(5271 S. K. m. 46, 48) (213 S. K. m. 359)
2010 ve 2011 yıllarında sahte fatura düzenleme suçlarından ve Maliye Bakanlığı ile anlaşması olmadığı halde fatura basmak suçundan açılan kamu davasında; sanıklardan ...'ın savunmasında; diğer sanığı tanımadığını, kimlik bilgileri kullanılarak söz konusu mükellefiyet kaydının açıldığını, üzerine atılı suçlarla bir ilgisinin olmadığını söylemesi; sanık ...'ın ise savunmasında diğer sanık ... ile 3-4 yıl arkadaşlığının olduğunu, işlerinin bozuk olduğunu söylemesi üzerine onun teklifi ile 27.000 TL para vererek şirkete 2011 yılında ortak olduğunu, yazmasını beceremediği için fatura kesmediğini, şirket işleri ile hiç ilgilenmediğini söylemesi karşısında; maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek biçimde belirlenmesi bakımından;
1-Sanıkların çelişkili savunmaları nedeniyle yüzleştirme yapılarak birbirlerini tanıyıp tanımadıklarının, şirketle olan ilişkilerinin, şirketi fiilen kimin idare ettiğinin sorulması,
2-Sahte olarak düzenlendiği iddia olunan faturaların, bu faturaları kullanan şirketlerden veya bu mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesinden sorulmak suretiyle kanaat oluşturacak sayıdaki asılları getirtilip sanıklara gösterilerek yazı ve imzaların kendilerine ait olup olmadığının sorulması
3-Sanıkların faturalardaki yazı ve imzaların kendisine ait olmadığını söylemesi halinde temin edilecek yazı ve imza örnekleri ile faturalardaki yazı ve imzaların kime ait olduğu hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması,
4-Faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorulması, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi,
Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığının araştırılması, dava açılmış ise dosyalarının getirtilip incelenerek ilgili belgelerin onaylı örneklerinin dosyaya alınması,
Faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin tanık sıfatıyla duruşmaya çağrılarak CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatıldıktan sonra sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıkları, sanıkları tanıyıp tanımadıkları ve faturaların düzenlenmesi konusunda sanıkların bir iştiraki bulunup bulunmadığının sorulması,
5-Şirkete ait beyannamelerin bir muhasebeci tarafından verilip verilmediği araştırılıp mümkünse kimliği tespit edilerek duruşmada CMK'nin 46/1-c maddesi uyarınca tanık olarak dinlenmesi, kendisinden sanıkları tanıyıp tanımadığının, beyannamelere konu belgelerin ne şekilde ve kim tarafından kendisine ulaştırıldığının, sorulması,
Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanıkların hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi yasaya aykırı,
6-Kabule göre;
a) Suç tarihinde yürürlükte bulunan ve 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5728 sayılı Kanun’un 276. maddesiyle değişik 213 sayılı VUK’nin 359/b maddesinde öngörülen temel cezanın alt sınırının 3 yıl hapis olduğu gözetilmeden, temel cezanın 18 ay olarak belirlenmesi suretiyle eksik ceza tayin edilmesi,
b) Her bir takvim yılında işlenen sahte belge düzenleme suçlarının birbirinden ayrı ve bağımsız suçları oluşturması nedeniyle her takvim yılı için ayrı hüküm kurulması, aynı takvim yılına ait birden fazla belge düzenlenmesi hâlinde zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi, yasaya aykırı,
c) 5237 sayılı TCK’nin 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli, 2014/140 Esas ve 2015/85 Karar sayılı kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,
Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükümlerin BOZULMASINA, 23.06.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi. (¤¤)