MAHKEMESİ:TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada ...(...) . Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 31/05/2011 tarih ve 2005/548-2011/202 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... Grup ve Tic. Ltd. Şti. dışındaki davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı istenmiş olduğu anlaşılmakla, duruşma için belirlenen 23/10/2018 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan asıl ve birleşen davada davacı vekili Av. ... ile asıl davada ... Grup ve Tic. Ltd. Şti. dışındaki davalılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Asıl davada davacı vekili, müvekkili ile dava dışı sigortalı ... Çelik Fabrikaları A.Ş. arasında ticari risk sigorta poliçesi düzenlendiğini, davalı ... Denizcilik Grup ve Tic.Ltd.Şti'nin işletmeciliği ve armatör acenteliğini yaptığı ... isimli geminin 2 nolu kargo dokunda ... römorkörü yardımı ile aynı dok boyu üzerinde 80 m ileriye şifting yaptığı sırada geminin baş bodoslamasından 2 nolu boşaltma dokunun konveyörününe çarpması neticesinde maddi hasar meydana geldiğini, diğer davalı...I Kulüp Ingosstrakh Insurance ... isimli geminin mali mesuliyet sigortacısı olduğunu, davalı .
şirketinin Türkiye temsilcisi aracılığı ile geminin sefere devam etmesi amacıyla 100.000 USD’ye kadar olan zararı tazmin etmek için garanti mektubu vereceğini taahhüt etmesine rağmen garanti mektubunun verilmediğini, meydana gelen hasar nedeniyle müvekkilince 75.223,83 USD karşılığı 102.830,97 TL ödeme yapıldığını, birleşen davada ise dava konusu geminin Türkiye acentesinin asıl davada davalı ... Denizcilik Grup ve Tic. Ltd. Şti. olmayıp ... Gemi ... olduğunu öğrendiklerini ileri sürerek asıl ve birleşen davanın kabulü ile 75.223 USD’nin fiili ödeme günüdeki kur üzerinden 16/03/2005 ödeme tarihinden itibaren faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Asıl davada davalılar davaya cevap vermemiştir.
Birleşen davada davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, 24/02/2005 tarihinde ... Gemisi 2 nolu kargo dokunda ... römorkörü yardımıyla aynı dok üzerinde 80 metre ileri şifting yaptığı esnada geminin baş bodoslaması 2 nolu tahliye dokunun konveyöre çarpması neticesinde maddi hasar meydana geldiği, konveyörde meydana gelen hasarın giderilmesi 139.809,34 TL olup, hurda demir satış bedeli düşüldükten ve % 10 muafiyet uygulandıktan sonra zararın 75.394,70 USD hesaplandığı, davacının yaptığı ödemenin kadri maruf olduğu, bilirkişi raporunda sigortalı ile 3 nolu davalı Maya Land gemisi donatanına kusur izafe edilmiş ise de mahkemece 3 nolu davalının tam kusurlu olduğu sonucuna varıldığı, 25.02.2005 tarihli belgeye göre davalı ... Klüp adına ... gönderilen belgede donatana atfı kabil kusur olması halinde 100.000 USD zararı tazmin etmek üzere garanti mektubu verileceğinin taahhüt edildiği, 28/02/2004 tarihli ... Çelik ve Fab. T.A.Ş’a hitaben davetname başlığı altında 100.000 USD taahhüt verildiği, Yargıtay’ca sorumluluk sigortacısının doğrudan doğruya dava edilebilmesinin kabul edildiği, doğrudan dava hakkının bazı özel kanunlarda açıkca düzenlendiği ve ... sigortaları bakımından da geçerli olmaması için hiçbir sebep bulunmadığı, p... kuralına dayanarak sorumluluk sigortacısının dava edilebilirliğini ortadan kaldırma, sigorta şirketinin sigorta poliçesine bu gibi bir kloz koyarak temel tercihi akamete uğratması düşünülemeyeceği gerekçesiyle asıl davada 2 nolu davalı aleyhine açılan davanın HUMK 409 ve devamı maddeleri gereğince açılmamış sayılmasına, 1 ve 3 nolu davalılar aleyhine açılan davanın kabulüne, 1 nolu davalının 100.000 USD teminatla sınırlı olmak kaydı ile 75.223,83 USD'nin faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, birleşen davada asıl donatan hakkında hüküm kurulduğundan davalı hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Kararı, davalı ... Denizcilik Grup ve Tic. Ltd. Şti. dışındaki davalılar vekilleri ayrı ayrı temyiz etmiştir.
Dava, ticari risk sigorta poliçesine dayalı rücuan tazminat istemine ilişkindir. HMK'nın 266. maddesi uyarınca mahkemece, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilebilecektir. Aynı Yasa’nın 281 ve 282. maddeleri uyarınca Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirebilmekle birlikte bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği gibi, tayin edeceği duruşmada, sözlü olarak açıklamalarda bulunmasını da kendiliğinden isteyebilir, gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabilir.
Mahkemece, dava konusu uyuşmazlığın çözümünün özel ve teknik bilgiyi gerektirdiği gözetilip bu doğrultuda kök ve ek rapor alınmasına ve bu raporlarda davacının sigortalısının %80, davalı donatanın %20 kusurlu olduğuna dair görüş bildirilmesine rağmen mahkemece gerekçesi gösterilmeden bilirkişi raporunda bildirilen görüşten ayrılarak davalı donatanın tam kusurlu olduğu sonucuna varılması doğru görülmemiştir. Kaldı ki, dava konusu edilen hususlar teknik bir konu olup bilirkişinin rey ve mütalaasına başvurulmasını zorunlu kılar niteliktedir. Bu durumda mahkemece bilirkişi raporunun hükme esas alınacak düzeyde yeterli bulunmaması halinde oluşturulacak yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınması yoluna gidilmeksizin yazılı gerekçeyle karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Ayrıca dava dilekçesinde davalı ... Kulup ... firmasına davalı donatana ait ... isimli geminin mali mesuliyet sigortacısı olduğu gerekçesiyle husmet yöneltilmiş ve mahkemece, “Yargıtay’ca sorumluluk sigortacısının doğrudan doğruya dava edilebilmesinin kabul edildiği, doğrudan dava hakkının bazı özel kanunlarda açıkca düzenlendiği ve ... sigortaları bakımından da geçerli olmaması için hiçbir sebep bulunmadığı, ... ... kuralına dayanarak sorumluluk sigortacısının dava edilebilirliğini ortadan kaldırma, sigorta şirketinin sigorta poliçesine bu gibi bir ... koyarak temel tercihi akamete uğratması düşünülemeyeceği gerekçesiyle anılan davalı yönünden de davanın kabulüne” karar verilmiş ise de mahkemenin kabulünün aksine Dairemiz içtihatlarında açıklandığı üzere (Dairemizin 19.06.2008 tarih 2007/218 E.,2008/8219 K. sayılı, 24.11.2011 tarih 2009/13777 E., 2011/15857 K. sayılı, 17.12.2014 tarih 2014/9115 E. 2014/19969 K. sayılı ilamları) klüp sigortası, üye donatanın tekne sigortası kapsamına girmeyen 3. şahıslara karşı doğan sorumluluk ve menfaatlerini karşılıklı sigorta ilkeleri gereğince sigortalandığı bir deniz sigorta sözleşmesi türü olup, Klüb sigorta poliçelerinde geçerli "... - Öde ki sigortacından ödeme alabilesin" kuralı gereği üyeye yönlendirilmiş tazminat talepleri karara bağlanmadan üyenin klübe başvurmasının mümkün olmadığı, bu itibarla üyeye yönlendirilmiş tazminat talepleri karara bağlanmadan, üyenin kulübüne başvurması mümkün olmadığı gibi, 3. şahısların da kulübe başvurmaları mümkün olmadığından davalının pasif dava ehliyeti bulunmadığı kabul edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken anılan davalı yönünden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle mümeyyiz davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın mümeyyiz davalılar yararına BOZULMASINA, takdir olunan 1.630,00 TL duruşma vekalet ücretinin asıl ve birleşen davada davacıdan alınıp asıl davada davalı ... ile ... Gemisi Donatanı ... ...'ye verilmesine, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 25/10/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.