(4857 S. K. m. 77) (YHGK 16.06.2004 T. 2004/21-365 E. 2004/369 K.)
Dava ve Karar: Dava, iş kazası sonucu maluliyete uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava, iş kazası sonucu maluliyete uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, Kapatılan 21. Hukuk Dairesi’nin 26/03/2013 Tarih 2012/17487 Esas 2013/5753 Karar sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne, 33.000,00 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 25/03/2004 tarihinden itibaren işleyecek Yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, 487,14 TL tedavi giderinin dava tarihi olan 13/05/2005 tarihinden itibaren işleyecek Yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden; tarafların kusur ve sorumluluklarının belirlenmesine ilişkin bilirkişi kusur raporuna rastlanılmadığı, aynı olaya dair ceza dava dosyasında alınan bilirkişi kusur raporunda kazalı müteveffanın 5/8 oranında, davalı işveren ...’ın ise 3/8 oranında kusurlu olduğunun belirlendiği ve bahse konu bu raporun hükme esas alındığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık, meydana gelen iş kazasında sorumluluğun tespiti noktasında toplanmaktadır.
İş kazalarında olay, İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik İlkeleri çerçevesinde değerlendirilmeye tabi tutulmalıdır. İşverenin iş kazası sonucu meydana gelen zarar nedeniyle hukuki sorumluluğu yasa ve içtihatlarla belirlenmiş olan ayrık haller dışında ilke olarak iş akdinden doğan işçiyi gözetme (koruma) borcuna aykırılıktan kaynaklanan kusura dayalı sorumluluktur. İnsan yaşamının kutsallığı çerçevesinde işverenin işçilerin sağlığını ve güvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak ve bu husustaki şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğu İş Kanunu'nun 77. maddesinin açık buyruğudur.
İş kazasından doğan tazminat davalarının özelliği gereği, İş Kanunu'nun 77. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle işverenin niteliğine göre, iş yerinde uygulanması gereken İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü'nün ilgili maddelerini incelemek suretiyle, işverenin iş yerinde alması gerekli önlemlerin neler olduğu, hangi önlemleri aldığı, hangi önlemleri almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususlar ayrıntılı bir biçimde incelenmek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranı hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde belirlenmelidir. (Hukuk Genel Kurulunun 16.06.2004 gün ve 2004/21-365 E.-369 K. sayılı ilamı da aynı yöndedir.)
Somut olayda mahkemece, yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda kusur raporu alınmayıp, ceza dosyasında alınan bilirkişi raporunun yeterli görülerek sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.
Tüm yukarıda açıklanan ilkeler ve yasa maddeleri doğrultusunda yapılacak iş, 4857 sayılı İş Kanununun 77. ve devamı maddeleri hükümleri doğrultusunda, iş sağlığı ve güvenliği uzmanlarından oluşan 3 kişilik bilirkişi heyetince inceleme yaptırılarak, tarafların kusur ve sorumluluklarının belirlenmesi ile taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış haklara riayet edilerek hesap raporu neticesine göre bir karar vermekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı ...'a iadesine, bozma nedenine göre davalıların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, 16/03/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)