MAHKEMESİ:TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 09.05.2019 tarih ve 2016/755- 2019/404 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak davalılar vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, duruşma için belirlenen 14.06.2021 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalılardan Reproset Mat. Vekili Av. ..., davalılardan Agfa Graphics N.V. vekili Av. ...ile asli müdahil vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi Dr. ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davacı şirketin, davalılardan Agfa Gevaert Nv şirketince imal edilip, bu şirketin Türkiye yetkili distribütörü Reproset Matbaa Makine ve Malzemeleri Tic. San. A.Ş. tarafından ithal edilen "Agfa marka xcalibur45xt model" CTP kalıp makinesini finansal kiralama yöntemi ile dava dışı Deniz Finansal Kiralama A.Ş.'den kiralamış bulunduğunu, kiralama süresi dört yıl olup bu süre sonunda ödenecek 100,00 Euro'luk sembolik bir bedel karşılığında makinenin mülkiyetinin davacıya geçeceğini, CTP makinesinin ithal edilip 07.11.2005 tarihinde davacı şirketin tesislerinde kurulmaya başlanması ve 10.11.2005 tarihinde çalışır hale gelmesiyle birlikte başlayan sorunlar nedeniyle daha ilk günden hayal kırıklığına uğranıldığını, ilk arızanın 15.11.2005 tarihinde meydana geldiğini ve arızanın Türkiye yetkili distribütörü Reproset A.Ş.'ye bildirildiğini, aradan iki gün geçtikten sonra yeni bir arıza baş gösterdiğini ve bu arızanın da servis sorumlusu olan davalı Reproset A.Ş.'ye anında bildirilerek yapılan müdahale ile arızanın giderildiğini, makinede çıkan bu ayıp ve arızalara karşı öncelikle iyi niyetli düşünülerek BK'nun kendisine verdiği seçimlik haklarından onarım hakkını tercih eden davacı şirketin, makinenin iki yıllık garanti süresi içerisinde arızaların arka arkaya devam etmesi ve makinenin işyerine kurulmasını takip eden beş aylık süre içinde aynı arızadan dokuz, farklı arızalardan yirmi yedi adet olmak üzere sürekli arızalar baş göstermesi ve son olarak arızalanması üzerine onarım seçimlik hakkından vazgeçerek İstanbul 16. Noterliği’nin 23.05.2006 tarih ve 07607 yevmiye no.lu ihtarnamesini keşide ederek, makinenin ithalatına aracılık eden kurulum ve servis işlerini üstlenen davalı imalatçı şirket Agfa-Gevaert Nv'nin Türkiye yetkili distribütörü Reproset A.Ş.'ye "Garanti süresi içerisinde meydana gelen birden fazla arıza ve makineden faydalanmanın imkânsız hale gelmesi nedeniyle CTP makinesinin öncelikle iadesi ile yenisi ile değiştirilmesi, bu olmadığı takdirde makine bedelinin iadesi"nin ihtaren bildirildiğini, CTP makinesinin Türkiye yetkili distribütörü Reproset A.Ş. vekilleri tarafından ihtarnameye verilen İstanbul l6. Noterliği’nin 30.05.2006 tarih ve 07920 yevmiye numaralı cevapta ihtarname içeriğinin tümüne itiraz edildiğini ve dava konusu makinenin diğer davalı ...-Gevaert Nv tarafından imal edilip satıldığını, kendilerinin sadece servis hizmeti verdikleri ifade ettiklerini, davacı şirketin CTP makinesinin hali hazır konumu ve arızaların tespiti için Küçükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2006/194 değişik iş dosyası ile yapılan bu tespitte teknik bilirkişi tarafından makinenin durumunun ayrıntılı olarak tespit edildiğini iddia ederek öncelikle CTP makinesinin yenisi ile değiştirilmesi, olmadığı takdirde fatura bedeli olan 146.000,00 Euro'nun devlet bankalarınca uygulanan faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Reproset … A.Ş. vekili, Deniz Finansal Kiralama A.Ş.'nin dava konusu makineyi proforma fatura ile imalatçı olan diğer davalıdan satın alıp bedelini de ona ödediğini ve davacıya kiraladığını, kendilerinin makineye servis hizmeti sunduğunu, makinenin imalatçı ya da satıcısı olmadığından davanın husumet yokluğundan reddi gerektiği gibi süresinde ayıp ihbarında bulunulmadığını, zamanaşımı süresi içinde de dava açılmadığını, kaldı ki makinenin ayıplı olmayıp, var olduğu iddia edilen sorunların da imalattan değil, kullanımdan kaynaklandığını savunarak davanın reddini istemiş, ayrıca kendilerine diğer davalıya izafeten de dava açılıp tebligat gönderildiğini, kendilerinin diğer davalıyı temsile yetkili bir hukuki statüde olmadıklarını, diğer davalı için gönderilen tebligatı iade ederek tebligatın diğer davalıya tebliğini istemiştir.
Davalı ... Graphics NV vekili, öncelikle 6 aylık zaman aşımı süresinin dolduğunu, dava konusu makinedeki sorunların tamamen kullanıcı hatasından kaynaklandığını, servis işlerinin büyük bölümünde de kullanıcı hatası kaynaklı arızalar tespit edildiğini, yine sık sık teknik personel değiştirilerek makinenin tecrübeli elemanlarca kullanılmadığını savunarak her iki davanın da reddini istemiştir.
Asli müdahil Deniz Finansal Kiralama A.Ş. vekili, 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde kurulan ve faaliyet gösteren asli müdahil şirketin, davalı FSF Matbaacılık Reklam Hiz. Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.’nin talebi üzerine dava konusu makineyi finansal kiralama yöntemi ile kiraladığını, finansal kiralama mevzuatı gereğince kiralamaya konu olan makinenin mülkiyetinin, taraflar arasındaki sözleşme çerçevesinde belirlenen kira ödemelerinin ve sair edimlerin kiracı tarafından yerine getirilmesi halinde sözleşme süresi sonunda kiracıya devredileceğini, kiralama süresi boyunca kiralama konusu makinenin her türlü kullanım ve faydalanma hakkının kiracıya ait olduğunu, dosyaya mübrez 23.03.2011 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde davaya konu makinede imalat hatası bulunduğunun anlaşıldığını, imalat hatasının teslimden önce anlaşılmasının mümkün olmadığını, açılan davaya müdahale talep edilmesi zorunluluğu doğduğunu iddia ederek kiralama konusu makinenin yenisi ile değiştirilmesine, mümkün olmaması halinde fatura bedeli olan 146.000,00 Euro'nun temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Reproset … A.Ş. vekili asli müdahil taleplerine karşı sunduğu beyanında, asli müdahale talebi ile davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Graphics NV vekili, öncelikle 6 aylık zaman aşımı süresinin dolduğunu, dava konusu makinedeki sorunların tamamen kullanıcı hatasından kaynaklandığını, servis işlerinin büyük bölümünde de kullanıcı hatası kaynaklı arızalar tespit edildiğini, yine sık sık teknik personel değiştirilerek makinenin tecrübeli elemanlarca kullanılmadığını savunarak her iki davanın da reddini istemiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, finansal kiralama şirketinin asli müdahil sıfatıyla davada yer alması ve davacı müflis şirkete verilen muvafakatnamenin geçersiz hale geldiğine dair beyanı karşısında, anılan muvafakate hukuki değer izafesi mümkün olmadığından davacı müflis şirket yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiği, davalı Reproset …A.Ş.’nin husumet itirazının yerinde olmadığı, finansal kiralama yoluyla davalılardan Agfa'nın imal ettiği, davalı Reproset'in de bayi sıfatıyla satışını gerçekleştirdiği makinanın bedelinin tam olarak Reproset'e ödendiği, makinenin iki yıllık garantisinin bulunduğu, makinada sık sık arızalar gerçekleştiği, makinada imalat hatası bulunduğu, gizli ayıplı olduğu ve mevcut haliyle makinenin kullanılmasının mümkün olmadığı, davacı ile davalı bayii Reposet … A.Ş. arasında yapılan sözleşmede dava konusu makine için iki yıllık bir garanti süresinin öngörüldüğü, dava konusu makinenin imalat hatalı olduğu, kısa süreli aralıklarla çok sayıda tamir işlemine karşın arızaların giderilemediği, süreklilik arz eden arızaların bulunması halinde iğfal durumunun varlığının kabulünün gerektiği, 500,00 TL' lik hurda bedelinin asli müdahil için hükmolunan miktardan tenzilinin söz konusu olamayacağı gerekçesiyle davacı müflis şirketin açtığı davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine, asli müdahil Deniz Finansal Kiralama A.Ş.’nin davasının kabulü ile dava konusu makinenin misli ile değiştirilmesine, aksi takdirde 146.000,00 Euro’nun davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Karar, davalı Reproset … A.Ş. ve Agfa Gevaert Nv. vekillerince temyiz edilmiştir.
(1) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı Reproset … A.Ş. ve Agfa Gevaert Nv. vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
(2) Birlikte ifa kuralı gereğince dava konusu makinenin aynen teslimi mümkün olmadığı takdirde bilirkişiden rapor alınarak rapor tarihi itibariyle makinenin ayıplı rayiç bedeli tespit ettirilip bu bedel, dava konusu makine bedelinden düşülerek kalan miktarın tahsili şeklinde karar verilmesi gerekirken mahkemece satış bedelinin tamamı üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmadığı gibi taraflar karıştırılarak hüküm kurulması ve gerekçeli kararda asıl dava tarihinin yanlış yazılması da doğru görülmemiş, hükmün bu yönlerden bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıdaki (1) no'lu bend uyarınca davalı Reproset … A.Ş. ve Agfa Gevaert Nv. vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davalılar Reproset … A.Ş. ve Agfa Gevaert Nv. yararına BOZULMASINA, vekilleri Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davalılar Reproset … A.Ş. ve Agfa Gevaert Nv. yararına 3.050,00 TL (tek) vekalet ücretinin asli müdahil Deniz Finansal Kiralama A.Ş.’nden alınarak davalılar Reproset … A.Ş. ve Agfa Gevaert Nv.’e (ortak) verilmesine, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz eden davalılar'a iadesine,
17.06.2021tarihinde oybirliğiyle karar verildi.