(6762 S. K. m. 1285, 1287)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul As. 1. Ticaret Mahkemesince verilen 23.5.1979 tarih ve 364/951 sayılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı avukatı tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 6.11.1979 gününde davacı avukatı Haydar Arseven ile davalı avukatı Nuray Kınay gelip temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması duruşmadan sonraya bırakılmıştır. Bu kerre dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili 25.7.1978 gününde çıkan yangın sonunda davalı şirkete 3.500.000 liraya ve dava dışı istaş Sigorta Şirketine de 1.500.000 liraya müştereken sigortalı müvekkiline ait fabrika ve eşyanın 1.447.852 lira hasar gördüğünü müşterek sigorta esaslarına göre davalı şirketin 1.054,641 lira ödemesi gerekirken 447.852 lira ödeyip, bakiyesini ödemeye yanaşmadığını ileri sürerek ödenmeyen 606.789 lira tazminatın davalıdan tahsiline talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde gerek müvekkiline gerekse dava dışı imtaş Sigorta Şirketine yaptırılan sigortalara ait poliçelerin ayrı tarihlerde düzenlendiği gibi aynı süreleri de içerdiğinden olayda T.T.K. 1285. maddedeki müşterek sigorta hükümlerinin uygulanamayacağını, ortada T.T.K. 1287. maddesine uygun kısmi sigorta bulunduğunu, bu nedenle müvekkili şirketçe tanzim edilen sigorta poliçesi ilk sigortadan sonra düzenlendiğine göre, ilk sigortadan dolayı 1.000.000 liralık emtia hasırın dava dışı istaş sigorta şirketi tarafından ödenmesi gerektiğini, bakiye 447.852 liranın müvekkili tarafından esasen ödenmiş bulunduğundan davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece toplanılan delillere ve ihraz edilen belgelere göre ortada T.T.K. 1285 nci maddesine uygun bir müşterek sigorta bulunduğu görüşü ile davanın aynen kabulüne karar verilmiştir.
Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı gibi mahkemece davacı ile davalı Hay Sigorta Şirketi arasında düzenlenen Yangın sigorta poliçesi ile yine davacıyla dava dışı İmtaş Sigorta Şirketi arasında düzenlenen aynı mahiyetteki sigorta anlaşması olarak tavsif edilerek davanın aynen kabulüne karar verilmiş bulunmaktadır.
T.T.K.nun 1285 nci maddesine uygun bir müşterek sigorta dan bahsedilebilmesi için sigorta konusu mal üzerindeki menfaatin süre için ve aynı rizikoya karşı birden çok sigorta şirketi tarafından sigorta edilmiş olması şarttır. Dosya mühtevası ve mübrez sigorta poliçelerinden de anlaşılacağı üzere olayımızda dava konusu mefaat yani fabrika makine ve emteası davalı Ray Sigorta Şirketine 27.6.1978 günü düzenlenen yangın poliçesi ile 23.6.1978 ile 23.6.1979 tarihleri arasında dava dışı (İmtaş sigorta Şirketi) ne ise 25.1.1978 ile 25.1.1979 günleri arasında kalan süreler içinde meydana gelen yangın rizikosuna karşı sigorta edilmesi koşulları olayda gerçekleşmişy ise de her iki poliçenin aynı süre için düzenlendiği diğer bir deyişle her iki poliçede sigorta teminatı başlangıç ve bitiş tarihlerinin ayrı ayrı bulunduğu kesinlikle anlaşılmaktadır. Dava dışı İstaş Sigorta Şirketine ait poliçenin 25.1.1979 gününde sona ermesinden sonra davalı Ray Sigorta Şirketine ait poliçenin 23.6.1979 tarihine kadar devam edecek şekilde düzenlenmiş olmasına göre artık ortada müşterek sigorta-koasürsusvan denilemez. Bu nedenle mahkemenin aksine beliren görüşü doğru değildir. Yasal koşullara uyulmadan davalı Ray Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen sigorta poliçesinin alt bölümüne not olarak yazılan müşterek sigorta beynı bir hüküm ifiade etmesi mümkün değildir.
Bu itibarla davalı Ray Sigorta Şirketine ait poliçesi ile dava dışı imtaş sigorta şirketine ait poliçenin davalının savunmasına uygun olarak T.T.K.nun 1287. maddesine uygun Kısmi sigorta şeklindemi yoksa, sonucu itibariyle yine T.T.K.nun 1285. maddesinin uygulanmasını gerektirir nitelikte ve T.T.K.nun 1286. maddesinin 1. nci bentine uygun çifte sigorta şeklindemi düzenlendiğinde tespit edilebilmesi için evvelemirde davalı Ray Sigorta tarafından düzenlenen 27.6.1978 günlü ve dava dışı İmtaş Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen 25.1.1978 günlü sigorta poliçeleri asılları ve müstenidatları getirilerek incelenmesi gerekirken dava dışı İmtaş Sigorta Şirketine ait poliçe ve müstenidatlar hiç incelenmeden yazı şekilde nokzan inceleme ile davanın kabulüne karar verilmiş olması doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle mümeyyiz davalı vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, ve 3000 lira duruşma vekillik ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcının isteği halinde temyiz edene iadesine 8.11.1979 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy