(6762 S. K. m. 137)
Dava: Hasımsız olarak açılan davadan dolayı Küçükçekmece Sulh Hukuk Mahkemesince verilen 15.11.1994 tarih ve 1631-1437 sayılı hükmün temyizen tetkiki davacılar V. ve PPI H.BV vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacılar vekilleri (birleştirilen dava dosyalarında ayrı ayrı); müvekkili A. N.'in kurucu ortağı ve 29 payı sahibi olduğu İngiltere'de kurulu PPI Holdingin İngiltere dışındaki ortaklıklarını Hollanda ve Man Adası'nda kurulu şirketler aracılığıyla gerçekleştirdiğini, bu şekilde Türkiye'de de dava dilekçesinde yazılı (9) şirkete PPI'a ortaklığı nedeniyle ortak olduğunu, müvekkilinin başkanlığını yaptığı PPI'ın ödemelerinde acze düştüğü gerekçesiyle İngiliz Yüksek Mahkemesi'nce PPI yönetimine kayyım atandığını, bu kayyımların Türkiye'deki şirketlerin yönetimine el atmaları ve bazı suistimallerinin ortaya çıktığını ileri sürerek Türkiye'deki (9) şirkete kayyım atanmasını talep ve dava etmiştir.
Davacı şirket vekili; İngiliz kayyımların Türkiye'deki şirketler nezdinde muamele yapamayacağına dair mahkeme kararı bulunması karşısında müvekkili şirketin ortakları olan PPI ile onun alt kuruluşu olan PPI Holding BV'nin haklarının korunması için kayyım atanmasını talep ve dava etmiştir.
Mahkemece; PPI ile bu şirketlerin iştirakinde bulunduğu Voyager Ltd. PPI Holding BV, C. Holding BV, R. Pepers Ltd. şirketlerinin doğrudan doğruya veya Türkiye'de kurulu ünvanları yazılı (9) şirkete kayyım atanmasına karar verilmiştir.
Bu karara karşı muteriz C. Holding BV ve A. N. Z. vekilinin itiraz etmesi üzerine;
İtirazı inceleyen İstanbul 4. Ticaret Mahkemesince; ticari şirketlere kayyım atanmasının Sulh Hukuk Mahkemesinin görevinde olmadığı gerekçesiyle; 15.11.1994 tarihli kayyım atanması kararının iptaline hükmedilmiştir.
Aynı muterizlerin bu kararı 16.12.1994 tarihinde temyiz etmeleri ve 22.12.1994 tarihinde temyiz talebinden feragat etmesi üzerine;
Dairemizin 24.2.1995 tarih 1995/1435-1655 K. sayılı ilamıyla; temyizden feragat nedeniyle temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.
Bu kez V. Ltd. ve PPI H. BV vekili 15.11.1994 gün ve 1631/1437 sayılı karara, 15.9.1995 tarihinde ıttıla kesbettiklerini bildirerek, 25.9.1995 tarihinde temyiz talebinde bulunmuştur.
Dairemizin 29.2.1996 tarih 1995/8250 E-1214 K. sayılı ilamının (3.) bendi uyarınca Küçükçekmece Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 15.11.1994 tarih 1994/1631 E-1437 K. sayılı kararının, Dairemizin 1996/1825 E.na kaydedildikten sonra muterizler V. Ltd. ve PPI H. BV vekilinin temyiz talebinin yasal sürede olduğu anlaşıldığından işin esasına geçilerek yapılan incelemeye göre;
1-Davacılardan An G. A.Ş.'nin açtığı davada, muteriz iki şirket hakkında da kayyım atanması talebinde bulunulmuş ve talep doğrultusunda karar verilmiş ve bu kararla aleyhlerine karar tesis edilenlerin temyiz etmekte hukuk yararları olduğu kabul edilmiştir. Bu itibarla, temyiz talepleri yerinde ve usule uygun bulunmuştur.
İşin esasına gelince; kayyım tayini kararları işin mahiyetine göre itirazı veya temyizi kabil kararlardan olup, kayyımın şahsına yönelik iddiaların itiraz yoluyla, diğer kararların ise, temyizen incelenmesi gerekir. Yargıtay'ın yerleşik içtihatları da bu doğrultudadır (YGHK. 6.7.1994 gün ve E.1994/2-384/K.501). Dava konusu somut olayımızda muterizler kayyımın şahsına yönelik bir itirazda bulunmadıklarından iddialarının temyizen incelenmesi gerekmektedir. Esasen muterizler de doğru olarak temyiz talebinde bulunmuşlardır.
Yine, Dairemizin yerleşik içtihatlarına göre, Ticaret Şirketlerine kayyım atanmasına dair davaların Sulh Hukuk Mahkemeler'inde değil, Ticaret Mahkemeleri'nde görülmesi gerekmektedir.
Yerel Sulh Hukuk Mahkemesi'nin bu ilkeyi gözeterek, muterizlerin itirazlarını ve resen de her aşamada görevsizlik kararı verebileceğini nazara alarak davayı görev noktasından görevsizlik kararı vermesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmediğinden hükmün muterizler yararına bozulması gerekmiştir.
2-Muteriz şirketlerin işin esasına yönelik sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1.) bentte açıklanan nedenlerle muterizler vekilinin temyiz taleplerinin kabulüyle hükmün muterizler yararına BOZULMASINA, (2.) bentde açıklanan nedenlerle sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek olmadığına, muteriz şirketler vekili için taktir olunan (6.000.000) lira duruşma vekillik ücretinin davacı AN G. A.Ş.'nden alınarak muterizlere verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edenlere iadesine, 21.3.1996 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy