(6100 S. K. m. 114, 115, 150, 320)
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne dair verilen 30/03/2012 tarihli kararın tarafların temyizi üzerine Dairemizin 17/11/2014 tarihli 2014/7389 E. 2014/23917 Karar sayılı kararı ile eksik araştırma yapıldığı gerekçesiyle bozulduğu, 19/10/2015 tarihli celsede davacı vekili mazeretsiz gelmediği ve davalılar vekillerinin davayı takip etmediklerini beyan ettikleri halde davanın HMK 115/2- son maddesi gereğince usulden reddine karar verildiği, davacı vekilinin temyizi üzerine Dairemizin 13/06/2017 tarih 2016/1586 E. 2017/5321 K. sayılı ilamı ile “ ...Somut olayda, davacı vekilinin mazeret bildirmek suretiyle katılmadığı 10.06.2015 tarihli oturumda mazereti kabul edilerek duruşma gününü UYAP kanalı ile öğrenmesine karar verildiği, aynı celsede celse harcı ve gider avansını ödemesi için davacı vekiline kesin süre verildiği, kesin sürenin davacı vekiline usulünce tebliğ edilmediği gibi bir sonraki celse olan 19.10.2015 tarihli karar celsesinde davacı vekili mazeret bildirmeksizin katılmadığı ve davalılar vekilleri davayı takip etmediklerini beyan ettikleri halde HMK 115/2- son maddesi gereğince davanın usulden reddine karar verilmiştir. Davacı taraf gelmeyip davalılar da davayı takip etmeyeceklerini beyan ettiklerinden 6100 sayılı HMK'nun 150. maddesi gereğince dosyanın işlemden kaldırılması gerekirken olayda uygulama yeri bulunmayan 6100 sayılı Yasanın 114 ve 115/2 maddelerinden söz edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.” gerekçesiyle bozulduğu, davacı vekilinin 19/03/2018 tarihli celsede tekrar mazeretsiz olarak duruşmaya gelmediği, davalı vekilinin davayı takip etmediklerini beyan ettiği ve dosyanın HMK 150. maddesi uyarınca işlemden kaldırılmasına karar verildiği, davacının yenileme dilekçesine istinaden 06/06/2018 tarihinde dosyanın kaldığı yerden devamına karar verildiği, 12/10/2018 tarihli karar celsesinde de davacı vekilinin mazeret dilekçesinin belgesiz olduğundan bahisle ara karar ile mazeretinin reddine karar verilerek akabinde eksik bilirkişi gider avansını verilen kesin süreye rağmen yatırmadığından dosyanın bu haliyle ispatlanamadığı gerekçesiyle davacı vekilinin açmış olduğu davanın reddine karar verilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 150. maddesi; "(1) Usûlüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.
(2) Usûlüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır. Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.
(3) Duruşma gününün belli edilmesi için tarafların başvurması gereken hâllerde gün tespit ettirilmemişse, son işlem tarihinden başlayarak bir ay geçmekle dosya işlemden kaldırılır.
(4) Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir.
Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır.
(5) İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.
(6) İşlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi hâlde dava açılmamış sayılır.
(7) Hangi sebeple olursa olsun açılmamış sayılan davadaki talep dahi vaki olmamış sayılır." şeklinde düzenlenmiştir.
Aynı Kanunun 320. maddesinde ise, "(...4) Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Buna göre, iki halde, işlemden kaldırılmış olan bir davanın açılmamış sayılmasına karar verilir. Bunlar, davanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeme hali ve takipsiz bırakılması halleridir.
Somut olayda, Mahkemece 19/10/2015 tarihli celsede işlemden kaldırma kararı verilmesi gerekirken mahkemece hatalı olarak davanın reddine karar verilmesi davacı lehine müktesep hak oluşturmaz. Bu durumda dosya birinci kez işlemden kaldırılmış kabul edilmeli, davacı 19/03/2018 tarihinde tekrar mazeretsiz olarak duruşmaya katılmadığından ve davalı avukatlarının dosyayı takip etmediklerine dair beyanlarına göre yukarıdaki yasal düzenlemeler kapsamında HMK'nun 320'nci maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.
O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm sair yönleri incelenmeksizin bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine 03/11/2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)