(2926 S. K. m. 2, 5, 6, 9, 10)
Davacı, 14.01.1990 tarihinden itibaren zorunlu tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ile aksine olan Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Ebru Pakin A. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava, 01.02.1989 tarihi itibariyle 2926 sayılı Yasa kapsamına alınmış davacının, zorunlu Sosyal Sigortalar Kurumu sigortalılığının sona erdiği 14.01.1990 tarihinden itibaren yeniden 2926 sayılı Yasa kapsamında zorunlu tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine dair olup, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağı 2926 sayılı Kanunun 2, 6 ve 9. maddeleridir. 2926 sayılı Kanunun 2. maddesi uyarınca ...diğer sosyal güvenlik kuruluşları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdiyle bağlı olmayan tarımsal faaliyette bulunan kimseler ..tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılırlar. Öte yandan sigortalılığın sona ermesini düzenleyen Yasanın 6. maddesinde ise bu gibilerin diğer sosyal güvenlik kuruluşları kapsamına tabi bir işte çalışmaları halinde çalışmaya başladıkları tarihten itibaren sigortalılıklarının sona ereceği öngörülmüştür. Ancak anılan Yasanın 5. maddesinde yerini bulduğu üzere, sigortalılığın zorunlu oluşu ve kapsama dahil bulunmak koşuluyla sigortalı olmak hak ve yükümünden vazgeçilemeyeceği gibi kaçınılamayacağı olgusu, yasanın 9. maddesinde yer alan Kurumun resen tescil yükümü ile birlikte gözetildiğinde, davacının Sosyal Sigortalar Kurumuna tabi çalışmalarının bitiminde tekrar 2926 sayılı Yasa çerçevesinde tarımsal faaliyetlerine yeniden başlayarak devam etmesi halinde davalı Bağ-Kur'un bu sonradan gerçekleşen tarımsal faaliyete değer vermesi zorunludur.
Somut olaya bu açıdan bakıldığında, yerel mahkemenin kabulünde herhangi bir isabetsizlik yok ise de, gerçek ve fiili anlamda tarımsal faaliyeti bulunup bulunmadığı ve bunun ne kadar süre devam ettiği 2926 sayılı Kanunun 10. maddesi çerçevesinde yeterince araştırılmamıştır. Davacının ne zamandan beri köyde oturduğu, kendi mülkünde veya miras yolu ile elde ettiği mülkte mi yoksa ortaklık veya kiralamak suretiyle başkalarının mülkünde mi tarımsal faaliyette bulunduğu, tarımsal faaliyete ara verip vermediği, hangi tür ürünler ektiği, ne kadar ürün elde ederek nerelere sattığı, hayvanı olup olmadığı, pancar, tütün, tarım kredi kooperatifi kayıtlarının, ziraat odası kaydının başlangıç ve bitiş tarihleri, ortalama gelirinin ne kadar olduğu ve geçimini sağlamaya yetip yetmeyeceği hususları muhtardan ve ilgili kurumlardan sorulmadan ve zabıta marifetiyle araştırılmadan, gerekirse keşif yapılmak suretiyle belirlenmeden hüküm kurulması isabetsiz olup eksik araştırma, inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 10.02.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy