(6762 S. K. m. 356, 366, 367, 437)
Dava: Hasımsız olarak açılan davadan dolayı Devele Asliye Hukuk Mahkemesince verilen 4.12.1989 tarih ve 608-517 sayılı hükmün temyizen tetkiki müflis şirketin eski yönetim kurulu başkanı (İ.A.) vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili şirketin iflasına karar verilen ve tasfiyesi halen süren (............) A.Ş.nin % 20 payına sahip olduğunu, müflis şirket genel kurullarının çok uzun süreden beri yapılmadığını, dolayısıyla şirketin yöneticisiz kaldığını, müvekkili şirket tarafından eski yöneticilere ve murakıplara yapılan yazılı başvuruya rağmen genel kurulunun toplantıya çağrılmadığını, eski yönetim kurulu başkanının bu hususta olumsuz görüş bildirdiğini, ileri sürerek, yönetim kurulunun seçilebilmesi için, müflis şirket genel kurulunu toplantıya davete ve gündemin düzenlenmesi hususunda müvekkili şirkete yetki ve izin verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Mahkemece, iddiaya ve toplanan delillere göre, davacı şirketin azlık oyu sahibi olduğu, paylarını bankada bloke ettiği ve müflis şirketin 12.4.1981 yılından beri genel kurullarını yapmadığı, başvuruya rağmen murakıplar ve idare meclisinin genel kurulu toplantıya çağırmadığı, TTK.nun 437. maddesi gereğince şirket organlarının, iflas halinde dahi, iflas idaresi tarafından temsil edilmediği hususlar için faaliyetini ve temsil selahiyetini devam ettireceği ve bu itibarla da istemin yerinde olduğu, sonucuna varılarak, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, müflis şirketin eski yönetim kurulu başkanı (İ.A.) vekili temyiz etmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre müflis şirketin eski yönetim kurulu başkanı (İ.A.) vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.
Sonuç: Yukarda açıklanan nedenlerden dolayı müflis şirketin eski yönetim kurulu başkanı (İ.A.) vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 5000 lira temyiz ilam harcından peşin harcın ahsumu ile temyiz edenden alınmasına, 21.5.1990 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY
1 - Dairemizin yerleşik içtihatlarına göre, TTK.nun 367. maddesine dayalı olarak azınlık tarafından anonim şirket genel kurulunun toplantıya daveti için kendilerine yetki verilmesine ilişkin olarak mahkemeden istekte bulunulması halinde şirkete husumet yöneltilmesi gerekir, diğer bir deyimle bu bir eda davasıdır (Yargıtay 11. H.D. 23.9.1965 T. 202362614 sayılı kararı. Bkz. Prof. Dr. Oğuz İmregün, Anonim Ortaklıklar, 1989, sh. 322. dipnoz 78 - Doç. Dr. Fahiman Tekil, Şirketler Hukuku, Anonim Şirketler, 1978, sh. 503, dipnoz 87 - Gönen Eriş, Ticari İşletme ve Şirketler, 1987, sh. 1048, 1049). Oysa, dava hasımsız açılmıştır. Bu durumda ve bu sebeple Dairemizce, mahkeme kararının, istemin reddi gerekeceği veya husumetin şirkete yöneltilerek davaya devam edilmesi gerekeceği, yolunda bozulması gerekirdi.
2 - Diğer yandan, anonim şirket azınlığının TTK. 367. maddesine dayalı olarak mahkemeden genel kurulun toplantıya çağırılmasına yetki verilmesini istemesinin bazı ön şartları vardır ve bu şartların mevcut olup olmadığı, mahkemece, her şeyden önce incelenmelidir (İmregün, age., sh. 114 - Prof. Dr. Hayri Domaniç, Anonim Şirketler Hukuku ve Uygulaması, 1988, sh. 810-811). Bu itibarla, mahkemece ilk önce istek sahibi azınlığın yönetim kuruluna ve denetçilere başvurup vurmadığı ve isse senetlerini tevdi edip etmedikleri (TTK. 367, 356/son) araştırılmalı ve bu işlemlerin tümü veya bir kısmının yerine getirilmediği saptandığı takdirde istemi reddedilmelidir.
Olayda, davacının bir takım kişilere ihtarnameler çektiği görülmekte ise de, bunların sıfatları belli olmadığı gibi, ihtarnameler de aynı tarihlidir. Temyiz eden tarafından ibraz edilen 16.4.1983 günlü genel kurul kararlarına göre (Ü.C.) ile (E.G.) şirketin denetçileridirler. Bunlara yapılmış bir tebligat ise mevcut değildir. Kaldı ki, evvela yönetim kurulan başvuru yapılması, onun istemin gereğini yerine getirmemesi halinde denetçilere müracaat edilmesi gerektiği halde, olayda, aynı gün çekilen ihtarlar mevcut olup sırasına göre bu organlara bir başvuru yoktur. Bu nedenle, şartları gerçekleşmeden mahkemeye başvurulmuş olması karşısında, istemin reddi gerekeceğinden bahisle, mahkeme kararının bozulması gerekirdi.
Sonuç: Yukarıda açıklanan her iki nedenle hükmün bozulması gerekirken çoğunlukça alınan onama kararına karşıyım.
Full & Egal Universal Law Academy