(1479 S. K. m. 24, 25)
Dava: Davacı, Bağ-Kur üyeliğini sona erdiren işlemin iptaline, halen Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Dava, davacının Bağ-Kur sigortalılığının silinmesine dair 30.06.1977 tarihli Kurum işleminin iptaliyle sigortalılığın devem ettiğinin tespitine ilişkindir.
Davacı terzilik işinden dolayı 01.01.1973 tarihli Geyve Esnaf ve Sanatkarlar Odası'ndaki kaydına istinaden Bağ-Kur sigortalısı olmuştur. Davacının meslek odası kaydı 30.06.1977 gün 13 sayılı kararla silinmiştir. Bağ-Kur davacıyı 01.01.1973-30.06.1977 tarihleri arasında sigortalı kabul etmiştir. Bağ-Kur memurlarınca tanzim edilen 09.05.2000 tarihli Mahalen Tetkik Komisyonu Tutanağında davacının kendi nam ve hesabına yaptığı çalışmasını 30.06.1977 tarihinde sona erdirdiği belirtilmiştir.
Bilindiği gibi 1479 sayılı Kanun'un 24 ve 25. maddelerinde bir kimsenin hangi koşullarda Bağ-Kur sigortalısı sayılacağı veya sayılmayacağı gösterilmiştir. Gerçekten, her hangi bir işverene hizmet akti ile bağlı olmaksızın kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanların başkaca bir sosyal güvenlik kurumu kapsamında bulunmamaları koşulu ile Bağ-Kur'lu sayılmaları asıldır. Bu tür çalışmanın yasal karinesi ise vergi kaydı ve bu kaydın bulunmaması halinde Esnaf ve Sanatkar Sicili veya meslek kuruluşları kayıtlarıdır. Nitekim yasal ifadesi ile; vergi kaydı bulunmayanlar Esnaf ve Sanatkar Siciline veya Kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlıoldukları tarihten itibaren 1479 sayılı Bağ-Kur Kanunu'na göre sigortalı sayılırlar ve Esnaf ve Sanatkar Sicilinden veya Kanunla kurulu meslek kuruluşlarındaki üye kayıtlarının silindiği tarihte de sigortalılıkları sona erer. Öte yandan 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 2. Bağ-Kur sigortalısı olabilmek için Kanunla kurulu meslek kuruluşu üyesi olmak zorunluluğu da kaldırılmıştır.
Somut olayda Geyve Esnaf ve Sanatkarlar Odası 30.06.1977 gün ve 13 sayılı kararla davacının işyerini kapattığından bahisle davacının meslek odası kaydını silmiştir. Öte yandan Kurum memurlarınca tanzim edilen 09.05.2000 tarihli tutanakta davacının kendi nam ve hesabına yaptığı çalışmasını 30.06.1977 tarihinde sona erdirdiği belirtilmiştir. Yine 09.06.2003 tarihli zabıta tutanağından davacının zaman zaman Hüseyin Kaya isimli bir terzinin yanında çalıştığı tespit edilmiş, ancak evinde bulunan iki dikiş makinesine rağmen vergi mükellefi olmadığı, işyeri açma ve hafta sonu çalışma ruhsatının bulunmadığı gibi 30.06.1977 tarihinden dava tarihi olan 31.12.2002 tarihine kadar Bağ-Kur'a her hangi bir prim ödemesi ve başvurusu olmamış, 30.06.1977 tarihinde sona erdirilen Bağ-Kur sigortalılığı ile ilgili her hangi bir itirazda da bulunmamıştır. Bağ-Kur davacının 30.06.1977 tarihinden sonra Bağ-Kur sigortalılığını gerektirir bir çalışmasının olmadığını savunmuş, davacıda 30.06.1977 tarihinden dava tarihi olan 31.12.2002 tarihine kadar 25 yılı aşkın süre Kuruma prim ödememiş, başvuruda bulunmamış ve anılan sürede kendi nam ve hesabına çalışmasını kanıtlayamamıştır. Soyut nitelikteki tanık beyanlarına da itibar edilmemiştir. Ayrıca Mehmet Kazdal isimli şahsın açmış olduğu Sakarya İş Mahkemesi'nin 1999/261 E. Sayılı dosyasının bu davaya emsal olamayacağı da göz önüne alındığında davacının 30.06.1977 tarihinden sonra kendi nam ve hesabına bağımsız çalışması bulunmadığından davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde kabule karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, Başkan Coşkun Erbaş ve Üye Ali Göcen'in muhalefetine karşı, Üye M.Zafer Erdoğan, C.Ö., ve Ali Suat Ertosun'un oylarıyla ve oyçokluğuyla 02.03.2004 gününde karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy