MAHKEMESİ:Asliye Ceza Mahkemesi
SAYISI: 2022/1025 E., 2023/845 K.
SUÇ: Güveni kötüye kullanma
KARAR : Mahkûmiyet
KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması
Bursa 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 19.12.2023 tarihli ve 2022/1025 Esas, 2023/845 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında güveni kötüye kullanma suçundan basit yargılama usulü uygulanarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 155/1, 62 ve 58. maddeleri ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 251/3. maddesi uyarınca 6 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve cezanın mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309/1. maddesi uyarınca, 20.01.2025 tarihli ve 2024/11456 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.02.2025 tarihli ve KYB-2025/12168 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
A. Kanun Yararına Bozma İstemi
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.02.2025 tarihli ve KYB-2025/12168 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
"Dosya kapsamına göre,
1) Sanık hakkında 5237 sayılı Kanun’un 155/1. maddesi uyarınca hüküm kurulurken bahse konu maddede “... şikayet üzerine, altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile cezalandırılır." şeklinde hapis cezası ile birlikte adli para cezası öngörülmesine karşın temel ceza belirlenirken sadece hapis cezasına hükmedilmek suretiyle eksik ceza tayininde,
Kabule göre de;
2) Sanık hakkında 5237 sayılı Kanun’un 155/1. maddesi gereğince belirlenen 10 ay hapis cezasından anılan Kanun'un 62/1. maddesine göre 1/6 oranında yapılan indirim neticesinde 8 ay 10 gün hapis cezasına hükmedilmesi gerekirken, 8 ay 10 gün hapis ve 250 gün adli para cezalarına hükmedilmek suretiyle fazla ceza tayininde,
3) Sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 155/1 ve 62. maddeleri uyarınca belirlenen 8 ay 10 gün hapis ve 250 gün adli para cezalarından 5271 sayılı Kanun'un 251/3. maddesi gereğince 1/4 oranında indirim uygulanırken 6 ay 7 gün hapis ve 187 gün adli para cezaları yerine, 6 ay 10 gün hapis cezasına hükmedilmek suretiyle eksik ceza tayininde,
İsabet görülmemiştir."
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
1. 5271 sayılı Kanun'un "Basit yargılama usulü" başlıklı 251. maddesi;
"(1) Asliye ceza mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilebilir. (Ek cümle:8/7/2021-7331/23 md.) 175 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca duruşma günü belirlendikten sonra basit yargılama usulü uygulanmaz.
(2) Basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verildiği takdirde mahkemece iddianame; sanık, mağdur ve şikâyetçiye tebliğ edilerek, beyan ve savunmalarını on beş gün içinde yazılı olarak bildirmeleri istenir. Tebligatta duruşma yapılmaksızın hüküm verilebileceği hususu da belirtilir. Ayrıca, toplanması gereken belgeler, ilgili kurum ve kuruluşlardan talep edilir.
(3) Beyan ve savunma için verilen süre dolduktan sonra mahkemece duruşma yapılmaksızın ve Cumhuriyet savcısının görüşü alınmaksızın, Türk Ceza Kanununun 61 inci maddesi dikkate alınmak suretiyle, 223 üncü maddede belirtilen kararlardan birine hükmedilebilir. Mahkûmiyet kararı verildiği takdirde sonuç ceza dörtte bir oranında indirilir.
(4) Mahkemece, koşulları bulunması hâlinde; kısa süreli hapis cezası seçenek yaptırımlara çevrilebilir veya hapis cezası ertelenebilir ya da uygulanmasına sanık tarafından yazılı olarak karşı çıkılmaması kaydıyla hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir.
(5) Hükümde itiraz usulü ile itirazın sonuçları belirtilir.
(6) Mahkemece gerekli görülmesi hâlinde bu madde uyarınca hüküm verilinceye kadar her aşamada duruşma açmak suretiyle genel hükümler uyarınca yargılamaya devam edilebilir.
(7) Basit yargılama usulü, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, sağır ve dilsizlik hâlleri ile soruşturma veya kovuşturma yapılması izne ya da talebe bağlı olan suçlar hakkında uygulanmaz.
(8) Basit yargılama usulü, bu kapsama giren bir suçun, kapsama girmeyen başka bir suçla birlikte işlenmiş olması hâlinde uygulanmaz."
Şeklinde düzenlenmiştir.
2. 5237 sayılı Kanun'un mala zarar verme suçunu düzenleyen 151. maddesinde, "Başkasının taşınır veya taşınmaz malını kısmen veya tamamen yıkan, tahrip eden, yok eden, bozan, kullanılamaz hale getiren veya kirleten kişi, mağdurun şikayeti üzerine, dört aydan üç yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır."; güveni kötüye kullanma suçunu düzenleyen 155/1. maddesinde, "Başkasına ait olup da, muhafaza etmek veya belirli bir şekilde kullanmak üzere zilyedliği kendisine devredilmiş olan mal üzerinde, kendisinin veya başkasının yararına olarak, zilyedliğin devri amacı dışında tasarrufta bulunan veya bu devir olgusunu inkar eden kişi, şikayet üzerine, altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile cezalandırılır." denilmek suretiyle atılı suçların yaptırımları belirlenmiştir.
3. İncelenen dava dosyası içeriğine göre; Bursa Cumhuriyet Başsavcılığının, 02.12.2022 tarihli ve 2022/115450 Soruşturma, 2022/41041 Esas sayılı iddianamesi ile sanık hakkında mala zarar verme ve güveni kötüye kullanma suçlarını işlediğinden bahisle, 5237 sayılı Kanun'un 155/1, 151/1, 53 ve 58. maddeleri uyarınca cezalandırılması talebiyle açılan kamu davasında, basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilerek mala zarar verme suçundan beraat, güveni kötüye kullanma suçundan mahkûmiyet hükmü kurulmuş ise de; 5271 sayılı Kanun'un 251. maddesinde belirtildiği üzere üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlar bakımından basit yargılama usulünün uygulanabileceği, dava konusu 5237 sayılı Kanun'un 151. Maddesinde düzenlenen mala zarar verme suçunun basit yargılama usulüne tabi olmadığı ve 5271 sayılı Kanun'un 251/8. Maddes uyarınca hakkında basit yargılama usulüne tabi olmayan mala zarar verme suçu ile birlikte güveni kötüye kullanma suçundan da dava açılan sanık hakkında basit yargılama usulünün uygulanamayacağı anlaşılmakla; öncelikle sanık hakkında talep konusu güveni kötüye kullanma suçundan kurulan mahkûmiyet hükmüne yönelik olarak, belirtilen gerekçeyle kanun yararına bozma isteminde bulunulup bulunulmayacağına ilişkin Adalet Bakanlığından görüş istenilmesine karar vermek gerekmiştir.
II. KARAR
Gerekçe bölümünde tespit edilen husus yönünden Bursa 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.12.2023 tarihli ve 2022/1025 Esas, 2023/845 Karar sayılı kararına yönelik kanun yararına bozma isteminde bulunulup bulunulmayacağının takdiri için dava dosyasının, Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,Oy birliğiyle, 17.03.2025 tarihinde karar verildi.