(5846 S. K. m. 56/1, 20, 42, 80)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki davanın Şişli 5. Asliye Hukuk Mahkemesince görülerek verilen 29.9.1998 tarih ve 1998/88 - 1998/856 sayılı kararın Yargıtaycaincelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi Deniz Biltekin tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü.
YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ KARARI:
Davacı vekili, müvekkili şirketin ekli listede belirtilen müzik yapımcısı firmaların bu güne kadar yayımlamış oldukları müzik yapımlarının kayıtlı bulunduğu; ses kasetleri, kompakt disk, plak ve benzeri ses görüntü taşıyıcıların içerdiği tüm müzik yapıtları üzerinde sahip oldukları eser sahibine komşu hakların, müzik yapımcılarına ait bulunan bölümü kapsamında yer alan radyo ve televizyon ile yayın haklarını devir aldığını, ayrıca 31.12.1998 tarihine değin de bu haklarını devir etmeyi taahhüt ettiklerini, bu Sözleşmenin 5846 sayılı Yasa'ya göre tam ruhsat hükmünde olduğunu, yine aynı Yasa'nın 80. maddesine göre müzik yapıtları yayınlayan radyo ve televizyon kuruşlarının yayınlarında kullandıkları ses kayıtları üzerinde eser sahibinin haklarına komşu hak sahibi olan müzik yapımcılarından yazılı izin almalarının şart olduğunu, davalı şirketin izin almadan bu eserleri yayımladığını, bu yayımların noter aracılığıyla tespit edildiğini ileri sürerek fazlaya ait haklarının saklı kalması kaydıyla 150.000.000 TL maddi tazminatın tespit tarihi 26.11.1997 tarihinden itibaren reeskont faizi ile davalıdan tahsiline, ekli listede yer alan 59 adet yapımcı firmanın bugüne kadar yayımlamış oldukları ve 31.12.1998 tarihine kadar yayımlayacakları müzik eserlerinin yayınlarında kullanılmasının yasaklanmasına, mali haklara tecavüzün men'ine, kararın ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı davaya yanıt vermemiştir.
Mahkemece bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından 150.000.000 TL.nin 26.11.1997 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline, ekli listede yer alan 59 adet yapımcı firmalara ait müzik yapıtlarının yayınlarda kullanılmasının engellemesi suretiyle müdahalenin men'ine, kararın ilanına karar verilmiştir.
Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.
Davacı vekili, FSEK.80 maddesinde düzenlenen eser sahibinin haklarına komşu hak sahibi olan müzik yapımcılarına ait bulunan bölümü kapsamında yer alan radyo ve televizyon ile yayın hakkını tam ruhsat ve devir taahhüdü sözleşmesi ile devir aldıkları eserlerin davalı tarafından radyo kanalında yayınlandığını belirterek maddi tazminat ve müdahalenin men'i davası açmıştır.
Davacı ile yapımcılar arasında yapılan "devir, tam ruhsat verme ve devir taahhüdü sözleşmeleri" incelendiğinde 5.1 maddesinde "Sözleşmenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar T.C. Kültür Bakanlığı tarafından yapımcının adına kayıt ve tescil edilmiş tüm müzik eseri işletme belgeleri'nin kapsamında yer alan müzik yapımlarının içerdiği müzik yapıtlarının, yapımcı tarafından yayımlanmış ve çoğaltılmış ses kasetleri, kompakt diskler ve klipler'in kullanılması ya da bunlardan yararlanılması yolu ile radyo ve televizyon kuruluşları tarafından yayımlanması haklarının ve bu hakların kullanılmasından doğacak ekonomik getirilerin, yapımcı tarafından, bu sözleşmede gösterilen süre ile sınırlı olarak MÜYAP'a devretmiş" ve aynı Sözleşmenin 5.2 ve 10. maddelerine göre de "Tam Ruhsat" la bu haklarını vermiştir. FSEK 56/1 maddesinde düzenlenen Tam Ruhsat, eser sahibinin mali hakka özgü olan kullanma veya yararlanma yetkilerinden bir kısmının veya tamamının mali haktan ayrılarak ruhsat sahibine tahsis edilmesidir. Aynı ruhsatın başkalarına verilememesi nedeniyle de Basit Ruhsattan ayrılır. Tam ruhsat verilmişse, ruhsat sahibinin fiilen mali hak sahibinden farkı yoktur. Ancak FSEK ruhsat sahibinin tecavüzün ref'ini talep edip edemeyeceği hususunda bir hüküm getirmemiştir. Doktrinde Ruhsat, tasarruf işlemi olarak kabul edildiğine ve tüm ruhsat sahibinin eser sahibi ve komşu hak sahibinin sahibi olduğu mali hakları kullanma veya yararlanma sahipleri gibi tecavüzün önlenmesi ve tazminat davası açabilirler. Hatta açmadığı takdirde doğacak zarardan mali hak sahibine veya eser sahibine karşı sorumlu olabilirler.
Meslek Birlikleri ise, FSEK 42. maddesinde kuruluşu düzenlenen ve aynı Yasa'nın 20/2. maddesinde belirtildiği üzere; eser sahibi ya da komşu hak sahibinin üye olması halinde, yazılı yetki belgesinde belirttiği eseri ve ona ilişkin mali hakların takibi, telif ücretinin tahsili bu ücretlerin ve eserin dağıtımını yapan Özel Hukuk Tüzel Kişiliğidir. Burada mali hakkın ruhsat verilmesi anlamında devri değil, eser sahibi ya da komşu hak sahibi adına koruma vardır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde Usul ve Yasa'ya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasa hükümlerine uygun görülen kararın ONANMASINA, oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy