(1086 S. K. m. 438) (3095 S. K. m. 2) (Eşyaların Karayolundan Uluslar Arası Nakliyatı İçin Mukavele Sözleşmesi (CMR) m. 23, 27)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 09.07.2007 tarih ve 2005/99 - 2007/499 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava konusu meblağ 11.830 YTL'nın altında bulunduğundan HUMK'nun 3156 sayılı kanunla değişik 438. maddesi gereğince duruşma isteğinin reddiyle tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten, dava dosyası için Tetkik Hakimi Sultan Gümüş Başaran tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin ürettiği kumaşları aracı ihracatçı sözleşmesi uyarınca Gisad A.Ş. üzerinden ihraç ettiğini, müvekkilinin 10.453,50 USD bedelli malının vesaik mukabili teslim koşuluyla taşınmasının davalı tarafından üstlenildiğini, vesaik mukabili yapılan ihracat işlemlerinde vesaiklerin alıcı konumunda olan banka onayı alınmadan teslim edilmesinin mümkün olmadığı halde, davalının (bankaya teslimi veya vesaikler üzerine banka garantisi almaksızın) kumaşları talimat dışı olarak Romanya Gümrüğüne bıraktığını, böylece müvekkilinin malı iade alamadığı gibi bedelinden de mahrum kaldığını ileri sürerek 10.453,50 USD'nın ihtarname tebellüğ tarihinden itibaren işleyecek ABD dolarına uygulanan yıllık %12 gecikme faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, CMRye göre malın gerçek alıcısının İngilterede faaliyette bulunan United Textiles firması, Romanyadaki teslim muhatabının ise Davo Star İmpex SRL isimli firma olduğunu, yüklenen mallarla birlikte müvekkiline teslim edilen faturaya göre malın alıcısının Davo Star İmpex SRL bulunduğunu, alıcı firma tarafından mal bedelinin Westminister Bank Intl Banking isimli bankaya yatırıldığına ilişkin belge ibraz edilemediğinden malın alıcıya teslim edilmeyerek tarafsız bir gümrükleme deposuna boşaltıldığını, Romanyada mevcut uygulamaya göre, CMRlerde yer alan banka kayıtlarının hiçbir şekilde dikkate alınmayıp, malın göndericisi tarafından düzenlenen fatura mukabilinde malın gümrükten çekilebildiğini, gönderici GİSAD A.Ş. tarafından malların Davo Star isimli Romanya firmasına fatura edilmişken, gönderici firma tarafından Ian Grame Clothing Ltd isimli bir İngiliz firması lehine mükerrer fatura düzenlenerek verildiğini, adı geçen firmanın da Davo Star isimli firma adına düzenlediği proforma fatura ile malı teslim aldığını, kusurun tamamen davacıda bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacı şirketin aracı konumundaki GİSAD A.Ş. tarafından düzenlenen faturalar dahil olmak üzere tüm kayıtlarının usulüne uygun olduğu, bu anlamda herhangi bir mükerrerlik bulunmadığı, GİSAD A.Ş. tarafından düzenlenen 2 adet faturanın davalı tarafın sorumluluğunu ortadan kaldıracak nitelik taşımadığı, Davo Star İmpex firmasınca teslim alınan malların bedelinin davacı şirkete ödenmediği, ödenmeyen vesaik mukabili mal karşılığının davacıya ait ilgili hesaplarda açıkta bulunduğu, sonuç olarak taşıyıcının özen sorumluluğunun yerine getirilmemesine bağlı olarak gerçekleşmiş bir zarar bulunduğu, CMR Konvansiyonu'nun 23/3. maddesi kapsamında taşıyıcının sorumluluğunun sınırlı olduğu, davacı şirketin davalı taşıyıcıdan 5.267 SDR talepte bulunabileceği, dava tarihinden önce temerrüde düşen davalı taşıyıcıdan CMR'nin 27. maddesi bağlamında 51.22 SDR temerrüt faizi talep edilebileceği, davanın kabulü ile YTL olarak yekün değerinin 13.097,65 YTL olacağı gerekçesiyle 5.267 SDR'si maddi tazminat niteliğinde asıl alacak ve 51,22 SDR'si maddi tazminatın dava tarihine kadar birikmiş faizi olmak üzere davanın SDR cinsinden 5.318,22 SDR'lik kısmının kabulüne, SDR cinsinden alacaklar yönünden hüküm tarihindeki kur üzerinden YTL cinsindeki alacağa hükmedilmesi gerektiğinden davalının davacıya 10.486,47 YTL ödemesine, davanın kabul edilen asıl alacağa ilişkin 10.385,47 YTL'lık bölümü üzerinden dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2. maddesi hükmünce yıllık %70 ve sonradan değişen oranlarda avans faizi cinsinden temerrüt faizi yürütülmesine, toplam talep edilen tazminatın YTL olarak 13.097,65 YTL olduğu, kabul edilen 10.486,47 YTL dışında kalan 2.611,18 YTL yönünden davanın reddine, asıl alacak ve faizin ABD doları cinsinden hükmedilmesine yönelik istemin reddine karar verilmiştir.
Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 424,67 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 18.03.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy