(818 S. K. m. 520, 533)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Zonguldak Asliye 1. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 17.10.2000 tarih ve 1997/173 - 2000/406 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından ayrı ayrı istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 13.11.2001 günde davacı avukatı Eyüp Bodur ile davalı avukatı İlker Öncel gelip, diğer davalılar avukatları tebligata rağmen gelmediğinden temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Yaşar Arslan tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili kuruma bağlı bir işletmen personel taşıma işinin 08.01.1996 tarihli sipariş mektubu ile davalı Sar Tour Taşımacılık-Tan Ticaret Ali Tan ortak girişimi firmasını sipariş edildiğini, 04.10.1996 tarihinde hiçbir bildirim yapılmadan işin bırakıldığını bunun üzerine 21.11.1996 tarihine kadar müvekkilinin kendi araçları ile (335.512.000) TL. harcanarak taşımanın gerçekleştirildiğini, konunun ivediliğinden dolayı davalı nam ve hesabına ihaleye çıkarıldığını ve (109) günlük personel taşımasından dolayı işin verildiği 3. kişiye (1.665.941.050) TL. fazla ödeme yapıldığını ileri sürerek irat kaydedilen teminat mektubu bedeli ve davalıların yaptıkları işe karşılık hak kazandığı ücretin mahsubu ile kalan (1.653.430.000) TL.nin 25.11.1996'dan itibaren reeskont faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan Sar-Tour Ltd. Şti. vekili, diğer ortak Ali Tan'ın ölümü sonrası mirasçılarının üzerlerine düşen sorumluluklarını yerine getirmediklerini, istihkakları ödemeyen davacının da kusurlu olduğunu, müvekkilinin sözleşme ilişkisinin 31.12.1996 tarihine kadar olmasına karşın 31.03.1997 tarihine kadar olan zararın istenilemeyeceğini, ikinci ihalede teklif edilenden daha yüksek bedelle 3. kişiye işin verildiğini davanın zamanaşımına uğradığını savunmuştur.
Diğer davalı Ali Tan mirasçıları vekili davanın zamanaşımına uğradığını, davadan önce ölen kişinin mirasçılarının sonradan davaya dahil edilemeyeceğini ve davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, sunulan kanıtlara ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın haklı olduğu davacının zarara uğradığı gerekçesiyle davanın kabulü ile (1.653.430.000) TL.nin reeskont faiziyle birlikte ölü davalı Ali Tan mirasçısı dahili davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, taraflar vekilleri ayrı ayrı temyiz etmişlerdir.
1-) Davalı şirket ile davadan önce ölmüş bulunan Ali Tan'ın bir tür iş ortaklığı (joint venture) biçiminde ortak hareket ederek davacı kurumun personel taşıma ihalesine teklif verip işi üstlenmelerine karşın davalıların işbirliğinin B.K.nun 520 v.d. maddelerinde düzenlenen adi ortaklık türevi sayılmak gerekmesine; buna göre de, aynı Yasanın 533. md. uyarınca ortakların üçüncü kişilere karşı kendi nam ve hesabına alacaklı ve borçlu olacağının, kabulü gerekmesi nedeniyle her bir adi ortağın ayrı ayrı hasım gösterilerek dava açılması zorunludur. Ancak, dava Sar Tour Ltd. Şti. ve Ali Tan ortak girişimi hasım gösterilerek açılmıştır. Husumet yöneltilmesindeki bu yanlışlık üzerinde durularak davacı tarafa düzeltme veya tavzih olanağı tanınmaması doğru değil ise de, esasen adi ortaklardan Ali Tan'ın davadan önce 27.12.1995 tarihinde ölmüş olması karşısında ölü kişi hakkında dava açılamayacağı kuralı gözden kaçırılarak sonradan mirasçılarının davaya ithali ile aleyhlerinde hüküm kurulması isabetsiz olduğundan A.Tan mirasçılarının temyiz itirazlarının kabulü ile kararın öncelikle bu yön bakımından bozulması gerekmiştir.
2-) Mahkemece, karar gerekçesinde ortak girişimin yönetici unsuru olan davalı şirketin sorumluluğu tartışılmadığı gibi, hüküm fıkrasında da hakkındaki davanın kabulü veya reddine değinilmeksizin hüküm altına alınan alacağın salt A.Tan mirasçılarından tahsiline karar verilmesi doğru olmamış, davacı vekilinin bu yöne ilişen temyiz itirazlarının da kabulü gerekmiştir.
3-) Bozma kapsam ve içeriğine göre, davalılardan A. Tan mirasçılarının diğer ve Sar- Tour Ltd. Şti. vekilleri için temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın davalılardan Ali Tan mirasçıları; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı yararına bozulmasına; A.Tan mirasçılarının diğer, davalı şirket vekilinin ise, tüm temyiz itirazlarının şimdilik incelenmemesine, (100.000.000) TL. vekillik ücretinin davalı Sar-Tour Ltd. Şti.nden alınarak davacıya, aynı miktar vekillik ücretinin davacıdan alınarak davalılardan A.Tan mirasçılarına verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 15.11.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy