(1086 S.K. m. 409)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul Asliye 3. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 18.4.1988 tarih ve 850-209 sayılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmiştir. Bu kerre ikmalen gelmekle, dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalı şirketin 15.10.1986 tarihli sözleşmeyle müvekkiline satıp teslim etmeyi vaadetmiş olduğu otoları teslim etmediğini, bu otolar karşılığı davalının aldığı toplam (23.184.000) TL. bedelli bonoların kaşılıksız kaldığını iddia ederek, bu bonolar nedeniyle müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Dava taraflarca takip edilmediğinden 10.12.1987 tarihinde yenileninceye kadar işlemden kaldırılmıştır.
Mahkemece, dava süresinde taraflarca yenilenmediğinden HUMK.nun 409/5. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına ve davacınnı harcın iadesi talebinin reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava dilekçesinde, başvurma harcı ile birlikte dava değeri üzerinden nisbi harcın 1/4'ü olan (173.800) TL. peşin harç alınmıştır. Davanın taraflarca takip edilmemesi üzerine, dava 10.12.1987 tarihinde taraflarca yenileninceye kadar işlemden kaldırılmış, süresinde taraflarca yenilenmediğinden mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Bu karar nihai bir karar olmakla birlikte davanın esasına ilişkin olarak verilmiş bir karar değildir. 492. Sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (1) sayılı tarifenin mahkeme harçları başlığı altındaki III-Karar ve İlam Harcı bölümü'nün 1/a fıkrasında konusu belli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakkında karar verilmesi halinde hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden nisbi harç alınacağı, 2/a fıkrasında ise, 1. fıkra dışında kalan karalarda maktu harç alınacağı belirtilmiştir. Bu davada HUMK.nun 409/5. maddesi uyarınca davanın esası hakkında bir karar verilmediğine göre, yukarıda belirtilen tarife hükümleri uyarınca karar harcı olarak maktu harca hükmedilmesi gerekirdi.
Mahkemece bu durumda maktu karar harcına hükmedilerek Harçlar Yasası'nın 31. maddesi uyarınca davanın açılması sırasında yatırılan ve peşin olarak alınan harçtan, hükmolunacak maktu harç dışındaki fazla harcın davacıya iadesine, karar verilmek icab ederken, karar ve ilam harcının miktarı ve mahiyeti dahi belirtilmeden, davacı tarafından fazla yatırılan peşin harcın iadesi isteminin reddedilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulüyle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının isteği halinde temyiz edene iadesine 23.11.1989 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy