(2926 S. K. m. 4, 6) (506 S. K. m. 1, 2, 76)
Dava: Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 02.06.2002-02.01.2003 tarihleri arasında geçen sigortalı çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar vermiştir.
Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Nesrin Şengün tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Davanın reddine ilişkin kararın dayanağını oluşturan sebeplerin yasa hükümleriyle çeliştiği görülmüştür.
Öncelikle tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu olmakla birlikte 2926 sayılı Kanunun 4/a ve 6. maddelerine göre, diğer sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi bir işte çalışma halinde kendiliğinden sona eren tali (Rikincil) nitelikte bir sigortalılıktır. Türk sigorta sistemi teklik esasına dayandığından zorunlu nitelikte bir sigortalılığın varlığı, bir başka kurum sigortalılığına engel teşkil eder ise de, tarım Bağ-Kur sigortalılığı bu kuralın istisnasını oluşturur. O sebeple aynı dönemde tarım Bağ-Kur sigortalılığı ile Sosyal Sigortalar Kurumu zorunlu sigortalılığı çatışırsa madde hükmü gereği tarım Bağ-Kur sigortalılığı çatışmanın başladığı tarihte sona erer. Mahkemenin uyuşmazlık konusu dönemde tarım Bağ-Kur sigortalılığının varlığından bahisle davayı reddetmesi bu sebeple yerinde bulunmamıştır.
Ayrıca işyerinin tescili ancak o işyerinde çalışan en az bir sigortalının çalıştığının Kuruma bildirilmesi ile gerçekleşir. Şayet bu bildirim yapılmadan sigortalı çalıştırılmışsa, işyeri adına Kurumda bir tescil işleminin yapılamayacağı açıktır. Şu halde bir işyerinin Kurumda tescilsiz olması her zaman o işyerinde sigortalı çalıştırılmadığını göstermez.
Öte yandan 506 sayılı Kanuna göre hizmet akdinin unsurları zaman ve bağımlılıktır. İşveren hizmet akdiyle istihdam ettiği sigortalıyı kendi işyerinde çalıştırabileceği gibi kendi işyeri açısından fayda sağlayacağına inandığı hazineye ait arazinin imar ve güzelleşmesinde de çalıştırabilir. Davada çözümlenmesi gereken husus talep konusu dönemde davacının işverene bağlı olarak hizmet akdiyle çalışıp çalışmadığını, çalışma süresinin ne kadar olduğunu araştırmak, tarafların göstereceği delilleri toplamak gerektiğinde sosyal güvenlik hukukunun kamu düzeniyle ilgili olduğunu dikkate alarak resen delil araştırması yapmak ve elde edilecek sonuca göre karar vermekten ibarettir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcın istek halinde ilgiliye iadesine, 26.12.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy