(1163 S. K. m.17)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Elazığ 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 17.20.2000 tarih ve 1999/121-563 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Salih Çelik tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili; müvekkilinin davalı kooperatif üyeliğinden 5.5.1998 tarihli ihtarname ile ayrıldığını, bu tarihe kadar toplam 1.230.000.000 lira aidat yatırdığını, bu miktarın iade edilmemesi üzerine başlattıkları tabibin, davalının haksız itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek, itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; iddia, savunma ve toplanan kanıtlar, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, davacının 1.111.178.572 lira alacaklı olduğu gerekçeleri ile takibin bu miktar üzerinden devamına karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, istifa eden davacının, ödediği aidatların iadesi için başlattığı tabibe itirazın iptali istemine ilişkindir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu`nun 17/1. ve dosyada mevcut davalı kooperatif anasözleşmesinin 15/1. madde hükümlerine göre, kooperatiften ayrılan ortak, ödemiş olduğu aidatın tamamını değil, ( aynı kanunun 17/2. maddesi uyarınca kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek olması nedeniyle iade ve ödemelerin geciktirilmesine ilişkin bir genel kurul kararı alınmış olmamak koşulu ile ) ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi düşüldükten sonra bakiyesinin iadesini talep hakkını haizdir. Öte yandan, Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, bilanço tarihinden itibaren bir ay geçtikten sonra bu hak talep edilebilir ve bundan önce açılan dava, hakkın doğduğu tarihten sonra açılmak üzere red edilir.
Bu durumda; mahkemece, davacının istifasını değerlendiren yönetim kurulu cevabi ihtarnamesinin 23.6.1998 tarihini taşımasına ve de anasözleşmenin 68. maddesi uyarınca hesap döneminin takvim yılı olmasına göre, 1998 yılı sonu itibariyle bilançonun çıkması ve sonrasında üzerinden bir ay geçmesi beklenmeden, 27.8.1998 tarihinde başlatılan takibe dayalı olarak açılan davanın, alacak muaccel olmadan açıldığı gerekçesiyle reddine karar verilmek gerekirken, esasa girilip, yazılı gerekçelerle davanın kabulü, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı kooperatif yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 5.4.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy