MAHKEMESİ : FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 09/07/2014 tarih ve 2013/103-2014/148 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar tarafından ayrı ayrı istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilleri ile davalı ...'ın birlikte müzik repertuarının çocuklar için yazılmış eserleri arasında en tanınmışlarından biri olan ...'in "..." adlı müzik eserini, "Ortak Temalı Sanat Eğitim Projesi" ile 1999 yılından beri 5-12 arası çocuklarla sanat eğitim çalışması haline getirip, sahnelediğini, üç sanatçının uzun süreli çalışmaları sonucu eserin önce kitap haline getirildiğini ve sahneye uyarlandığını, sahne uyarlamasının kitaplaşmış çalışmanın bir ürün işlemesi olduğunu ve .... 'dan çok önce ve birçok kez gerçekleştirildiğini, bu nedenle kitap ve oyunlu müziğin ayrılmaz bir bütün olduğunu, çocuklara verilen resim ve drama eğitimlerinin yanı sıra, gösterinin sahneye konmasıyla birlikte içinde hiçbir söz barındırmayan eserin, müvekkilleri tarafından masklarla ve beden devinimleriyle bir koreografiye dönüştürüldüğünü, böylece müzik eserinin farklı kurumlarda altı kez seyirci ile buluşmasının sağlandığını, davalılardan ... tarafından meydana getirilen ortak eserlerden "... Eğitim Kitabı" ile "... Öykü Kitabı"nın basımı için.... ile sözleşme imzalandığını ve oyunun sahneye konulması için görüşmelerin yapıldığını ancak, davalılardan ...'ın diğer davalıyı grup kararından bağımsız olarak yönlendirdiğini, gelişmelerden müvekkillerini haberdar etmeyerek eserin sahneye konulduğunu, müvekkillerinin eser sahibi olmalarına rağmen onlardan izinsiz oyunun uyarlanması, sahnelenmesi ve sahnelenen oyunda eser sahibi olarak isimlerinin belirtilmemesi, görsel ve işitsel yayınlarda adlarının yer almaması nedeniyle uğradıkları maddi ve manevi zararlarının tazmini amacıyla FSEK'in 68 ve 70. maddeleri kapsamında tazminat taleplerinin bulunduğunu ileri sürerek, her bir müvekkili için 5.000 TL maddi ve 40.000 TL manevi tazminatın 09.01.2007 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, zamanaşımı def'inde bulunmuş, FSEK'in 9. maddesi uyarınca birden fazla kimsenin birlikte vücuda getirdikleri eserlerin kısımlara ayrılması mümkünse, bunlardan her birinin vücuda getirdiği kısmın sahibi sayılacağından davacıların sahnelenen eserde isimlerine yer verilmediğini, ancak, tüm gösteri afişlerinde basılmış olan kitaplar ve yazarlarının adlarının zikredildiğini ayrıca, davacılar ile müvekkili ve ... Bankası'nın kuruluşu olan .... arasında imzalanan 24.11.2005 tarihli sözleşmelerle “... Öykü Kitabı” ile “... Eğitim Kitabı” adlı eserlerin, yayma, işletme, temsil, işaret, ses, internet ve/veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletim dahil eserin her türlü reklam, tanıtım, temsil promosyon ve bu amaçla kullanım haklarının ....' ne devredildiğini, bu nedenle davacı tarafın tazminat isteme hakkının olmadığını, faiz talebinin de yerinde olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili, husumet itirazında bulunmuş, müvekkilinin oyunu sahneye koyan, yani icrayı organize eden müteşebbis konumunda bulunduğunu, ortak eser sahibi olmadığından müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunmadığını ayrıca, "... Eğitim Kitabı” ile” ... Öykü Kitabı” 'nın telif haklarının 24.11.2005 tarihinden itibaren 5 yıl süreyle ...'ne devredildiğini, “...” adlı eserin gösterimi için müvekkilinin ... ile muhatap olduğunu ve telif ücretlerini ...'ya ödendiğinden, davacıların ...'ya müracaat etmeleri gerektiğini, faiz talebinin de yerinde olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının tazminat talebinin BK'nın 72/1 madde ve fıkrası çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği bu itibarla, zamanaşımı süresinin hem maddi hem de manevi tazminat talebi yönünden dolmadığı, davacıların, davalı ... ile birlikte müşterek eser sahibi oldukları "..." adlı eserin, davalılar tarafından ...'da müzikli oyun olarak uyarlanıp, gösterime sunulduğu ancak, eserin bütünselliğinden kaynaklanan özelliği dolayısıyla sadece ...'nın eser sahibi sıfatıyla oyunun gösterime sunulmasının mümkün olmadığı dolayısıyla, diğer müşterek eser sahibi olan davacılardan izin alınması veya müştereken sahneye konulması gerektiği, davacı tarafın, aynı dönemde ortak eser sahibi oldukları oyunu sahnelemek isteseler bile işleme esere esas eserin müellifi davalı ... görüldüğü için taklit ve ihlal eden durumunda olacaklarından oyunun başka yerde sahnelenmesi ve dolayısıyla gelir elde edilmesinin mümkün olmaması nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunduğu, bu hususa ilişkin tek verinin davalı banka tarafından diğer davalıya oyunun sahnelenmesi nedeniyle ödenen bedel olduğu ancak, yapılan ödemenin üç sanatçının ortak eseri olan "..." adlı oyunun sahneye uyarlanarak gösterilmesi karşılığı olduğundan yani, kişi için değil eser için ödendiğinden her bir eser sahibine isabet eden miktarın 5.489 TL olup, davacıların her birinin talep edebileceği maddi tazminatın bu miktar olduğu, kitaplar, CD'ler ve uyarlama oyunun afişleri incelendiğinde, izinsiz işleme olan oyununun afişinde davacıların eser sahibi olarak gösterilmediğinden FSEK'in 15. maddesinde düzenlenen manevi hakkın ihlali nedeniyle manevi tazminat talep şartlarının oluştuğu, davacıların fikri haklarının ihlal edilmesinden kaynaklı haksız fiile dayalı olarak her iki davalının da sorumluluğunun bulunduğu ve bu nedenle her iki davalıya da husumetin yöneltilebileceği gerekçesiyle, maddi tazminat isteminin kabulü ile, davacıların her biri için 5.000 'er TL olmak üzere 10.000 TL maddi tazminatın, manevi tazminat isteminin ise kısmen kabulü ile, her bir davacı için 5.000'er TL olmak üzere 10.000 TL manevi tazminatın 09.01.2007 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekilleri ayrı ayrı temyiz etmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, taraf gerçek kişilerin uyuşmazlık konusu eser üzerinde müşterek eser sahibi olduklarının kesinleşmiş, yargı kararıyla belirlenmiş bulunmasına, öte yandan her birinin meydana getirdikleri bağımsız eserleri üzerinde ayrıca eser sahipliği sıfatlarının bulunması nedeniyle de eserin tümü yönünden bir uyuşmazlık çıktığında 5846 sayılı FSEK 10. maddesine göre hareket edilecek olmasına, bu bakımdan dava konusu eser üzerinde mali hakların kullanılmasına ilişkin uyuşmazlık nedeniyle FSEK 70/2. maddesi atfı nedeniyle TBK'nın haksız fillere yönelik hükümlerinin maddi tazminat hesabında dikkate alınmasında neticeten bir isabetsizlik bulunmamasına ve aynı şekilde 5846 sayılı FSEK 15. maddesine göre adın belirtilmesine yönelik manevi hak tazminatı bakımından da FSEK'in 70/1. maddesi uyarınca hüküm tesisinde bir yanlışlık bulunmamasına, ayrıca karar gerekçesinin 5 ve 6. sayfalarında "... FSEK m. 68/1. Hükümüne göre; "Eseri, icrayı, fonogramı veya yapımları hak sahiplerinden bu izin verilmesi nedeniyle mali hakların ihlalinin söz konusu olmadığı, ancak dava konusu üç ayrı baskıda da davacının adına yer verilmemesinin FSEK'in 15. maddesi ile düzenlenen manevi hakkın ihlali olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, her üç kitap için de ayrı ayrı (1.000) YTL manevi tazminatın, kitapların yayın tarihlerinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir." ibareleri yer almakta ise de, bu durum maddi hatadan kaynaklanmakta olup, mahallinde her zaman düzeltilmesi mümkün ve neticeye müessir bulunmamasına göre, davalı vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 1.024,65 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan ayrı ayrı alınmasına, 18/02/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy