(6762 S. K. m. 781)
Dava: Taraflar arasındaki davanın İstanbul Asliye 6. Ticaret Mahkemesi'nce görülerek verilen 15.06.1999 tarih ve 1996/592 - 1999/669 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı muk. davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi A. Susoy tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı (k. davalı) vekili dava dilekçesinde müvekkilinin davalı şirkete ait emtiaların, yurt dışındaki bir takım firmalara nakliyesini gerçekleştirdiğini, cari hesap şeklinde işleyen ilişki sonucunda müvekkilinin toplam 17.590 DM tutarında alacaklı olmasına rağmen kendisine 8355 DM ödemede bulunulduğunu ileri sürerek, bakiye 9235 DM alacaklarının ödeme tarihindeki TL karşılığının ihtarname tebliğ tarihinden itibaren işleyerek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş, karşı davaya cevabında ise, müvekkilince taşıması gerçekleştirilen ancak Almanya'daki alıcısında teslim alınmayan 350 adet bayan bluzunun 29.01.1996 tarihinde gönderen k. davacı talimatına uygun olarak yurda getirilerek gümrüğe teslim olunduğunu, hasara ilişkin olduğu ileri sürülen 6654 DM'nin ise fahiş olup, müvekkilinin CMR sigortası kapsamında sorumlu tutulabileceğini açıklayarak davanın reddini savunmuştur.
Davalı (K. davacı) vekili davaya cevabında, alıcısına ulaştırılmayıp, yurda geri getirilen malların ticari değeri kalmadığını, müvekkilinin mal bedeli olarak 5950 DM ve hasar bedeli olarak da 6654 DM davacı şirketten alacaklı olduğunu ileri sürerek, takas beyanları nedenleriyle asıl davanın reddi ile karşı dava olarak 7702.95 DM alacaklarının 3095 sayılı yasa uyarınca 1 yıl vadeli mevduata uygulanan faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, dosyadaki kanıtlar ve bilirkişi raporlarına nazaran, taraflar arasında gerçekleştirilen taşımalar nedeniyle davacı (k. davalı)nın toplam 17.590 DM alacaklı olduğu ve bu miktarın 8355 DM'nin kendisine ödenmiş olduğu, bakiyesi 9235 DM için bir ödeme yapılmadığı hususunda bir uyuşmazlık bulunmadığı, karşı davaya konu 350 adet bayan bluzunun taşımasının gerçekleştirilmesi için 12.04.1995 tarihinde davacı (k. davacı) ya teslim olunduğu, ancak alıcısına teslim olunmayarak yeniden yurda getirilip 29.01.1996 tarihinde gümrüğe teslim olunduğu, davalı (k. davacı)'nın bu mallarla ilgili olarak davacı (k. davalı)'ya gönderdiği ihtarname ile mal bedelinin veya malın iadesini istediği, ancak bluzların modasının geçmesi nedeniyle gönderen davalı (k. davacı) zararının 3150 DM olduğu, davalı (k. davacı) nın ziya ve hasara ilişkin talebinin ise, gönderilen tarafından çekilince konulmadan eşyanın teslim alınmış olması nedeniyle davalı (k. davacı) tarafından kanıtlanamadığı gerekçeleriyle kabul görmeyerek, neticeden davalı (k. davacı) nın 3150 DM davacı (k. davalı) alacağının 29.11.1995 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalı (k. davacı) dan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı (k. davacı) vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı (k. davacı) vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Gerek Türk Ticaret Kanunu'nda ve gerekse CMR de (Karayolu ile Milletlerarası Nakliyat Mukavelesi ile ilgili Anlaşma) öngörülen sorumluluk sistemine göre, taşıyıcı eşyanın kendisi tarafından teslim alındığı tarih ile gönderilene teslim ettiği tarih arasında uğramış olduğu hasar ve ziyadan sorumludur. (TTK. m. 781. ve CMR. m.17/1)
Dava konusu olayda, davacı (k. davalı) taşıyıcı Almanya'daki alıcısına ulaştırılmak üzere teslim aldığı 8560 askı bluzu, alıcıya 8550 askı olarak 10 askı noksan ve kısmen hasarlı olarak teslim etmiştir. Bu durum dosya içerisinde mevcut taşıma senedi CMR ve 07.01.1995 tarihli mal giriş protokolü ile 14.08.1995 tarihli mal iade faturasıyla açıkça anlaşıldığı gibi, esasen bir kısım malın alıcısına noksan ve hasarlı teslim edildiği hususun da gerek taşıyıcı şirket vekilince gönderene keşide edilen 16.04.1996 günlü ihtarname ve gerekse taşıyan vekilinin karşılık davaya cevaplarını içeren 09.07.1996 tarihli dilekçesi içeriğine nazaran bir uyuşmazlık da bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, noksan ve hasarlı olarak alıcısına teslim edilen bluzların değerinin belirlenmesinden kaynaklanmaktadır. Bu durumda mahkemece taraf delilleri değerlendirilmek suretiyle noksan ve hasarlı teslim edilen mallarla ilgili olarak davalı (k. davacı) zararının saptanması ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, yazılı olduğu şekilde bu kısma ilişkin davalı (k. davacı) talebinin tamamen reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
3- Öte yandan, Almanya'daki alıcısına ulaştırılmak üzere sağlam ve noksansız olarak taşıyıcı tarafından teslim alındığı ve fakat alıcıya teslim edilmeksizin yurda geri getirildiği tartışma dışı bulunan 350 adet bayan bluzu bedelinin dahi, malların taşıyıcıya teslim tarihi ile yurda geri getiriliş tarihi arasında geçen süre ve 06.12.1995 tarihli gönderen (davalı-k. davacı) tarafından keşide edilen ihtarname kapsamına nazaran taşıyıcıdan tahsili gerekirken, sadece mallarda oluşan değer kaybının hüküm altına alınması da doğru olmamış ve kararın açıklanan nedenlerle davalı (k. davacı) yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle K. davacı (davalı) vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, 2 ve 3 nolu bentlerde açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile kararın k. davacı (davalı) yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 27.03.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy