(6762 S. K. m. 57, 58)
Dava: P. İlaçları A.Ş. ile A. İ. İlaç San.TAŞ. arasındaki davadan dolayı İstanbul Asliye 7. Ticaret Mahkemesince verilen 9.5.1997 gün ve 992-399 sayılı hükmü bozan dairenin 13.10.1997 gün ve 6141-6972 sayılı ilamı aleyhinde davacı ve muk. davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, bütün dünyada tanınan "Felden" isimli ilacın daha da geliştirilerek "Felden Flash" ismi ile pazarlandığını, bu ilacın müvekkilince yurt dışından ithal edileceğini öğrenen davalının 20.8.1994 yılında "Flash" ibaresini marka olmak ve kötüniyetle tescil ettirdiğini, oysa müvekkilince ithal edilen ilaçlarda "Pfizer" ve "Felden" kelimelerinin bir teriminden ibaret "Flash" ibaresinin, henüz hiçbir üründe kullanılmayan davalı markası ile iltibas yaratmadığını, buna rağmen davalının haksız ihtarnameler gönderdiğini ileri sürerek, iyiniyet kurallarına aykırı ve aldatıcı hareketlere tevessül eyleyerek vaki davalı fiil ve davranışlarının haksız olduğunun tespitine, muarazının ve haksız rekabetin önlenmesine, ilana karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkili adına tescilli "Flash" markasının aynı ürünlerde davacı tarafından kullanılamayacağını savunarak, asıl davanın reddini, davacının haksız rekabetinin önlenmesini istemiştir.
Mahkemece, benimsenen bilirkişi raporuna nazaran, markaların yazılış ve kullanılış biçimi itibariyle iltibas yaratmadığı, bu itibarla davacı eyleminin haksız rekabet olmadığı, ancak buna rağmen davalının ihtarname ve inciltici beyanlar ile davacı ürünlerini kötülemesinin haksız rekabet olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne ilişkin verilen karar, Dairemizin 13.10.1997 tarihli ilamı ile ve özerk; "davalının ihtarnamelerinde sırf markasını korumak amacı ile hareket ettiği, yanlış, yanıltıcı ve inciltici nitelik taşımadığından davacının bu yöne ilişen talebinin reddi gerekirken" gerekçesi ile bozulmuştur.
Davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Davalı, noter kanalıyla davalıya gönderdiği 18.5.1995 tarihli ihtarnamesinde; "FLASH markasının kullanılmasının haksız rekabet ve suç olduğu, bu markanın kullanılmasının derhal durdurulması, bulunduğu her yerden çıkartılarak kaldırılması, kullanılmaması, ilaçların derhal bulundukları yerlerden toplanarak en geç bir ay içinde markanın silinmesi, bunların yapıldığının on gün içinde bildirilmesi, aksi takdirde hukuk ve ceza davaları açılacağı" ihtar edilmiş olup, davacı bunun üzerine iş bu davayı açarak, davalının yarattığı muaraza ve haksız rekabetinin önlenmesini istemiştir.
TTK.nun 57/1 maddesinde, başkalarının veya onların emtiasının, iş mahsullerinin, faaliyetlerinin yahut ticari işlerinin yanlış, yanıltıcı ve lüzumsuz yere inciltici beyanlarla kötülemenin hüsniniyet kaidelerine aykırı hareket olarak tanımlandığı gibi, anılan Yasanın 58 maddesinde de, haksız rekabet yüzünden müşterileri, kredisi, mesleki itibarı, ticari işletmesi veya diğer iktisadi menfaatleri bakımından zarar gören veya böyle bir tehlikeye maruz bulunan kimsenin dahi haksız rekabetin tespit ve men'ini isteyebileceği hüküm altına alınmış bulunmaktadır. Sözü edilen 58 madde iktisadi menfaat bakımından zarara uğranılmasının yanı sıra hatta, "böyle bir tehlikeye maruz kalınmasına" istinat etmektedir. Yukarıda özetlendiği şekilde bir ihtarnameye muhatap olan davacının iktisadi menfaat bakımından zarar tehlikesi ile karşı karşıya kaldığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde açıktır. Mahkemece de, davacının dava hakkının olduğu kabul edilmiş ve markaların farklı olmasına rağmen davalının haksız muaraza yarattığı tespit olunarak önlenmesine karar verilmiş olup, bu yöne ilişkin mahkeme kararında da Dairemizce bir isabetsizlik görülmemiştir. Davalı, sözü edilen 18.5.1995 tarihli ihtari ile muaraza yarattığına ve esasen haksız olduğu belirlenip kabul edildiğine göre, artık bu ihtarname içeriğinin de haksız rekabet olarak kabulü zorunludur. Nitekim Dairemiz 12.3.1971 gün 70 / 4488 E, 71/1896 K. sayılı içtihadında da, "davalının haklı olmadığı bir davayı haksız rekabet amacına ulaşmak kaydıyla açmış ve buna beyan ile davacının menfaatlerini ızrar etmiş ise, bu hareketinin haksız olduğu belirlenip kabul edilen davalı ihtarının da haksız rekabet olduğunun tespit ve men'ine ilişkin mahkeme kararının onanması gerekirken Dairemizce bozulduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin karar düzeltme itirazlarının kabulü ile Dairemiz bozma kararının kaldırılarak yerel mahkeme kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, Dairemizin 10.2.1998 tarih ve 1998/157-696 sayılı bozma kararının kaldırılarak yerel mahkeme kararının ONANMASINA, ödediği karar düzeltme harcının isteği halinde karar düzeltme isteyen davacıya iadesine, önceki temyizden dolayı aşağıda yazılı bakiye 344.900 lira temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 22.5.1998 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Türk Ticaret Kanununun haksız rekabetle ilgili hükümlerine göre bir eylemin haksız rekabet olarak nitelenmesi için; bu eylemle bir şahsın ekonomik rekabet hakkının suistimal edilmesi ve bu eylem nedeniyle başka bir şahsın ekonomik menfaatlerinin zarar görmüş olması veya böyle bir tehlikeyle karşı karşıya kalması gerekir.
TTK.nun 58 maddesi bu tür davaları haksız rekabet yüzünden müşterileri, kredisi, mesleki itibarı ticari işletmesi veya diğer iktisadi menfaatleri bakımından zarar gören veya böyle bir tehlikeye maruz bulunan kimsenin açacağını öngörmüştür.
Davalı tarafından davalıya gönderilen ihtarname, üçüncü şahısların bilgisine sunulmadıkça, açıklanıp ilan edilmedikçe, daha açık bir deyimle "ihtilat" unsuru oluşmadıkça ve davacı tarafından hangi ekonomik menfaatinin ihlal edildiği veya böyle bir tehlikeye maruz bırkıldığı ileri sürülüp kanıtlanmadıkça olayda haksız rekabetin varlığı kabul edilemez.
Davalının Flash ibaresini tescil ettirmekle birlikte bu markayı hiçbir müstahzarında kullanmadığı tartışmasızdır. Bu husus bilirkişiler tarafından değerlendirilerek, davacı şirketin ekonomik yararlarının bu yüzden zarara uğramayacağını bu durumunda haksız rekabet koşullarının oluşmadığını vurgulamışlardır.
Davalı tarafından yollanan ve davacı şirketten başka hiç kimsenin bilgisinin olmadığı ihtarnamedeki ibarelerin, mahiyeti hukuki yararların savunulması amacı çerçevesinde kalan kelimeler olup, davacı emtiasını kötüleyici-inciltici nitelikte değildirler. Bu ibarelerin hangilerinin-inciltici-mütecaviz oldukları da açıklanıp tartışılmış değildir. Öte yandan davacı tarafından davalıya yollanan aynı nitelikteki cevabi ihtarnamede yer alan ibarelerden de farklı değildir.
Bu sebeple olayda haksız rekabet unsurlarının gerçekleştiği düşüncesinde olmadığımızdan, Dairemizin bozma kararını yasalara uygun bulduğumuzdan sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyoruz.
Full & Egal Universal Law Academy