(506 S. K. m. 79) (5510 S. K. m. 4) (2926 S. K. m. 3, 10, 36) (Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği m. 5, 9)
Dava: Dava, davacının 01.09.1988-31.12.2005 tarihleri arasında, 506 sayılı Yasa kapsamında zorunlu sigortalılık süreleri hariç, 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Ebru Pakin Akın tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Davanın, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4/1-b bendi kapsamındaki sigortalılara ilişkin olduğu ancak, geçiş hükümlerini içeren aynı yasanın Geçici 7. maddesi gereğince mülga 2926 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiğinden, söz konusu mevzuat hükümleri gereği yapılan inceleme sonucunda;
Davacının 01.9.1988 tarihinde 2926 sayılı Yasa kapsamında, tahıl üretimi sebebiyle resen tescil edildiği, ancak 22.02.2005 tarihli dilekçesi ile davacının primlerini ödeyemediğinden anılan sigortalılık kaydının silinmesini istediği, ekindeki tarım işi bırakma formunda davacının tarımsal faaliyetine delalet edebilecek bir kaydının bulunmadığı anlaşılmaktadır.
2926 sayılı Yasanın 3. ve bu yasanın uygulanma usul ve esasları hakkındaki Yönetmeliğin 5. maddesine göre tarımsal faaliyet; gerek kendi mülkünde, gerek ortaklık veya kiralamak suretiyle başkalarının mülkünde, gerekse kamuya ait yerlerde yapılabilir. Anılan Yasanın Tescilde esas alınacak belgeler başlığını taşıyan 10. maddesi ile yönetmeliğin 9. maddesine göre ise; sigortalıları kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye, muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile ayrıca diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, yasayla kurulu meslek kuruluşlarının tarım satış kooperatifleri ve birliklerinin, tarım kredi kooperatifleri ve birliklerinin, pancar ekicileri üretim kooperatifleri ile birliğin (Pankobirlik), Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş.'nin ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtları esas alınmaktadır.
Anılan Yasanın mülga 36. maddesi ...Kurumun prim alacakları; Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkif suretiyle de tahsil edilebilir şeklinde bir düzenleme getirdiğinden, bu kural uyarınca davalı Bağ-Kur tarafından davacının teslim ettiği ürünlerden dolayı yapılmış bir tevkifat varsa takip eden aybaşından itibaren sigortalılığın başlatılması gerekir.
Bu bakımdan davacının dava edilen süreler itibariyle tarımsal faaliyetinin süregeldiği kuşkuya yer bırakmayacak şekilde belirlenmeli, özellikle de tarım Bağ-Kur sigortalılığına karine sayılan ve Yasanın 10. maddesinde öngörülen kayıtlardan Ziraat Odası kaydı, tarım kredi kooperatifi ile Ziraat Bankası kayıtları gibi kayıtların başlangıçları, bitmişse bitiş tarihleri, ürün bedellerinden yapılmış kesintiler veya prim ödemesi araştırılmalı, yasal zorunluluk nedeniyle yukarıda belirtilen yıllarda da tarımsal faaliyetinin bulunup bulunmadığı yöntemince saptanmalı, varlığının tespiti halinde, 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaları da dikkate alınarak hüküm tesis edilmeli, aksi halde davanın reddine gibi karar verilmelidir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki esaslar göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 14.07.2009 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy