MAHKEMESİ : İSTANBUL 1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 04/10/2011 tarih ve 2006/383-2011/156 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ve davalılar vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 10.03.2015 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin uzun yıllardan beri tercüme ve kitapları yayınlanan, özellikle spor camiasında tanınmış bir yazar olduğunu, davalının daha önce hazırladığı spor ansiklopedisinin güncelleştirilmesi çalışması kapsamında "halter sporu" konusunda müvekkiline bir kitap hazırlamasını talep ettiğini, müvekkilinin bir kaç ay içinde "Vücut Geliştirme ve Halterde İleri Teknikler" isimli kitabı yayınlayıp davalı yayın evine teslim ettiğini, davalının müvekkili ile çalışmaya devam etmek istediğini ve iki derleme kitap daha talep ettiğini, müvekkilinin bunun üzerine "Olimpiyat Tarihi" ve "Satranç" konusunda iki adet derleme eser daha teslim ettiğini, davalı yayınevinin “1894’ten 2004’e Olimpiyat Tarihi” adlı kitabın önsözüne davacının isminin yazılması isteminin reddedildiğini, eserin adının müvekkilinin rızası olmadan “Atina’dan Atina’ya olarak değiştirildiğini” , "satranç Oynuyorum" adlı eserin önsözünde değişiklik yapıldığını, davacının isminin derleyen olarak yer almadığını, içinde "Vücut Geliştirme ve Halterde İleri Teknikler" isimli kitapta sayfa sınırlaması getirildiğini, bu nedenle kimi resimlere yer verilmediğini, kimilerinin küçük basıldığını, kitabın son kontrollerinin yapılmadan baskıya verildiğini, kitabın davalı yayınevine teslimine rağmen kitapevleri dışında başkaca satış kanalları kullanılarak satışa sunulduğunu, bu durumun müvekkilinin FSEK'den kaynaklanan haklarına tecavüz teşkil ettiğini ileri sürerek davalının tecavüzün men’i ve ref'ini, her bir eser için FSEK'nin 70. maddesi uyarınca 10.000 USD tazminat ve ve temin edilen karın ödenmesini, davalıların uyguladığı mobing nedeniyle 1.000 USD tazminatın tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili, sözleşme ilişkisinin davacı ile müvekkili ... Kültür Yayınları Ltd. Şti. arasında kurulduğunu, bu nedenle şirket ortağı ... hakkındaki davanın husumetten reddinin gerektiğini, “Olimpiyat Tarihi” ile ilgili kitabın kapak tasarımının davacının onayı ile yapıldığını, “Satranç Oynuyorum” adlı eserdeki değişikliklerin davacının izni ile yapıldığını, pazarlama teknikleri ile ilgili yapılan işlemlerin tazminat gerektirmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, ... hakkındaki davanın husumetten reddine, “1984'ten 2004'e Olimpiyat Tarihi” eseri ile ilgili olarak 5.000 TL manevi tazminat, “Satranç Oynuyorum” isimli eser için 5.000 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 10.000 TL manevi tazminatın davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, “Satranç oynuyorum” isimli eserin sonraki yayınlarının sözleşmeye uygun olarak yayınlanmasına, diğer tüm taleplerin reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ve davalılar vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin (2) nolu bent dışında kalan ve davacı vekilinin de (3) nolu bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Davacı ile davalı... Kültür Yayınları Ltd. Şirketi arasında yapılan 8 Temmuz 2004 tarihli sözleşme ile davacının Morpa Ltd. Şti. tarafından temin edilen eserlerden yararlanarak "1984'den 2004'e Olimpiyat Tarihi" isimli eserin 1.000 USD. ücret karşılığı derlenmesi ve basımı öngörüldüğü halde, kitabın kapağında kitabın ismi "Atina'dan Atina'ya" şeklinde belirtilip kitabın sol üst kısmında 1896 sol alt kısmında ise 2004 sayıları, sayfanın iç kapağında ise "1894'den 2004'e Olimpiyat Tarihi" olarak yazılı olduğu ve bu şekilde basıldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece alınan bilirkişi raporuyla tesbit edildiği üzere, eserin metninde izinsiz bazı değişikliklerin yapılması kitabın kapağında sözleşmede kabul edilen eserin isminin tam olarak yazılmayarak başka bir isimle yayınlanması, FSEK'in 16/1 maddesine göre manevi haklara tecavüz oluşturduğu uyuşmazlık konusu değildir. Ne var ki, davalı savunmasında yapılan değişikliklerin davacının onayı ile yapıldığını, davacının el yazısı ile "basılabilir" onayını verdiğini savunmuştur. Gerçekten de dosya kapsamından düzeltme örneklerinin ve davacının kendi el yazısı ile yaptığı talepler ile davacı tarafından “basılabilir” onayı verildiği, davacının işbu eserinin Ocak 2005 tarihinde basıldığı davacıya 29.03.2005’de kurye ile teslim edildiği davacının itiraz etmediği, davayı ise 07.07.2006 tarihine açtığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla mahkemece, davacının "1894'den 2004'e Olimpiyat Tarihi" kitabı ile ilgili olarak kitabın basımından önce davacının düzeltmeler yaptığı, sonrasında kitabın son haline basılabilir onayı verdiği, davayı kendisine teslim edilen nushadan sonra yaklaşık bir buçuk yıl sonra açmasının TMK'nın 2. maddesine aykırı olduğu gözetilerek davacının "1984'den 2004'e Olimpiyat Tarihi" eseri yönünden açtığı davanın reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
3- Mahkemece dava dilekçesinde davacının “Satranç Oynuyorum” adlı eseri yönünden davalı yayınevi tarafından yapılan ihlaller nedeniyle ayrıca FSEK'in 70/3. maddesi uyarınca temin edilen karı da tazminat olarak tahsiline karar verilmesini talep ettiği halde, mahkemece bu talep hakkında olumlu yada olumsuz karar verilmemesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin (2) nolu bent dışında kalan ve davacı vekilinin de (3) nolu bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, takdir olunan 1.100,00 TL duruşma vekalet ücretinin taraflardan alınıp yekdiğerine verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz eden taraflara iadesine, 12.03.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy