(1086 S. K. m. 287, 288, 289)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Şanlıurfa Asliye 1. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 31.05.2005 tarih ve 2002/327-2005/389 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili ve davalılardan İsviçre Sigorta A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Salih Çelik tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, davalıların maliki, sürücüsü ve trafik sigortacısı oldukları aracın çarpışması sonucu, araçlardan birinde yolcu olan müvekkilleri murisi Mahmut Şeker'in öldüğünü ileri sürerek, anne, baba ve kardeşler Okan davacılara toplam 56 milyar lira maddi, 25 milyar lira manevi tazminatın ıslah dilekçesi ile, davacılardan Zeliha için 1.428.800.000.-TL daha maddi tazminatın faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilleri davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, dosya kapsamına ve toplanan kanıtlara ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalılardan Veyseller Ltd. Şti. tarafından davacılardan Halil Şeker'e çek ile yapılan ödemenin tazminat karşılığı anlaşmaya binaen verildiği, bu durumda zımni sulh sözleşmesi oluştuğu, bu davalı ve sürücüsü M. Burhan hakkındaki davanın reddi gerektiği, davalılardan Akdeniz Sigorta A.Ş. hakkındaki davanın açılmamış sayılmasına, diğer davalılar bakımından davanın kısmen kabulüne, İsviçre Sigorta bakımından manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacılar vekili ile davalılardan İsviçre Sigorta A.Ş. vekili temyiz edilmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, haksız eyleme dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece, davalılardan Veyseller Ltd. Şti. ve M. Burhan hakkındaki davanın, davacılar ile bu davalılar arasında, sulh sözleşmesi oluştuğu gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.
Oysa, miktar bakımından sulhün varlığının ispatı, yazılı deliller ile mümkün olup, davalı tanıklarının beyanlarına göre sulhün varlığı mahkemece kabul edilmiştir. Davacılar vekili, sulhün varlığına yönelik davalının gösterdiği tanık deliline karşı, sulhün olmadığına dair tanık göstermiş olup, davalı tanıklarının dinlenmesine açıkça karşı çıkmamış ise de, mahkemece, HUMK. nun 289 uncu maddesi hükmü uyarınca, aynı Kanunun 287 nci ve 288 nci madde hükümleri davacılara hatırlatılmamış, açıkça muvafakat edip etmediği sorulmamıştır. Bu nedenle, tanık dinlenmesi usulen doğru olmayıp, davalı tanıklarının beyanları ile sulhün varlığının kabulü hatalı olmuştur.
Diğer yandan, davacılardan Mehmet, davalılardan Ltd. Şti.'nden çek tahsili suretiyle aldığı paranın insani yardım olarak kendisine verildiğini duruşmada beyan etmiş olup, davacı tanıkları da bu hususu doğrulamış iken, Mahkemece, davalı tanıklarının beyanlarının, davacı tanıklarının beyanlarından üstün tutulma nedenlerinin hüküm yerinde açıklanmaması, sulhün nihai sorumlu olan sürücü M. Burhan'a etkisinin tartışılmaması, reşit olan bazı davacıların, para almamasına rağmen, sulh nedeniyle onların davasının da reddi kabul şekli bakımından doğru görülmemiştir.
3- Öte yandan, davacılardan baba Halil, anne Zeliha bakımından, her biri için 5 milyar lira manevi tazminat istenmiş olup, her biri için 1, 5 milyar lira manevi tazminata hükmedilmesi, paranın alım-satım yüzüne, bu davacıların olaydan etkileniş şekline ve somut olayın diğer özelliklerine göre az olup, daha ılımlı bir miktara hükmedilmesi için, hükmün bu davacılar yararına bozulması gerekmiştir.
4- Davalılardan İsviçre Sigorta A.Ş. vekilinin temyizine gelince; ZMSS. Genel Şartları'nın 12/4 üncü maddesi uyarınca, hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olup, mahkemece, bu hükmün gözetilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi de doğru bulunmamıştır.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün 2 nolu bent bakımından davacılar, 3 nolu bent bakımından davacılardan Halil ve Zeliha yararına ayrı ayrı BOZULMASINA, (4) nolu bentte açıklanana nedenlerle, davalılardan İsviçre Sigorta A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bu davalı yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 04.12.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy