(6762 S. K. m. 787)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı Adana Asliye 5. Hukuk Mahkemesince verilen (...) hükmün temyizen tetkiki davalı Mehmet vekili tarafından istemiş (...) olmakla (...) gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin nakliyeci olup Adana'daki bir yağ fabrikasından alınıp İstanbul'da bi tüccara teslim edilmek üzere davalılardan Ali yönetimindeki kamyona (10.080) kg. yağ yüklediğini, bu şahsın malı alıcısına teslim etmeyerek başka yere götürüp davalılardan Hasan vasıtasıyla davalılardan Sabit'e sattığını, diğer davalılar Mehte ve Vehbi'nin malın satışı için naylon fatura düzenlendiklerini, davalılardan Ayhan'ın da taşımayı yapan kamyonun sahibi olduğunu, C.Savcılığına yapılan şikayet üzerine yağlardan bir bölümünün geri alındığını, bir bölümün ise parasının alındığını, müvekkilinin ele geçirilemeyen mal bedelinden bakiye (2.287.700) TL. zarara uğradığını iddia ederek (2.287.700) TL.nın faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan Mehmet D.diğer davalılardan Vehbi ile adi ortaklıkları bulunduğunu, dava konusu mallara ilişkin faturayı kendisinin düzenlemediğini, ortağı Vehbi'nin kendisini bilgisi olmadan düzenlemiş olduğunu, olayla ilgisi bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalılardan Ayhan, olaydan önce dava konusu kamyonu davalılardan Ali'ye sattığını, taşımayla ilgisi bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalılardan Vehbi vekili müvekkilinin olayla ilgisi bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Diğe davalılar duruşmalara gelmemiş, herhangi bir savunmada bulunmamışlardır.
Mahkemece, idia ve savunmalara, bilirkişi raporuna, dava konusu olayla ilgili ceza dosyası içeriğine ve toplanan kanıtlara nazaran davalılardan Ayhan hakkındaki davanın husumet yönünden reddine, (2.131.700) TL. nın dava tarihinden itibaren % 30 faizi ile birlikte diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazla istemin reddine karar verilmiştir. Kararı davalılardan Mehmet D. vekili temiyiz etmiştir.
1 - Davacı nakliyeci olup davalılardan Ali G. tarafından taşınan mal, alıcısına teslim edilmediğinden zararın varlığı belirlenmiş ise de, davacı taşıyıcının dava açabilmesi için TTK.nun 787/2. maddesi hükmü gereğince mal bedelini tazmin etmiş veya hakkında dava açılmış olması gerekmektedir. Davacı aleyhine malın gönderici tarafından açılmış bir dava bulunması veya teslim edilmeyen mal bedelini davacının mal sahibine ödemiş olması halinde davacınınbir zararı söz konusu olabileceğinden davacı davalılara rücu edebilir. Bu husus dava şartı olabileceğiden davacı davalılara rücu edebilir. Bu husus dava şartı olup mahkemece öncelikle ve re'sen araştırılması gerekmektedir.
Bu nedenle mahkemece, davacıdan, bu konuda delilleri istenilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle kararı temyiz eden davalılardan Mehmet D. yararına bozulması gerekmiştir.
2 - Kabule göre de, davalılardan Mehmet D.'in de sanık olduğu ceza davasında dava konusu olayla ilgili olarak tüm sanıkların mahkumiyetine karar verilmiş ise de, bu mahkumiyet kararının Yargıtay'ca bozulduğu ileri sürüldüğüne göre, ceza davasının sonucu beklenmeden ve davalılardan Mehmet D.'in diğer davalılarla işbirliği yapıp yapmadığı belirlenip tartışılmadan karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle de davalılardan Mehmet yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılardan Mehmet D. vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün bu davalı yararına BOZULMASINA, (...) 23.10.1990 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy