(6762 S. K. m. 348, 360, 361, 368, 381)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul Asliye 6. Ticaret Mahkemesince verilen 12.6.1985 tarih ve 299 - 390 sayılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacılar vekili tarafından istenmiş olmakla işin gereği konuşulup düşünüldü :
Karar: Davacılar vekili, davalı şirketin ortakları bulunan müvekkillerinin bir kısmının 16.11.1983 tarihli genel kurul toplanmasına kabul edilmeyip, oy kullanmalarına engel olunduğunu, seçilen özel murakıbın TTK ve anasözleşmeye uygun bulunmadığını ileri sürerek alınan genel kurul kararlarının iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında 105 adet davacının ortak olmadıklarını, kalan dört ortağın ise süresinde ortak olduklarını belgelemediklerini, sadece davacı (H.)'nin dava açma hakkına bulunduğuna, hisse devirlerinin muvazaalı bulunduğunu, esasen bu kişilerin genel kurula alınmaları halinde bile oylarının sonuca etkili olmayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece toplanan delillere, alınan bilirkişiler kurulu raporuna ve davacıların genel kurul toplantısından bir hafta evvelinde hisse senetlerini tevdi ettiklerine dair belge ibraz etmemiş bulunmalarına, tüm davacıların katılmaları halinde bile oylarını sonuca etkili bulunmamasına dayanılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Hüküm davacılar vekilince temyiz edilmiştir.
1 - Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre (V.E.) dışında kalan diğer davacıların temyiz itirazların yerinde görülmediğinden bu davacılar hakkındaki hükmün onanması gerekmiştir.
2 - Davacılardan (V.E.)'in temyizine gelince,
Davacı (V.E.)'in TTK.'nun 348 inci maddesi gereğince özel murakıp tayini için 16.11.1983 tarihinde yapılacak olağanüstü genel kurul toplantısında hazır bulunmak maksadıyle sahibi bulunduğu 000025, 000026, 000029 ve 000134 küpür numaralı beheri 1000 lira değerinde 4 adet hisse senedini 25.6.1983 tarihinde Mecidiyeköy Garanti Bankası şubesine tevdi etmiş olduğu banka şubesinin 21.9.1983 tarihli yazısı ile anlaşılmıştır.
Dosya arasında bulunan Mecidiyeköy Garanti Bankası Şubesinin 9.11.1983 tarihli yazısıyla da, hisse senetlerinin bankada muhafaza edildiği, davalı şirkete bildirilmiş bulunmaktadır.
Bilindiği gibi TTK.'nun 360/3 üncü maddesi gereğince hamiline yazılı hisse senedi sahiplerinin genel kurul toplantısına katılabilmek için hisse senetlerini veya bunlara sahip olduklarını gösteren belgelerin toplantı gününden bir hafta önce ortaklığa tevdi etmeleri gerekmektedir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere davacı vekili (V.E.) anılan Kanun maddesinde yazılı bulunan bütün koşulları yerine getirmiş ve davalı şirkete pay sahibi olduğu yasal süresi içinde bildirilmiş bulunmaktadır. Davacı vekili de 10.4.1985 tarihli 10 uncu celsede, bu doğrultuda beyanda bulunmuştur.
Öte yandan Genel Kurul toplantısına katılmaya hakkı olmayanlar toplantıya katılmışlarsa bu kararın iptalini pay sahipleri isteyebilirler TTK.'nun 361 inci maddesinin 3 üncü fıkrasına göre şirket bu iştiraki karara etkili olmadığını ispat ederse talep reddolunur. Ancak bu durum, "toplantıya sıfatı olmaksızın katılmış olanlar" bulunduğu takdirde geçerli sayılmaktadır.
Dava konusu olayda ise bu durum söz konusu olmayıp davacılardan (V.E.) yasada yazılı şartları yerinde getirmiştir. Hamiline yazılı hisse senedi ile iktisap edilen hak, şahsa sıkı sıkıya bağlı olan ve kanundan doğan tabii bir haktır. bu bakımdan davacı iştirak etse dahi sonuç değişmeyecekti" iddiası genel kurula haksız olarak kabul edilmeme olayını haklı gösteremeyeceği gibi, yasanın taşıdığı mutlak hükümlere de aykırı düşer. Toplantıya alınmayan ortağın genel kurulda yapacağı konuşma veya ibraz edeceği belgelerle toplantıda alınacak kararların sonucuna etkili olacağı kimsenin bilgisi dışında değildir. Aksi davranış TTK.'nun 381 inci maddesinde yazılı olduğu gibi, kanun anasözleşme ve özellikle afaki iyiniyet kurallarına aykırı bir tutum ve davranış teşkil eder. Bu durumda mahkemece yapılacak iş 16.11.1983 tarihli genel kurul toplantısında hazır bulunmak için TTK.'nun 368/3 üncü maddesinde yazılı bulunan şartları yerine getiren davacı (V.E.)'in toplantıya geldiği halde kabul edilmediğine ilişkin iddiası üzerinde durmak "toplantıya kabul edilmediği ve kendisine giriş kartı verilmediğine" ilişkin delillerin değerlendirmek ve hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar vermekten ibaret bulunmaktadır.
Mahkemece bu yönler üzerinde durulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte yazılı nedenlerle (V.E) dışında kalan diğer davacıların tüm temyiz itirazları yerinde görülmediğinden bu davacılar hakkındaki hükmün onanmasına, (2) numaralı bentte yazılı nedenlerle davacılardan (V.E.)'in temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün yalnız bu davacı yönünden BOZULMASINA, 24.1.1986 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy