(506 S. K. m. 79) (5510 S. K. m. 86)
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece (kapatılan) 21. Hukuk Dairesi bozma kararına uyarak yapılan yargılamada ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
Hükmün, tüm taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava, davacının 2000 ila 2013 yılları arasında davalılardan ... Export A.Ş.’nin taşeronluğunu yapan diğer davalılar ... ve...Orman Ürünleri İnş. Ve İnş. Malz. Turz. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. nezdinde kesintisiz ve sürekli çalışmasına rağmen kuruma eksik bildirilen çalışma sürelerinin tespiti istemine ilişkin olup, mahkemece uyulan bozma ilamı sonrasında yapılan yargılama sonucunda, “Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine, Davacının davalılar...Orman Ürünleri İnş ve İnş. Malz. Tur. Paz. San. Tic. Ltd., ... ve ... Export A.Ş. bünyesinde 01/06/2000 ve 31/12/2013 tarihleri arasında işçi sıfatıyla, asgari ücretle kesintisiz olarak çalıştığının tespitine, davacının 01/06/2000 tarihinden itibaren 2000 yılında 210 gün, 2001 yılında 365 gün, 2002 yılında 365 gün, 2003 yılında 365 gün, 2004 yılında 307 gün, 2005 yılında 316 gün, 2006 yılında 201 gün, 2007 yılında 37 gün, 2008 yılında 95 gün, 2009 yılında 195 gün, 2010 yılında 105 gün, 2011 yılında 82 gün, 2012 yılında 13 gün ve 2013 yılında 4 gün olmak üzere toplamda 2660 gün Sosyal Güvenlik Kurumu sigorta bildiriminde bulunulmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine,” karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa'nın 79/10 ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9 maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinde; davacının hizmet döküm cetveline göre, uyuşmazlık konusu dönemde 04.10.2004-30.11.2004 tarihleri arasında, Kurum nezdinde 24125 sicil sayılı dosyada işlem gören dava dışı Kangal Sosyal Yardımlaşma Derneği bünyesinde sigortalı çalışmalarının olduğu gözetilerek dava konusu talebe göre, 04.10.2004 tarihi öncesine ilişkin dönemin hak düşürücü süreye uğrayıp uğramadığı hususu mahkemece irdelenmelidir.
Mahkeme kabulünde olan sürelerin, hangi davalı işveren nezdinde gerçekleştiği ayrıştırılmaksızın yazılı şekilde karar tesisi yerinde bulunmamıştır.
Diğer yandan; davalılardan ... Eksport A.Ş. ile diğer davalılar ... ve...Orman Ürünleri İnş. Malz. Turz. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. Arasında asıl -alt işverenlik ilişkisinin olup olmadığı yöntemince araştırılıp belirlenmeden, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz bulunmuştur.
Yine dosya kapsamında mahkemece, sadece tanık beyanlarına itibarla üst işveren olarak sorumlu tutulan davalı ... Eksport A.Ş.’nin, davaya konu döneme ilişkin kayıtları celp edilmek suretiyle, anılan işverenlik nezdinde davacıya yönelik sigortalı olarak bildirimlerin yapılıp yapılmadığı hususu belirlenmeli, ayrıca asıl işverenlik ilişkisi olup olmadığı açıklığa kavuşturulmak suretiyle davacının çalışma olgusu ve hizmet akdiyle hangi işveren nezdinde çalıştığı belirlenerek elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.
Kabule göre de; mahkeme kararında, yılın 360 günü yerine 365 gün olarak kabul edilip yazılı şekilde karar tesisi yerinde bulunmamıştır.
Mahkemenin, yukarıda belirtilen sebeplerle ve yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde karar tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, tüm taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacı ve davalılardan ... Export A.Ş., ... ve...Orman Ürünleri İnş ve İnş. Malz. Tur. Paz. San. Tic. Ltd. Şti'ye iadesine, 08.03.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)