruma yazılı müracaatta bulunmak, yada isteğe bağlı sigortalılık iradesini ortaya koyacak şekilde, belirtilen dönemde yapılmış prim ödemelerinin olması gerekir.
Davacının, zorunlu SSK sigortalılığının sona ermesinden sonra 30.09.1993 tarihine kadar olan devreye ait primleri toplu olarak, 26.01.1995 tarihinde gecikme faiziyle birlikte Kuruma ödediği özlük dosyasının incelenmesinden anlaşılmaktadır. Yıllar sonra topluca yapılan prim ödemelerinin geçmiş döneme ait "isteğe bağlı sigortalılık iradesinin varlığı" olarak kabulünde isabet yoktur.
Sosyal güvenliğe ilişkin belirtilen yasal statüde yer alabilmek, büyük ölçüde, öngörülen yükümlülüklerin arzulanan hukuksal amaç doğrultusunda yerine getirilmesine bağlı olduğu gerçeği de gözardı edilemez.
Mahkemece, 27.09.1993 günlü ( tekrar ) isteğe bağlı sigortalılık müracaatından önce, talep edilen devrede isteğe bağlı sigortalılığı sürdürme yönünde, dosya kapsamına yansımayan prim ödemelerinin, yada bu yönde bir talebinin bulunup bulunmadığının araştırılması, bulunmadığının saptanması halinde ise isteğe bağlı sigortalılığının iptaline dair Kurum işleminin yerinde olduğu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 20.10.2003 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy