(506 S. K. m. 92) (2004 S. K. m. 72)
Dava: Davacı, yersiz ödenen yaşlılık aylıklarının tahsili için açılan icra takibinin iptali ile davalı Kurumun haksız talebinin reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.
Hükmün, davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi H. K. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: Kurumdan sürekli iş göremezlik geliri almakta olan davacıya, malullük aylığı almakta iken 12.06.1989 tarihinde vefat eden eşinden dolayı ölüm aylığı bağlandığı, 506 sayılı Kanunun 92. maddesi gereğince yüksek olanın tümü, eksik olanın yarısının bağlanması gerekirken gelir ve aylığın tam olarak ödendiğinin anlaşılması üzerine Kurumca eksik olanın yarıya indirildiği, bu nedenle yersiz olarak ödenen aylıkların tahsili için Bursa 3. İcra Müd. 2007/3359 sayılı takip yapıldığı, Mahkemece; davacı tarafından icra takibine itiraz edilmediği, takibin kesinleşmiş olduğundan bahisle davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Menfi tespit ve istirdat davaları İİK. nun 72. maddesinde düzenlenmiştir. Borçlu icra takibinden önce menfi tespit davası açabileceği gibi, icra takibinden sonra da (borç ödeninceye kadar) borçlu olmadığının tespiti davası açabilir (İİK m. 72.1) Ödeme emrine itiraz etmemiş ve bu nedenle hakkındaki takip kesinleşmiş olan borçlu, cebri icra (haciz, satış) tehdidi altında olduğundan davayı açmakta hukuki yararı bulunmaktadır.
Mahkemece; davacının iş bu davadaki talebi İİK. nun 72. maddesi kapsamda menfi tespit talebi olarak ele alınıp, işin esasına girilerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 27.04.2010 gününde oybirliği ile karar verilmiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy