(6762 S. K. m. 792, 1067)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nce verilen 11.11.1997 tarih ve 1428-1140 sayılı hükmün temyizen tetkiki davalı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi gereği davalının 200 DM nakliye ücreti ile 2.875.000 liralık konşimento ücretini ödemediğini, tahsili için yapılan icra takibine davalının itiraz ettiğini iddia ederek itirazın iptaline, % 40 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davacının Almanya'daki (A.) firması aracılığı ile İstanbul-Frankfurt taşıma ücretinin (200 DM'nin) çok üzerinde uydurma masraf faturası ile 230 DM tahsil ettiğini, emtiayı Almanya'daki firmaya teslim etmeme tehdidi ile davacının fahiş ve yersiz meblağı müşteriye ödetmek zorunda bıraktığını, emtianın teslim yerinin Frankfurt olmasına rağmen, kasıtlı olarak Münih'e götüren davacının talebinin yersiz olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre davacının tanzim ederek davalıya gönderdiği faturalara süresinde itiraz edilmediği gerekçesiyle, itirazın iptaline, takip tarihinden itibaren değişen oranlarda reeskont faiz uygulanmasına, % 40 icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı temyiz etmiştir.
TTK'nin 792. maddesine göre; taşıma ücreti ile ardiye vesair giderler kural olarak, eşyanın kaulünden sonra gönderilen tarafından ödenir. Yani eşyanın kabulü ile gönderilen borçlu duruma girer. Kabul de, bir irade beyanıdır ve eşya teslim alınma ile açıklanmış olur. TTK'nin 792. maddesinin aksine sözleşme yapılması olanağı vardır. Taşıma ücretinin kimin tarafından ödenmesi gerektiği ve ödenmiş ise kimin ödediği taşıma senedi ile ilmuhaberde gösterilebilir. Taşıma senedinde veya ilmuhaberde herhangi bir açıklık yoksa, taşıma ücretinin, taşımanın sona erdiği yerde gönderilen tarafından ödenmesinin kararlaştırıldığını kabul etmek gerekir. Somut olaya uygulanmamakla birlikte deniz taşımada uygulanan TTK'nin 1067. maddesinde de benzer düzenleme getirilmiştir.
Dava konusu olayda da, davacı taşıyıcı, davalı gönderen ile yaptığı taşıma sözleşmesinde taşıma ücretinin gönderen tarafından ödeneceğine dair yazılı delil sunmamıştır. Bu durumda TTK'nin 792. maddesi uyarınca, taşıma ücretinin gönderilen tarafından ödeneceğinin kabulü gerekir. Davacı tarafından anılan yasa maddesindeki düzenlemenin aksi kanıtlanmadığından, mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulü doğru görülmemiş, hükmün davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 16.3.1998 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy