Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, davalı ....yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden ise davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davacı Kurum vekili ve davalı .....tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
5510 sayılı Yasada, yürürlüğe girmesinden önce gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında da uygulanacağına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından ve genel olarak yasaların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı sonucu davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 10 ve 26. maddesidir.
1-)Davacı Kurum vekili ve davalı ...aşağıda belirtilen temyiz itirazları dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,
2-) Mahkemece, sigortalının davalı işveren şirket, ...... açtığı tazminat davasında hükme esas alınan bilirkişi raporuna dayalı olarak hüküm kurulmuş olup,.....ait olan bina inşaatının beton dökme işini üstlenen davalı....ait beton santralinde çalışan sigortalının, 2. kat balkon saçağının betonunu düzelttiği sırada tabliyenin çökmesi sonucu zemine düşerek yaralanması şeklinde gelişen iş kazasında, işveren ...% 50 ve inşaat sahibi.... ise % 50 kusurlu olduğu tespiti yapılmıştır.Sigortalının işverene ve .....karşı açtığı tazminat dosyasındaki kusur raporu, davacı Kurum, tazminat davasının tarafı olmadığı için iş bu rücu davasında kesin delil teşkil etmediğinden, güçlü delil olarak değerlendirilmesi gerektiği gibi, hükme esas alınan bu raporda eldeki davanın davalıs.... hakkında bir kusur tespiti yapılmadığından hüküm kurmaya elverişsiz olduğu, diğer taraftan mahkemece alınan bilirkişi raporunda ise,.....hakkında kusur tespiti yapıldığı görülmüş olup, bu bakımdan.... ile eldeki davanın davalısı olan..... aynı kişi olup
olmadıkları, dosya içindeki beton sözleşmesinin ..... tarafından yapıldığı ve iş müfettişi tarafından da inşaatın.... tarafından yaptırıldığı tespiti yapılmakla birlikte, ceza davasının..... hakkında açıldığı anlaşılmakla, ceza dosyasının akıbeti araştırılmadan ve inşaat sahibi ve inşaatı yaptıranın kim olduğu hususunda her iki rapor arasındaki çelişkiler giderilmeden karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
Dava, iş kazası sonucu sürekli iş göremezlik durumuna düşen sigortalıya yapılan sosyal sigorta yardımları nedeniyle uğranılan Kurum zararının, davalı işverenden 506 sayılı Kanunun 9, 10 ve 26.maddeleri gereğince, rücuan tahsili istemine ilişkin olup; mahkemece, daha geniş bir sorumluluk esasına dayanması nedeniyle uygulama önceliği bulunduğu halde, işverenin 10. maddeye göre sorumlu olup olmadığı noktasında herhangi bir araştırma yapılmaksızın karar verilmiştir.
506 sayılı Yasanın 9. maddesi - (Değişik : 25.08.1999 - 4447 / 12 md. Y.T. 08.09.1999)
''İşveren çalıştıracağı kimseleri, işe başlatmadan önce örneği Kurumca hazırlanacak işe giriş bildirgeleriyle Kuruma doğrudan bildirmekle veya bu belgeleri iadeli-taahhütlü olarak göndermekle yükümlüdür. İnşaat işyerlerinde işe başlatılacak kimseler için işe başlatıldığı gün Kuruma veya iadeli-taahhütlü olarak postaya verilen işe giriş bildirgeleri ile Kuruma ilk defa işyeri bildirgesi verilen işyerlerinde işe alınan işçiler için en geç bir ay içinde Kuruma verilen veya iadeli-taahhütlü olarak gönderilen işe giriş bildirgeleri de süresi içinde verilmiş sayılır.
(Ek : 14.07.1999 - 4410 / 1 md.) ....... Bakanlığının sigortalı olarak yurtdışı göreve atanan personeli için işe giriş bildirgeleri ise, Kuruma en geç üç ay içinde gönderilir. ''
Düzenlemesini öngörmektedir.Anılan yasanın 10. maddesine göre ise 9. maddede öngörülen işe giriş bildirgesini süresinde Kuruma intikal ettirmeyen işverenler hakkında 26. maddede öngörülen sorumluluk halleri aranmaksızın, zararlandırıcı sigorta olayı nedeniyle Kurum tarafından bağlanan gelir ve harcamanın işverenden tahsil edileceğini düzenlemiştir.Yani, davalı işverenin 506 sayılı Kanunun 25.08.1999 tarih ve 4447 sayılı Kanunun 2.maddesiyle değiştirilen ve 08.09.1999 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 9 ve 10.maddesi hükmüne göre rücu alacağından sorumluluğu için; işe giriş bildirgesinin sigortalının, işe başlatılmasından önce verilmemiş olması ve zararlandırıcı sigorta olayının da işe giriş bildirgesinin kuruma verilmesinden sonra meydana gelmemesi gerekir.
Davalı işverene ait işyerinin hangi tarih itibarıyla 506 sayılı Yasa kapsamına alınması gerektiğinin belirlenmesi,bu kapsamda verilmesi gereken işyeri giriş bildirgesinin tarihinin ve sigortalıya ait işe giriş bildirgesi ve Kuruma intikal tarihinin belirlenmesi, sigortalının davalı işverene ait işyerinde işe başladığı tarihin açık ve net biçimde saptanması ve bütün bu olgular hep birlikte değerlendirilerek somut olayda 506 sayılı Yasanın 9 ve 10.maddesi hükmündeki koşulların oluşup oluşmadığı tespit edilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekmektedir.
Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, davanın 506 sayılı Yasanın 10 ve 26. maddelere dayalı olarak açıldığı ve 10. maddeden kaynaklanan sorumluluğun, kusursuz sorumluluk esasına dayalı ve daha geniş bir sorumluluğu gerektirmesi nedeniyle uygulama önceliği bulunduğu gözetilmeksizin mahkemece,davanın salt 506 sayılı Yasanın 26. maddesine dayalı olarak açıldığı kabul olunarak, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
Mahkemece, iş bu rücu davasında konusunda ve iş güvenliği alanında uzman bilirkişilerden oluşa ve yasaya uygun kusur oranlarını saptayan, her iki rapor arasındaki çelişkileri giderecek nitelikte yeniden bilirkişi incelemesine gidilmeli ve somut olayda 506 sayılı Yasanın 9 ve 10.maddesi hükmündeki koşulların oluşup oluşmadığı tespit edilmeli ve ayrıca davalının temyiz itirazlarında ödeme iddiasında bulunduğu görülmekle birlikte buna ilişkin belgelerin sunulmadığı anlaşıldığından, davalının ödeme itirazları da araştırılarak varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekmektedir.
O halde, davacı Kurum vekili ve davalı ......bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan, M. Celal Görgün'e iadesine, 19.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy