(5237 S. K. m. 7) (1412 S. K. m. 12, 318) (765 S. K. m. 102, 104) (5271 S. K. m. 223)
Dava: Resmi ve özel belgede sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından sanıklar Tayip Sevgili ve diğerleri haklarında yapılan yargılamaları sonunda: Sanıkların bir kısım davalardan beraatlerine, bir kısım davaların zamanaşımı nedeniyle ve/veya vefat nedeniyle düşürülmesine, bir kısım davaların ise mükerrerlik nedeniyle reddine ve sanıklar M. Hatip Sevgili ile Tayyip Sevgili'nin resmi belgede sahtecilik suçundan mahkumiyetlerine dair Siirt Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 28.03.2006 gün ve 1996/12 Esas, 2006/86 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtay'ca incelenmesi katılanlar vekilleri ile sanıklar M. Hatip Sevgili ve Tayyip Sevgili müdafileri tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı C. Başsavcılığının onama-bozma isteyen 05.10.2006 tarihli tebliğnamesi ile daireye gönderilmekle, sanık M. Hatip Sevgili'nin 24.04.2006 havale tarihli dilekçesiyle süresinden sonra ve hükmolunan cezanın süresine göre koşulları bulunmadığından, sanık Tayyip müdafiinin ise koşulları bulunmadığından vaki duruşmalı inceleme istemlerinin 5320 Sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 Sayılı CMUK. nun 318. maddesi uyarınca reddine karar verilip dosya incelenerek gereği görüşüldü:
Karar: Dosya içeriğine göre;
a- Hazine adına vekillerinin, 31.05.1999 havale tarihli ve 12.12.2000 günlü oturumda okunup kabul edilen havalesiz ve tarihsiz katılma dilekçelerinin Tugay Tügen, M. Hatip Sevgili, Gülten Piyade, Erol Aydın, Tayyip Sevgili ve M. Zakir Tuna adlı sanıkları ve bu sanıklara yüklenen resmi ve özel belgede sahtecilik suçlarını kapsar şekilde sınırlandırıldığı, dolayısıyla adı geçen sanıklar hakkında açılan dolandırıcılık suçundan açılan davaya katılma isteminde bulunulmadığı,
b- Şikayetçi Siirt Telekom adına temsilcisinin verdiği 29.02.1996 havale tarihli dilekçesiyle sadece Tayyip Sevgili hakkında 1996/12 E. sayılı dosyada 10.01.1996 tarihli iddianame ile dolandırıcılık suçundan açılan kamu davasına müdahil olduğu, sonradan vekil tarafından verilen 06.10.1999 havale tarihli dilekçede iddianamede adı geçen 3 sanığı kapsar şekilde verilen ve 09.11.1999 günlü celsede görüldüğü tutanağa geçen katılma istemi hakkında sanıklar M. Hatip ve Akif Sevgili yönünden davaya katılma kararı verilmediği,
c- SSK. Genel Müdürlüğü adına vekilinin 14.05.1998 tarihli iddianame ile (1998/41 E) 58 sanık hakkında sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından açılan kamu davasının 09.06.1998 havale tarihli dilekçeye istinaden 30.06.1998 tarihli kararı ile usulüne uygun olarak katıldığı ve fakat, 10.01.1996 tarihli iddianame ile (96/12 E) suçtan zarar gören S.Telekom Başmüdürlüğü olan üç sanık hakkında dolandırıcılık suçundan açılan kamu davası içinde 22.07.1996 havale tarihli katılma dilekçesinin verildiği ve bu hususta 17.09.1996 tarihli oturumda adı geçen kurumun davaya müdahil olarak kabulüne karar verildiği,
Anlaşılmakla;
Hazine adına vekillerinin 31.05.1999 havale tarihli ve 12.12.2000 günlü oturumda okunan tarihsiz katılma dilekçelerinin sadece resmi ve özel belgede sahteciliksuçlarına ilişkin olup dolandırıcılık suçundan sanıklar Tugay Tügen, Mehmet Hatip Sevgili, Gülten Piyade, Erol Aydın, Tayyip Sevgili ve Mehmet Zakir Tuna haklarında açılan davaya katılma isteminde bulunulmadığından bu sanıklar yönünden incelemenin resmi ve özel belgede sahtecilik suçlarıyla 1999/93 Esas sayılı dosyada sanıklar Mehmet Hatip Sevgili, Hayrettin Varna ve Abdulaziz Tunç haklarında sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından açılan davaya katılma isteminde bulunulmadığından SSK adına vekilinin 1998/41 Esas sayılı dosyada haklarında dava açılan sanıklara yönelik temyiziyle sınırlı olarak yapılan incelemede;
26.03.1998 tarihli iddianame ile (1998/28 E) sanıklar Tugay Tügen, Mehmet Hatip Sevgili, Gülten Piyade, Tayyip Sevgili ve Mehmet Zakir Tuna haklarında özel belgede sahtecilik suçundan açılan davada mahkemesince bir karar verilmesi mümkün görülmüştür.
1- 1996/12 Esas sayılı dosyanın dayanağını oluşturan 10.01.1996 tarihli iddianameyle sanıklar Tayyip Sevgili, Mehmet Hatip Sevgili, Afif Sevgili ve 1996/83 Esas sayılı dosyadaki 06.08.1996 tarihli iddianameyle sanık Gülten Piyade haklarında Türk Telekom'a yönelik eylemlerinden dolayı dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarından dava açılması karşısında; bu suçlardan doğrudan doğruya zarar görmeyen SSK. ve Hazinenin davaya müdahil olarak kabulleri yasaya aykırı olup, usulsüz verildiğinden dolayı hukuken geçersiz olan katılma kararlarının, hükümleri temyiz etme hakkı vermeyeceğinden yukarıda belirtilen iddianamelerde anılan sanıklar hakkında açılan kamu davalarından verilen kararlara yönelik temyiz istemlerinin ve sanık Muhammed Hadi Sevgili hakkında 14.05.1998 tarihli iddianame ile açılan kamu davasında (1998/41 E.) o tarihte yürürlükte olan 1412 sayılı CMUK. nun 12/son (CMK. 16.) maddesi uyarınca verilen tefrik kararı nihai karar niteliğinde olmadığı ve temyiz yeteneği bulunmadığı cihetle söz konusu davaya katılan SSK. adına vekilinin bu karara yönelik vaki temyiz isteminin 5320 Sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 Sayılı CMUK. nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE,
2- 10.01.1996, 04.06.1996 ve 14.05.1998 tarihli iddianameler ile sanıklar hakkında sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından açılan kamu davalarında; 5237 sayılı TCK. nun 7. ve 5252 sayılı TCK. nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri hükümleri karşısında; sanıklara yüklenen suçların tabi bulunduğu 765 sayılı TCK. nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımlarının, suç tarihlerinden ve en son kesici işlemler olan sanıklar Mehmet Zakir Tuna ve Gülten Piyade'nin sorgularının yapıldığı 16.07.1996 ve 4.11.1996 tarihlerinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği, Ahmet Şengül hakkında da 14.05.1998 tarihli iddianameyle açılan kamu davasının, sanığın kayden 13.02.2002 gününde vefat ettiğinden bahisle 5271 sayılı CMK. nun 223/8. maddesi uyarınca düşürüldüğü mahkemece dosya içeriğine uygun şekilde gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış olduğundan katılanlar vekillerinin usul ve yasaya uygun karar verilmediğine ilişen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin ONANMASINA,
3- Dosyası tefrik edilen sanık Muhammed Hadi Sevgili ve vefat nedeniyle hakkında düşme kararı verilen sanık Ahmet Şengül ile haklarında resmi belgede sahtecilik suçundan beraat kararı verilen sanıklar Şakir Eviz, Mehmet Şirin Zengin, Ekrem Nas, Nesip Bağrıyanık ve Hasan Kılıç dışında kalan Ahmet Bitkay ve 50 sanık hakkında 14.05.1998 tarihli iddianame ile (1998/41 E.) açılıp resmi belgede sahtecilik suçundan verilen beraat ve sanık Tugay Tügen hakkında 26.03.1998 tarihli iddianameyle açılan (1998/28 E) resmi belgede sahtecilik suçundan verilen beraat ile sanık Erol Aydın hakkında, 26.03.1998 tarihli iddianameyle (1998/28 E) özel belgede sahtecilik suçundan açılan ve verilen düşme kararlarına yönelik katılanlar SSK ve Hazine vekillerinin temyiz istemlerinin incelenmesinde:
Sanık Erol Aydın'a yüklenen sahte küpür kullanarak bedelin kamu kurumundan tahsil edilmesi eyleminin resmi sahte belge düzenlemek suçunu oluşturduğu gözetilmeden yazılı şekilde kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine karar verilmesi yasaya aykırı ise de; sanık Erol Aydın'ın eylemine uygun bulunan ve diğer sanıklara yüklenen resmi belgede sahtecilik suçlarının, 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren ve sanıklar lehine olan 5237 Sayılı TCK. nun 204/1. maddesinde öngörülen cezanın üst sınırı itibariyle tabi bulunduğu TCK. nun 66/1-e maddesindeki asli zamanaşımlarının, en son kesici işlemler olan sanıkların sorgularının yapıldığı 28.05.1998 ile 17.11.1998 tarihlerinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve katılanlar vekillerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 Sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 Sayılı CMUK. nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu hususlar yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden aynı yasanın 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak sanıklar hakkındaki kamu davalarının vaki zamanaşımı nedeniyle TCK. nun 66/1-e maddesi uyarınca ayrı ayrı DÜŞÜRÜLMESİNE,
4- Diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;
a- Sanıklar Mehmet Hatip Sevgili ve Afif Sevgili hakkında 06.10.1999 havale tarihli dilekçe ile 1996/12 esas sayılı dosyada ek katılma talebinde bulunulduğu halde bu konuda bir karar verilmemesi,
b- 14.05.1998 tarihli iddianameyle (1998/41 E.) sanıklar Şakir Eviz, Mehmet Şirin Zengin, Ekrem Nas, Nesip Bağrıyanık ve Hasan Kılıç haklarında resmi belgede sahtecilik suçundan açılan davada; sanıkların, güven ilişkisine dayalı olarak ve maddi durumları iyi olmadığından parası daha sonra ödenmek üzere reçeteleri eczaneye vererek ilaç aldıkları, reçeteleri bazen eczanede bıraktıkları bu suretle sahte olduğu ileri sürülen reçetelerin düzenlenmiş olarak sanıklar tarafından eczaneye getirildiğinin mahkemece kabul edilmesine ve ilaç bedellerinin sigortalı sanıklar tarafından bizzat SSK Sigorta Müdürlüğünden alınması rağmen yüklenen suçtan mahkumiyetleri yerine yazılı şekilde beraatlerine hükmolunması,
c- Sanıklardan Mehmet Hatip Sevgili hakkında 04.06.1996 tarihli iddianameyle dava açılmadığı gözetilmeden ve sanıklar Gülten Piyade, Mehmet Zakir Tuna ve Sami (Semih) Sevgili haklarında 1996/50, 1998/28 ve 1998/41 Esas sayılı dosyalarda dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarından dava açılmış ise de, aynı evraka ilişkin birden fazla dava açılmayıp çeşitli kurumlara ait bir çok evrakın düzenlenerek dolandırıcılık suçlarının işlendiği iddia olunmakla en lehe değerlendirmeyle zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiği gözetilmeden yazılı biçimde davaların reddine karar verilmesi,
d- Sanık Mehmet Hatip Sevgili hakkında açılan ve mahkemenin 1998/28 esasında kaydedilen davada resmi belgede sahtecilik suçundan dolayı mahkumiyet kararı verildiği halde ayrıca davanın reddine de karar verilmesi suretiyle çelişkiye neden olunması,
e- 5252 Sayılı Türk Ceza Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9/3. maddesinde yer alan lehe olan hüküm, önceki ve sonraki kanunların ilgili bütün hükümleri olaya uygulanarak ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırılması suretiyle belirlenir hükmü karşısında, suç tarihinde yürürlükte olan 765 sayılı TCK. ile 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren ve hüküm tarihinde yürürlükte olan 5237 sayılı TCK. nun bütün hükümlerinin olaya uygulanıp ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırılması ve sonucuna göre lehe yasanın belirlenmesi gerekirken denetime imkan vermeyecek şekilde sanıklar Mehmet Hatip Sevgili ve Tayyip Sevgili hakkında mahkumiyet hükmü tesisi,
Sonuç: Yasaya aykırı, katılanlar vekilleri ile sanık Mehmet Hatip Sevgili ve müdafii ile sanık Tayyip Sevgili müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 Sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 Sayılı CMUK. nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 28.12.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy