(6762 S. K. m. 152, 404)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı, (Konya 3. Asliye Hukuk Hakimliği)nce verilen 4.12.1987 tarih ve 82-850 sayılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş olmakla; dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili; davalının, tarafların ortağı olduğu kollektif şirketin anonim şirkete dönüştürülmesiyle kurulan ...Mak.San. ve Tic.A.Ş.'ne ait (1000) lira nominal değerli 7.500 adet hissesini müvekkiline satığını ve bedelini aldığını, ancak ayın karşılığı olan bu hisse senetlerinin devri TTK.nun 404. maddesi uyarınca şirketin tescilinden itibaren iki yıl geçmediği için geçersiz olduğu gibi iki yıl geçtikten sonra ihtara rağmen davalının devir işleminin yapmadığını ileri sürerek satışın batıl olması yüzünden karşılıksız kalan 7.500.000 liranın yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında, anonim şirkete konan sermayenin ayın karşılığı olmayıp kollektif şirketin dönüşüm bilançosundaki öz sermayenin aanonim şirkete aktarıldığını, bu nedenle TTK.nun 404. maddesindeki yasağa aykırılığı ileri sürerek dava açamayacaklarını, devir karşılığı davacının para ödemediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, devri yapılan ve şirketçe henüz bastırılmayan nama yazılı hisse senetlerinin devrine ilişkin sözleşmenin geçerli olduğu, ayın karşılığı hisse senedinin devrindeki yasal takyidatın, devri geçersiz hale koymayıp ena kötü netice ile takyidin kalktığı tarihte hüküm ifade edeceği, davalının devri aynen yerine getirme talebine davacı tarafından karşı çıkalmamasının hakkın suistimali olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, devri yapılan ve şirketçe henüz bastırılmayan nama yazılı hisse senetlerinin devrine ilişkin sözleşmenin geçerli olduğu, ayın karşılığı hisse senedinin devrindeki yasal takyidatın, devri geçersiz hale koymayıp en kötü netice ile takyidin kalktığı tarihte hüküm ifade edeceği, davalının devri aynen yerine getirme talebine davacı tarafından karşı çıkılmasının hakkın suistimali olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı iddiasında ve mahkeme kararında uyuşmazlık konusu Anonim Şirket paylarının ayın karşılığı verildiği şeklinde bir görüş ileri sürülmektedir. Oysa olayda, kollektif şirketin anonim şirkete dönüşmesi söz konusu olup tabidir ki, kollektif şirketin tüm mameleki aktif ve pasifiyle birlikte anonim şirkete geçmiş olacaktır. Bu arada kollektif şirketin mameleki arasında ayınların bulunması anonim şirkete aynı sermaye konulmuş olması anlamına gelmez. Binnetice anonim şirket sermayesi içinde bir ayni sermaye mevcut olduğundan söz edilemez. O halde davanın tarafı ortaklar arasındaki hisse (pay) devri sözleşmesinin bir ayni sermaye sözkonusu olmadığı cihetle davada olduğu şekilde yapılması geçerlidir. Hisse senetleri veya onların yerine kaim olmak üzere muvakkat ilmuhaber çıkarılmamış olması cihetiyle bunların ciro (temlik) ve teslimi de sözkonusu olamaz. Devir sözleşmesinin taraflarını teşkil eden davacı ve davalının da içinde bulunduğu anonim şirket yönetim kurulu 1.4.1985 günlü kararında taraflar arasındaki bu sözleşmeyi kabul ve payların yeni sahipleri adına tesciline karar vermiş bulunmaktadır. Bundan sonra artık davalının yapabileceği veya yerine getireceği bir vecibe kalmamıştır. Bu devrin şirket pay defterine kayıt edilip edilmemesi artık davacı ile şirket arasındaki bir konudur.
Bu açıklamalar karşısında davalının devir sözleşmesi gereklerini yerine getirdiğinin kabulü ile bu gerekçelerle mahkemenin red kararı yerinde olup davacının temyiz itirazlarının reddi ile sonucu itibariyle doğru olan hükmün onanması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının reddi ile sonucu itibariyle doğru olan hükmün ONANMASINA, davalı vekili gelmediğinden duruşma vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 2.500 lira temyiz ilam harcından peşin harcın mahsubu ile temyiz edenden alınmasına, 25.10.1988 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy