(6762 S. K. m. 599, 644)
Dava: Taraflar arasındaki davadan aldığı (175.000.000) lira borca karşılık 13.3.1995 ve 4.4.1995 tarihli (100.000.000) lira ve (75.000.000) lira meblağlı iki adet çek verdiğini, davalının devamlı süre istemesi nedeniyle çekin süresinde bankaya ibraz edilmediğini, çek bedelleri kadar sebepsiz zenginleşen davalıdan (175.000.000) liranın reeskont faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin davacıya çek vermediğini, (75.000.000) lira mablağlı çek bedelinin çek hamili Musa Saruhan'a makbuz mukabili ödendiğini, süresinde ibraz edilmeyen çeklere davalı son hamilin keşideciye müracaat edemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia ve savunmaya, toplanan delillere nazaran, TTK. 599. maddeye göre ödeme definin iyiniyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceği, kaldı ki (75.000.000) lira meblağlı çekin keşide tarihinin 4.4.1995 olup, cirantalardan Musa Saruhan'ın imzaladığı makbuzun 12.12.1995 olması itibarıyla iyiniyetli olmadığı, davacının kötüniyeti kanıtlamadığından TTK. 644. maddesine dayalı bu davanın kabulü gerektiği sonucuna varılarak, davanın kabulüne, (175.000.000) liranın dava tarihinden yürütülecek %57 faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Ancak, mahkemece belirlenen ilkeler ve özellikle "TTK. nun 599. maddesine göre ödeme def'inin iyiniyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceği" hususu kambiyo hukuku bakımından yerinde ve isabetlidir. Ne varki, iş bu dava TTK. nun 644 ncu maddesinde düzenlenmiş ve mahiyeti itibarıyla sebepsiz zenginleşmeye dayalı bir dava olup, keşideci veya poliçeyi kabul etmiş olan muhatap poliçe bedelini ödediğini iddia ve ispat etmediği sürece hamilin zararına ve sebepsiz olarak iktisap ettiği meblağ nispetinde borçlu kalır. Bir başka anlatım ile, sebepsiz iktisap davalarındaki genel ilke gereğince sebepsiz iktisap başlığında düzenlenen TTK. 644 ncu maddesine dayalı bir davada borçlunun ödeme defi ve bu yöndeki savunması üzerinde durulması zorunludur.
Bu durumda mahkemece, 75.000.000 lira bedelli senet yönünden davalının ödeme savunması üzerinde durulup, ibraz edilen makbuzun değerlendirilmesi ve itiraz halinde gerekli incelemenin yapılarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar vermek gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte yazılı nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA 13.05.1997 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy