(CMR m. 23, 27)
Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 9. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 21.12.2000 tarih ve 1998/1880-2000/1349 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi A. O. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilince İngiltere'ye vesaik mukabili ihraç ettiği tekstil emtiasının taşınmasını davalının üstlendiğini ancak emtianın belge asılları alınmaksızın alıcıya teslim edilmesi nedeniyle satış bedelinin tahsil olanağının ortadan kaldırıldığını ileri sürerek, 9.769 sterlinin davalıdan tahsiline karar verilmesinin istemiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin taşıyıcı şirketin acentası olduğunu bu nedenle doğrudan değil izafeten dava açabileceğini, sorumluluğun CMR konvansiyonu 23/3 maddesi gereğince kilogram başına 8.33 SDR birimi olduğunu, yine konvansiyonun 27. maddesi gereğince yıllık faizin % 5'i geçemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre davalının alt taşıyıcı olduğu, emtianın vesika asılları alınmaksızın alıcısına teslim edilmesi nedeniyle ihracatçı davacının mal bedelini tahsil edememesinden doğan zarardan davalının sorumlu olduğu, sorumluluğun CMR Konvansiyonu 23/3 maddesi gereğince kg SDR kuru üzerinden 2.223.363.300-lira olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava konusu taşıma uluslararası taşıma olup, Türkiye'nin de 31.10.1995 tarihinde taraf olduğu Eşyaların Karayolları ile Uluslararası Nakliyat için Mukavele Sözleşmesi (CMR) hükümlerine tabidir. Anılan sözleşmenin 23/7 maddesine göre taşıyıcının yükün kısmen veya tamamen kaybından dolayı sorumluluğunun belirlenmesinde uygulanacak SDR kuru, karar tarihindeki kur esas alınarak belirlenmesi gerekmektedir. O halde, mahkemece bilirkişi raporu tarihindeki kura göre hüküm kurulması doğru görülmediğinden, hükmün davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı bakiye 19.948.700-lira temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 18.03.2002 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy