(6762 S. K. m. 959, 964, 1262)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul Asliye 3. Ticaret Mahkemesince verilen 30.11.1977 tarih ve 222/401 sayılı hükmün temyizen tetkiki davalı avukatı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, davalı ile birlikte müvekkillerinin hisseli bir şekilde S/S kömür gemisine sahip olduklarını, davalının 3/4 hissesi bulunduğundan yönetim ve temsil sonucu gemiyi çalıştırdığını, kusurlu eylemler sonucu gemi 689 gün seferden men edildiğini iddia ederek kazanç kaybı 150.000 liranın 17.10.1970 gününden itibaren % 10 faiz ile tahsilini talep ve dava etmiştir. Bu dosya ile birleştirilen 972/222 sayılı dosyada da söz konusu ortaklık nedeniyle 1971 yılı kar payından mahrum kalındığı belirtilerek 99.000 liranın tahsili istenmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde, TTK.nun 1262. maddesi uyarınca navlun dahil bütün alacakların bir yıl geçmekle zamanaşımına uğradığını ve kusuru bulunmadığını, birleştirilen dosyaya verdiği cevapta da, 1969 ve 1970 yılları bilançolarına göre zarar edildiğini davacıların hissesine 102.893,97 liranın isabet ettiğini, müvekkili ödediği için 1971 yılı kar payına mahsup yapıldığını ve alacak kalmadığını ileri sürearek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere göre davalı donatma iştirakinin işlerini tedbirli bir donatan gibi özenerek yapmadığı ve bilirkişi raporu uyarınca zararın 660.684,92 lira olarak saptandığı anlaşıldığından feragat eden davacı hariç 112.500 lira kazanç kaybı ve 1971 yılı karı 73.569,60 liranın % 10 faiz ile tahsiline, fazla istem ile davacı H. D.'nin davasının feragat nedeni ile reddine karar verilmiştir.
Hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1 - Davalı, pay ekseriyetini elinde bulunduran kişidir. Gemiyi fiilen idare etmektedir. Bu nedenle gemi müdürüne uygulanması gereken kurallar uygulanacaktır.
TTK.nun 959. maddesi gereği olarak davalının donatma iştirakinin işlerini tedbirli bir donatan gibi özenerek yapması gerekmektedir. Tedbirli bir donatanın göstermesi gereken özeni göstermeyen davalı bu eyleminden ötürü iştiraka verdiği zarardan sorumlu olur.
2 - Müşterek donatanların kar ve zarar ve tamir masraflarına gemideki payları oranında katılacakları TTK.nun 964. maddesi hükmü gereğidir. Bu maddeye göre karın dağıtımı takvim yılı sonunda yapılır.
İştiraki fiilen idare ve temsil eden davalının, davacıların hisselerine düşen kar payını iştirak adına ödemesi icabeder.
3 - Müşterek donatanların talep hakları donatma iştiraki sözleşmesinden doğmaktadır. Bu itibarla olayda, TTK.nun 1262. maddesinin buradaki talep hakkına uygulanma olanağı yoktur.
Bu itibarla dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve yukarıda yazılı nedenlere göre hüküm onanmalıdır.
Sonuç: Davalının temyiz itirazlarının reddi ile hükmün yukarıda yazılı nedenlere ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 4157 lira temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına 29.5.1978 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy