(818 S. K. m.125, 128) (506 S. K. m. 80) (6183 S. K. m. 51, 102) (5510 S. K. m. 93)
Dava: Dava, ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece, zamanaşımı nedeniyle davanın kabulü ile ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.
Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen rapor ile dosyadaki belgeler okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Davalı SGK Başkanlığı tarafından, davacı aleyhine 2004/16495, 16496, 16497, 16498, 16499 sayılı takip dosyalarında, prim alacağı ve gecikme zammı alacağı sebebiyle ödeme emri tebliğ edilmiştir. Davacı tarafından (7) günlük yasal süresi içinde zamanaşımı sebebiyle ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, zamanaşımı nedeniyle ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.
Somut davada, davalı SGK tarafından takip edilen alacakların dönemleri şu şekildedir: 2004/16495 takip dosyasında 2002/11, 12, 2003/3-7, 9-12, 2004/1-2, 6-9 aylar primi asıl alacak ve gecikme zammı; 2004/16496 takip dosyasında 2002/11, 12, 2003/3-7, 9-12, 2004/1-4, 6-9 aylar primi asıl alacak ve gecikme zammı; 2004/16497 takip dosyasında 2002/11, 12, 2003/3-11 aylar primi asıl alacak ve gecikme zammı; 2004/16498 takip dosyasında 2002/11, 12, 2003/3-11 aylar primi asıl alacak ve gecikme zammı; 2004/16499 takip dosyasında 2003/12, 2004/1, 2, 6-9 aylar primi asıl alacak ve gecikme zammı alacakları takip konusu yapılmıştır.
Yasal düzenlemelere göre zamanaşımı süreleri şu şekildedir:
506 sayılı Kanun m.80 hükmünün, 08.12.1993 gün 3917 sayılı Kanunla değiştirilmesinden önceki dönemde; prim alacağı ve gecikme zamları yönünden Kurumun alacağı B.K m.125 uyarınca (10) yıllık zamanaşımı süresine tabidir. Zamanaşımının başlangıcı ise B.K m.128 uyarınca, alacağın muaccel olduğu tarihtir.
506 sayılı Kanun m.80 hükmünde, 08.12.1993 gün ve 3917 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikle ise, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. 6183 sayılı Kanun m. 102 ve devamı maddeleri uyarınca zamanaşımı süresi (5) yıldır. Sürenin başlangıcı, alacağın vadesinin rastladığı takvim yılını izleyen yılbaşı olarak belirlenmiştir.
06.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5198 sayılı Kanun ile bu konuda yeniden bir düzenleme yapılmış, 506 sayılı Kanun m.80/5 fıkrasındaki değişiklikle, Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanun m.51 ile birlikte m.102.'nin uygulanmayacağı hükme bağlanarak 3917 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki (10) yıllık zamanaşımı dönemine geri dönülmüştür.
01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun m.93/2. fıkrasının birinci cümlesinde, Kurumun prim ve diğer alacaklarının (10) yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, sürenin başlangıcının ödeme süresinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başı olduğu belirtilmiştir. Aynı fıkranın ikinci cümlesinde ise, özel durumlardan doğan prim ve diğer alacaklar yönünden zamanaşımının başlangıç tarihi ayrıca düzenlenmiştir. Buna göre, Kurumun prim ve diğer alacakları; mahkeme kararı sonucunda doğmuş ise, mahkeme kararının kesinleşme tarihinden, Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden doğmuş ise, rapor tarihinden, kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatı gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden doğmuş ise, bu soruşturma, denetim ve inceleme sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden doğmuş ise bilgi ve belgenin Kuruma intikal ettiği tarihten itibaren, zamanaşımı süresinin başlatılması gerekecektir.
Yukarıda anlatılan somut olaylar ve yasal düzenlemeler karşısında:
1- 2004 yılı 7, 8, 9 aylardan önceki dönemlere ait prim alacağı ve gecikme zammı alacakları; 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğundan ve zamanaşımı süresi de geçmiş olmakla Mahkemenin kararında isabetsizlik görülmemiştir. Bu nedenle, davalı SGK Başkanlığının sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Takip konusu yapılan 2004 yılı 7, 8, 9 aylar prim ve gecikme zammı alacakları için ise, 06.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5198 Kanunla değişik, 506 sayılı Kanun m.80/5 uyarınca (10) yıllık zamanaşımının uygulanması gereklidir. Belirtilen alacaklar yönünden zamanaşımı süresi dolmadığından, bu alacaklar yönünden de ödeme emirlerinin zamanaşımı sebebiyle iptaline karar verilmesi isabetsiz olmuştur.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 25.06.2012 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy