(1163 S. K. m. 17)
Taraflar arasında görülen davada Yalova Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 30.10.2002 tarih ve 2001/127 - 2002/1207 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı temsilcileri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ata Durak tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı, davalı kooperatif ortağı iken Yalova'daki deprem dolayısıyla aidatlarını ödeyememesi nedeniyle ortaklıktan çıkarıldığını ileri sürerek, davalı kooperatife ödediği toplam (3.080.00.000-)TL.nın temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı temsilcileri, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının davalı kooperatiften (2.870.000.000.-) TL alacağı bulunduğu, geri ödemelerin kooperatif mevcudiyetini hiçbir şekilde tehlikeye düşürmeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, anılan meblağın dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı temsilcileri temyiz etmiştir.
Davacı, davalı kooperatif ortaklığından çıkarıldığını bildirerek, kooperatife ödediği aidatların tahsilini istemiştir. Kooperatifler Kanunu'nun 17 nci maddesi uyarınca kooperatiften çıkarılan ortağa yapılacak ödemeler, ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanır. Bu ödemeler, kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek olursa, iade ve ödemeler geciktirilebilir. Çıkarılan ortağın haklarının bilanço dönemi sonunda ödenmesinin kooperatif mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikte olup olmadığı, bilirkişi marifetiyle ve kooperatif defter ve kayıtları incelenerek tespit edilebilir. Mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda ise sadece davacı ortağa yapılacak ödemeler incelenerek, bu ödemelerin, diğer ortaklardan toplanan aidat miktarına göre davalı kooperatife bir defalık yük getireceği ve kooperatif mevcudiyetini tehlikeye düşürmeyeceği bildirilmiştir. Oysa bilirkişi tarafından, davalı kooperatif defter ve kayıtları incelenmemiş, davacı ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre davalı kooperatifin diğer borçları olup olmadığı, kooperatiften ayrılan başka ortaklar bulunup bulunmadığı araştırılmamıştır. O halde mahkemece yapılacak iş, muhasebe alınanda uzman bir bilirkişiden, kooperatiften ayrılan başka ortaklar varsa, onların da durumu dikkate alınarak, ayrılan ortaklara yapılacak ödemelerin kooperatifin varlığını tehlikeye düşürüp düşürmeyeceği, kooperatif defter ve kayıtları incelenerek tespit edildikten sonra, hasıl olacak sonuç çerçevesinde bir karar vermekten ibaret iken, yazılı olduğu şekilde eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı temsilcisinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı kooperatif yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 01.12.2003 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy