(6762 S. K. m. 1061, 1063)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul As. 3. Ticaret Mahkemesince verilen 26.1.1983 tarih ve 15/18 sayılı hükmün temyizen tetkiki davacı avukatı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalıya ait gemiyle taşınan müvekkili şirkete nakliyat sigortalı çimentoların noksan teslimi nedeniyle sigortalıya ödenen 38.458 liranın rücuen davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında, kağıt torbalarda taşınan çimentolarda zayiatın kaçınılmaz olup talep edilen miktarın fire hudutları içinde kaldığını, parça başı sorumlu olabileceklerini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere, alınan bilirkişi raporuna göre noksan teslim olunan çimentoların akıcı bir madde olup kağıt torbalar içinde taşınması halinde, yükleme, boşaltma istifleme sırasında zayiat verebileceğinin muhakkak olduğu ve zayiat miktarı % 2'yi geçmediğinden tazminat istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.
TTK. nun 1061. maddesi gereğince taşıyan, malların yükletilmesi, istifi, taşınması, elden geçirilmesi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyıcının dikkat ve ihtimamını göstermekle mükelleftir. Teslim alındıkları andan teslim edildikleri ana kadar geçen müddet içinde malların ziyaı veya hasarı yüzünden doğacak zararlardan taşıyan mesuldür. Meğerki ziya veya hasar, tedbirli bir taşıyanın dikkat ve ihtimamı ile dahi önüne geçilemeyecek sebeplerden ileri gelsin.
Davada taşınan mal kağıt torbalara konulmuş bulunan öğütülmüş çimentodur. Mahkemece, taşınan bu malın 14 torbasının istif, boşaltma sapanlama gibi muhtelif işlemlerde yırtılıp patlamasının mümkün olacağı ve teamüle göre bu miktarın fire sayılmasının uygun olacağı görüşüyle dava reddedilmiştir.
Oysa torbalar içerisinde taşınan çimento TTK. m. 1063/f-7'de sayılan hacim veya tartı itibariyle kendiliğinden eksilen yahut malın kendisine has tabii cins ve mahiyetinden ziyaa uğrayan emtiadan bulunmamaktadır.
Yine TTK.nun 1380/f-3 uyarınca sigortacı malların tabii mahiyeti iktizası, hususiyle içten bozulma, kendiliğinden eksilme, malların fena ambalaj yapılmış olmasından doğan zararlardan mes'ul değilse de, yukarıda açıklandığı gibi torba içerisinde bulunan çimento bu haliyle ve bu ambalaj şekliyle maddede sayılan cinsten eksilmeye tabii emtiadan da bulunmamaktadır. Kaldı ki malların kötü ambalajlandığı hususu da davalı tarafından ispat edilmemiştir.
Bu durumda taşınan çimentoların gemide taşıma sırasında kağıt torbaları yırtılmak suretiyle akarak zayi olduğu anlaşıldığına ve TTK.nun 1061. maddesi gereğince taşıyıcının taşıma esnasında malın telef olması için gerekli tedbiri almak görevi bulunduğuna göre noksan teslim olunan maldan sorumlu tutulması gerekir.
Davalı vekili cevabında zarar miktarına da itiraz etmiş olduğundan bu konuda gerekli incelemeler yapılarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde davanın reddedilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda anlatılan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının isteği halinde temyiz edene iadesine 30.5.1983 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy