(1479 S. K. m. 63) (2918 S. K. m. 3)
Dava: Davacı, trafik kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan peşin değerli gelirler ile yapılan harcama ve ödemeler nedeniyle uğranılan Kurum zararının rucüen ödetilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteği hüküm altına almıştır.
Hükmün, davacı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Ayşe Barutçu tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Davalı, Sosyal Sigortalar Kurumu Avukatı, temyiz dilekçesinin süre yönünden reddine ilişkin 28.04.2005 tarih ve 3509/4740 E.K. sayılı ilamın maddi hata nedeniyle kaldırılarak, dosyanın esastan incelenmesini talep etmiştir.
Dava 13.10.1992 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine davacı Kurumca ölüm sigortası kolundan bağlanan aylığın ilk peşin değeri ile cenaze masrafının 1479 Sayılı Kanunun 63. maddesi hükmüne göre davalılardan rucüen tahsili istemine ilişkin olup; Mahkemece, davalı sürücüler Osman Uyar ve Şehmuz Durak hakkında davanın kabulüne, Osman Uyar'ın kullandığı aracın maliki Necattin Ekinci hakkındaki davanın ise reddine karar verilmiştir.
Bu yönde; 1479 Sayılı Kanunun 63. maddesi hükmü kapsamında rücu edilecek kişilerin sorumlulukları; öncelikle 3.kişinin suç sayılır hareketi ile yasada belirtilen sosyal sigorta yardımlarının yapılmasını gerektiren bir halin doğması ve sigortalı ya da hak sahiplerine bu yardımların yapılması koşuluna bağlamıştır.
Davada somutlaşan olayda da; davalı sürücülerin toplam 8/8 oranındaki kusurları ile neden oldukları trafik kazasında Bağ-Kur sigortalısı vefat etmiş ve sigortalının hak sahiplerine Bağ-Kur'ca ölüm sigortası kolundan aylık bağlanmıştır.
Mahkemece, Anayasa Mahkemesi kararının iptal kararı doğrultusunda davalı Necattin'in işleten değil araç sahibi olduğundan bahisle hakkındaki davanın reddine karar verilmiş ise de; zararlandırıcı sigorta olayına sebebiyet veren ve malikinin Necattin Ekinci olduğu kabul edilen 06 FDC 79 plakalı aracın trafik kaydı istenmemiştir. O halde öncelikle bu davalı ile araç arasındaki mülkiyet ilişkisinin varlığının açıklığa kavuşturulması gerekir. Bu durumda araç malikinin 1479 Sayılı Kanun'un 63. maddesi kapsamında Kurumun rücu alacağından sorumluluğu ancak yasanın öngördüğü diğer sorumlular kavramı kapsamında (1479 Sayılı Yasa'nın 63. maddesinin 3396 Sayılı Kanun'la değiştirilen 2.fıkrasında yer alan araç maliklerine... ibaresi Anayasa Mahkemesi'nin 27.03.2000 tarih ve 2001/343 Esas, 2002/41 sayılı Kararı ile iptal edildiğinden)2918 Sayılı Kanun'un 3. maddesi hükmünde öngörülen tanım çevresinde işleten sıfatına haiz bulunması halinde mümkündür. Bu yönlerin araştırılmaması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Hal böyle olunca; Mahkemece davalı Necattin'in rücu alacağından sorumluluğu konusunda; açıklanan hukuki esaslar çevresinde araştırma ve inceleme yapılmaksızın yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davacı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: 1- Mahkemece davanın Necattin Ekinci bakımından reddine, diğer davalılar bakımından kabulüne dair verilen kararın Sosyal Sigortalar kurumu Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz dilekçesinin süre aşımı yönünden reddine ilişkin 28.04.2005 gün ve 2005/3509 Esas, 2005/4740 sayılı kararın maddi yanılgı sonucu yazıldığı açıktır. Bu nedenle davalı SSK. nun maddi hataya ilişkin düzeltme isteminin kabulü ile 28.04.2005 gün ve 2005/3509 Esas 2005/4740 Karar sayılı süreden ret kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.
2- Davalı Necattin Ekinci'nin 1479 Sayılı kanunun 63. maddesinde öngörülen diğer sorumlular kapsamında 2918 Sayılı Kanunun 3. maddesinde tanımlanan işleten sıfatının bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması yönünden BOZULMASINA, 20.10.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy