(5510 S. K. Geç. m. 7) (506 S. K. m. 79)
Dava: Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün tüm taraflarca temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Ş. Ö. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Davacı, davalı işverene ait 34 ... ... plakalı ticari minibüste, bir hafta 4 gün, bir hafta 3 gün, dini ve milli bayramlarda ise sürekli olmak üzere dolmuş şoförü olarak çalıştığını beyanla, 01.08.2002-01.04.2006 tarihleri arası dönemdeki sürekli çalışmalarının tespitini istemiştir.
Mahkemece, 01.08.2003-01.04.2006 tarihleri arası dönemde aylık 30 gün üzerinden, asgari ücretle ve hizmet aktine dayalı olarak çalışmanın tespitine karar verilmiştir.
Mahkemenin hükmü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzeniyle ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmelidir.
Bu bakımdan, davacı sigortalıya ait davalı Kurum nezdindeki şahsi sicil dosyası celbedilmeli; davacıya ait hizmet cetvelinde görünen ve talebe konu dönem içerisinde yer alan 16.11.2005-31.12.2005 tarihleri arası 45 günlük bildirimin yapıldığı 1078... numaralı işyerinin davalı işverenle ilgisi belirlenmeli; talebe konu dönemi içerecek şekilde çalışmanın geçtiği 34 ... ... plakalı araç nedeniyle davacı adına düzenlenen tüm ceza tutanakları veya ceza ödeme makbuzları usulünce celbedilmeli; çalışmaların geçtiği işyerine ilişkin ücret bordroları, puantaj kayıtları gibi işyeri kayıtları davalı işverenden istenmeli; Kurum nezdindeki işyeri dosyası ile varsa işyerine ilişkin sigorta müfettiş raporları, kurum saptamaları getirtilmeli; işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyası getirtilmeli ve işçilik hakları davasında dinlenilen tanık anlatımları ile işbu davada bilgi ve görgülerine başvurulan tanık beyanları karşılaştırılarak varsa çelişkiler giderilmeli; sigortalının kayıtlarda görünmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu yeterince araştırılmalı; dinlenilen tanıkların dönem bordrolarıyla Kuruma bildirilmiş olup olmadığı denetlenmeli; aynı çevrede iş yapan başka işverenler veya bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler, komşu işyeri tanıkları, durak çalışanları re'sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; davacının şikayeti üzerine düzenlenen 28.07.2008 tarihli sigorta müfettiş raporuyla, tanık beyanlarına dayalı olarak, davalı işyerinde 28.09.2003-06.04.2006 tarihleri arası dönemde haftada 2 gün üzerinden çalışmanın belirlenmiş olması karşısında, yapılan işin nitelik itibarıyla kısmi süreli olup olmadığı usulünce araştırılarak belirlenmeli; çalışmanın varlığı ve kesintili olup olmadığı yöntemince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar yeniden değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.
Diğer taraftan, tespitine karar verilen 01.08.2003-31.12.2003 ve 01.01.2004-30.06.2004 tarihleri arası dönemde günlük asgari brüt ücret, sırasıyla 10,20 TL ve 14,10 TL olduğu halde; 15,26 TL ve 18,32 TL şeklinde hatalı alınması isabetli görülmemiştir.
Öte yandan, 01.08.2002-01.04.2006 tarihleri arası süreye yönelik davacı istemi, 01.08.2003-01.04.2006 tarihleri arası süre yönünden kısmen kabul edildiği ve kısmen red nedeniyle de, kendilerini vekille temsil eden davalılar lehine ücreti vekalete karar verilmesi gerekirken; kabul gibi hüküm tesisi yerinde bulunmamıştır.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, tüm tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacı ve davalılardan İ. Ş.'e iadesine, 09.06.2011 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy