MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/334 Esas, 2025/963 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/33 E., 2022/258 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin Türkiye'de faaliyet gösterdiği sektörlerin öncü ve tanınmış şirketlerinden birisi olduğunu, müvekkili şirket tarafından satışa sunulan ürünlerle ilgili olarak kurum nezdinde ilgili tescil işlemlerinin yapıldığını, ancak hal böyle iken, müvekkili şirket tarafından yapılan kontroller neticesinde bazı butikler tarafından instagram hesaplarında tasarımı müvekkili şirkete ait olan ve ürün adları "... ... - ..." ve "... ... -..." olarak ilk kez müvekkili şirket tarafından Türkiye'de kamuya sunulan tasarımların kopyalanarak iltibas oluşturacak şekilde kullanıldığının tespit edildiğini, davalının müvekkili şirketin tüketici kitlesi bakımından ayırt edicilik kazanmış tasarımlarına benzetmek suretiyle gerçekleştirdiği eylemler sonucu müvekkili şirketin tanınmışlığından ve emeğinden haksız ve kötüniyetli olarak yararlandığını ileri sürerek müvekkili tarafından ilk kez kamuya sunulduğu iddia edilen tasarıma yönelik tecavüzün tespitini, ref'ini, şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminat ile 20.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile hüküm özetinin ilanını talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu tasarıma konu ürünlerin ve benzerlerinin yıllardır dünyaca ünlü markalar da dahil olmak üzere birçok firma ve marka tarafından üretildiğini, ilk kez yurt dışında kamuya sunulan tasarımların, tescilsiz tasarım korumasından yararlanamayacağını, davacı ürünlerinin kanunun aradığı unsurları taşımadığını ve tescilsiz tasarım olarak nitelendirilmeyeceğini, müvekkiline ait olan ürünler ile davacının dava konusu ettiği ürünlerin aynı olmadığını, davacının ürünlerine ilişkin olarak tescilsiz tasarım ve haksız rekabete dayalı tanzim etmiş olduğu davasının, yasanın aradığı şartları taşımadığını ve davacı iddialarının haksız ve dayanaksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bilirkişi raporunda açıklandığı üzere, davacının hak talebinde bulunduğu ... modelinin davacıdan çok önce başkalarınca kamuya sunulduğu, tescilsiz tasarımdan bahsetmek için gerekli olan Türkiye'de ilk defa kamuya sunma koşulunun gerçekleşmediği, davacının hak talebinde bulunduğu dava dışı ... ait fotoğrafların ise davalı tarafından kullanıldığı veya kendisi ile ilgili firmalara yayınlanmak üzere gönderildiği hususu ispatlanamadığı gibi, bu fotoğrafa ait telif haklarının davacıya ait olduğuna dair bir delil de bulunmadığıgerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıya ait "... ..." tasarımları, 22 Haziran 20 22... Nisan 2020 tarihlerinde ... ... hesabında Türkiye'de paylaşılıp kamuya sunulduğu, yapılan bilirkişi incelemesi ile ... ... hesabında Mart 2019, Haziran 2019, Ağustos 2019, Mart 2020 tarihli paylaşımlarda yer alan ürünlerin genel izlenim açısından davacı tasarımlarıyla aynı olduğu, yurt dışında 2019’da dava konusu tasarımlarla aynı genel izlenimi veren tasarımların daha önce kamuya sunulduğu anlaşıldığından tescilsiz tasarım koruması için Türkiye’de ilk kez kamuya sunulma şartının gerçekleşmiş olmadığı, daha önce kamuya sunulma ile ilgili görseller üzerinden inceleme yapılmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, tasarım uzmanı bilirkişiler tarafından raporun 14. sayfasında ürün görsellerine yer verilerek modellerin tasarıma ilişkin detaylarının ayrıntılı olarak belirlendiği, bilgilenmiş tüketici nezdinde genel izlenimde benzer olarak algılanacağı sonucuna gerekçeleri gösterilerek varıldığı, netice olarak davacı ürünündeki farklılıkların ayırt edici nitelikte olmadığının tespit edildiği, raporun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, ayrıca tecavüz iddiasında ispat külfetinin davacı üzerinde olduğu, fiziki inceleme isteyen davacının bu yönde bir delil sunmadığı, dolayısıyla iddianın ispat edilemediği, mevcut delil durumuna göre davacının 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’na göre tescilsiz tasarım korumasından yararlanamayacağı, davacının hak talebinde bulunduğu reklam amaçlı çekilen dava dışı kişilerin görsellerinin davalı tarafından kullanıldığı ve telif haklarının davacıya ait olduğuna dair iddia sübut bulunmadığından mahkemece bu gerekçeyle davanın reddi yönünde kurulan hükümde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacı tarafından ilk kez kamuya sunulduğu iddia edilen tescilsiz tasarıma yönelik tecavüzün tespiti, ref'i, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının ayrı ayrı reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 24.03.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.