(2918 S. K. m. 20) (1086 S. K. m. 19)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki davanın Şanlıurfa 1. Asliye Hukuk Mahkemesince görülerek verilen 28.9.1999 tarih ve 1998/1515-1999/747 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi Salih Çelik tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkiline ait aracın davalı şirkete kasko sigortası ile sigortalandığını, aracın çalınması üzerine başvurdukları davalının, aracın çalındığı sırada başka kişide olmasını gerekçe göstererek ödeme yapmadığını ileri sürerek 9.900.000.000 liranın faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, süresinde verdiği cevap dilekçesinde müvekkilinin ikametgahı itibariyle Üsküdar Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğunu davacının müvekkili şirkete verdiği dilekçe ile aracı başkasına sattığını ve sigortadan bir alacağının bulunmadığını bildirdiğini, galerici olan diğer kişinin çalınma ihbarını yaparken emniyet'e verdiği ifadesinde kendi aracı olarak beyanda bulunduğunu dolayısiyle menfaat değişikliği nedeniyle genel şartlara göre sözleşmenin kendiliğinden feshedilmiş olduğunu savunarak yetki ve esas yönünden davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, aracın Şanlıurfa'da çalındığı gerekçesiyle HMUK.19. maddesi gereğince yetki itirazı red edilerek esasa girilmiş, iddia, savunma, toplanan kanıtlar doğrultusunda davacı tarafça inkar edilmeyen 29.9.1998 tarihli yazılı beyanda olay tarihinden önce davacının aracı bir başkasına sattığı, galerici olan diğer kişinin de aracın kendisine ait olduğu iddiası ile karakola başvurduğu, menfaat değişikliğinin gerçekleştiği, buna rağmen trafik kaydının davacı üzerinde kalmaya devam ettiği, genel şartlara göre sözleşmenin feshedilmiş sayılacağı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Davacı, kasko sigortalı aracın satılmak üzere galeriye bıraktıktan sonra aracın bürodan çalındığı anlaşılmaktadır.
Davacı sigortacı tarafından araç satılmak üzere bırakıldığına göre mülkiyeti kendi üzerindedir. Karayolları Trafik Kanunu'nun 20. maddesine göre noterce yapılmayan her çeşit satış ve devir geçersizdir. Davacının aracı satılmak üzere bıraktığı yerde sadece satışa arzedilmekten başka bir eylemi bulunmaması, kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işletmek gibi veya bu cümleden sayılacak eylemin varlığının da kanıtlanmadığına göre galeri sahibinin işleten sayılması veya menfaatin değişmiş olduğundan söz edilemez.
Mahkemece, davacı tarafından imzalanan belgeye itibar edilerek menfaat değişikliğinin varlığının kabul etmişse de aynı yasanın III. maddesine göre hukuki sorumluluğu kaldıran ve daraltan anlaşmaların geçersiz olması ve davalı sigortaya yönelik düzenlenmemiş olmaması ve aracın da bu belgede adı geçen kişiden değil galericide iken çalındığının anlaşılması üzerine işin esasına girilerek yapılacak inceleme sonucuna göre saptanacak tazminata hükmedilmek gerekirken, davanın red olunması hatalı olduğundan hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 20.01.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy