(1163 S. K. m. 16)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İzmir Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 28.09.2001 tarih ve 1999/558 - 2001/990 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili ile davalı kooperatif vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti. Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ata Durak tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin 05.07.1997/67 sayılı yönetim kurulu kararıyla davalı kooperatif ortaklığına kabul edildiğini, ödemelerini düzenli olarak yaptığını, ancak 1999 yılı Mart ayında yapılan kura çekimine katılmasına izin verilmediğini ve kooperatif ortağı olmadığının bildirildiğini ileri sürerek, müvekkilinin davalı kooperatif ortağı olduğunun tespiti ile konutunun aynen verilmesini, bu mümkün olmazsa konut verilen bir üyenin sağladığı menfaat karşılığı (7.000.000.000.-) TL.nın reeskont faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacının, müvekkil kooperatif ortaklığına kabulüne ilişkin bir yönetim kurulu kararı bulunmadığını, davacının, eski kooperatif müdürü olan diğer davalı tarafından dolandırıldığını, hem tazminat hem kooperatif ortaklığının tespitinin istenmesinin birbiriyle çeliştiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı Mehmet Sabri Kılıç hakkındaki davanın atiye bırakıldığı ve süresinde yenilenmediği, davacının davalı kooperatif ortağı olduğunun kabulü gerektiği, davacının ortaklığı halen devam ettiğinden yaptığı ödemelerin kendisine iadesinin söz konusu olamayacağı, daha sonra ortaklıktan ayrılırsa ödemelerini geri isteyebileceği, talep edilebilecek tazminat miktarının (1.100.768.800.-) TL olduğu gerekçesiyle, davalı Mehmet Sabri Kılıç hakkındaki davanın açılmamış sayılmasına, davalı kooperatif yönünden davanın kısmen kabulü ile davacının davalı kooperatif ortağı olduğunun tespitine, anılan meblağın dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı kooperatiften tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı kooperatif vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı kooperatif vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; kendisine konut tahsis olanağı kalmadığı anlaşılan davacının isteyebileceği tazminat miktarının hesaplanmasında izlenen yol, Dairemiz'ce benimsenen hesaplama yöntemine uygun değildir. Davacının ortaklığı devam etse dahi tazminat hesaplama yöntemi şöyle olmalıdır:
1) Önce, ortaklara tahsis edilen konutun dava tarihindeki rayiç değeri hesaplanmalıdır.
2) Normal ve eksiksiz ödeme yapan bir ortağın ödemeleri TEFE ortalama rakamları esas alınarak dava tarihindeki güncel değeri bulunmalıdır.
3) Bundan sonra, (1) nolu bentte bulunan değerden (2) nolu bentte bulunan değer çıkartılarak, normal ödeme yapan bir ortağın bu ödemeleri karşılığında ne miktar yararlanma sağladığı hesaplanmalıdır.
4) Davacının yaptığı ödemeler (2) nolu bentteki ilkelere göre dava tarihine taşınarak davacının eksik ödemeleri güncelleştirilmelidir.
5) Bu hesaplamalardan sonra, (4) nolu bentte bulunan miktar (3) nolu bentte bulunan değerle çarpıldıktan sonra bulunan miktarın, (2) nolu bentte bulunan miktara bölünmesi sonucu bulunacak miktara (4) nolu bentte hesaplanan davacı ödemelerinin güncel değeri ilave edilmeli ve mahkemece bu miktara hükmedilmelidir.
Yukarıdaki ilkeleri dikkate almayan mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı kooperatif vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı bakiye 54.482.000.-lira temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 03.11.2003 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy