(1086 S. K. m. 38)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Kadıköy Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 11.03.2004 tarih ve 2001/871-2004/171 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Mutlu Pınar Şengel tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalının alıcısı olduğu manyezit cinsi yükün Tavşanlı'dan Halkalı'ya demiryolu ile taşındığını, burada yükün konteynerlere alındıktan ve gümrük işlemleri tamamlandıktan sonra tekrar vagonlara yüklenerek yine demiryolu ile yurt dışı edildiğini, ancak tarife sınıfı ve birim ücretlerinde hata yapılarak Yurtiçi Eşya Tarifesi'ne göre taşıma ücreti tahakkuk ve tahsil edildiğini, eksik tahsil edilen 1.371.200.000 TL'nın davalıdan istenmesine rağmen ödemede bulunulmadığını ileri sürerek anılan miktarın faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı, şirketçe herhangi bir uluslararası taşıma yapılmadığından davada husumete ehil olmadıklarını, davacı ile Tavşanlı-Halkalı arası bir taşıma akdi yaptıklarını, bu parkurun tamamen bir iç taşıma olup, Uluslararası Demiryolu Eşya Taşıma Tarifeleri'nin bu parkurda uygulanamayacağını, malların müşterinin istemi üzerine kamyonlara aktarıldıktan sonra şirketin müşterisinin bir ihracat fırsatını değerlendirmesi sonucu malın yurt dışı edilmek üzere konteynerlere yüklenerek demiryolu ile yurt dışına sevk edildiğini, müşterinin malı ihraç etmesinin davacıyla bir ilgisi bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, dış satımın davaya konu taşıma işleminden önce bağıtlandığının anlaşıldığı, davalının malları teslim almasından sonra müşterisinin bir ihracat fırsatını değerlendirdiği yönündeki savının doğru olmadığı, ihracatçının ihraç edeceği malların üreticisi ve Tavşanlı'dan itibaren taşıyıcısı konumunda olduğunun belirlenmemesi amacıyla davalının devreye sokulduğu, gerçekleşen dış satım miktarı uyarınca Uluslararası Taşıma Tarifesi esas alınarak yapılan hesaplama sonucu davalının 1.190.715.705 TL eksik ödemede bulunduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle söz konusu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1-) Dava, eksik alındığı iddia olunan taşıma ücretinin bakiye kısmının tahsili istemine ilişkindir. Davalı şirket tarafından davacıya Tavşanlı-Halkalı seferi için taşıma yaptırıldığı bu hususta düzenlenen taşıma belgelerinden anlaşılmıştır. Davalı şirketin taşıttığı mallar dava dışı Calmag Kalsine Manyezit İmalat ve Tic. A.Ş. tarafından yurt dışı edilmiş olup, davalının dış satımla bağlantısı belgelenememiş, yapılan dış satım ve taşıtma işlemi dava dışı anılan firma tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu durumda, davacı tarafından düzenlenen taşıma belgelerine göre davalının Tavşanlı-Halkalı arasında gerçekleştirilen iç taşımayı yaptırdığı, bundan sonraki aşamada ve dış satımda davalının bir bağlantısı bulunduğunun ispatlanamadığı anlaşılmakla, tarife hükümlerine yanlış anlam verilerek iç taşımayı yaptıran davalının yurt dışına yapılan taşıma ile ilgilendirilmek suretiyle hakkında uluslararası tarife hükümlerinin uygulanması doğru görülmemiş olup, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.
2-) Bozma neden ve şekline göre de, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 06.07.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy